“Ο τρόπος που περιγράφουμε την Τεχνητή Νοημοσύνη είναι βαθιά πολιτικός”

Συνέντευξη με τον Αντ. Μαυρόπουλο: “Ο τρόπος που περιγράφουμε την Τεχνητή Νοημοσύνη είναι βαθιά πολιτικός”

yparxiako.gr

28 Νοεμβρίου 2024

Συνέντευξη με τον Αντώνη Μαυρόπουλο, συγγραφέα του βιβλίου “Τεχνητή Νοημοσύνη: Άνθρωπος – Φύση – Μηχανές”, στον Βασίλη Γεροδήμο, μέρος τη οποίας δημοσιεύθηκε στον φύλλο 708 της εφημερίδας δρόμος.

Οι μεγάλες ψηφιακές και «πράσινες» καπιταλιστικές, τεχνολογικές αναδιαρθρώσεις της εποχής μας είναι κομβικό ζήτημα που συνδέεται πολλαπλά και επηρεάζει βαθύτατα την κοινωνική ζωή σε κάθε της διάσταση. Η εποχή μας, ειδικά υπό την οπτική της κοινωνικής απελευθέρωσης και χειραφέτησης, καθιστά απόλυτα επιτακτική την ανάγκη διαμόρφωσης μιας κριτικής στάσης απέναντι στην τεχνική, την τεχνολογία, την επιστήμη, γιατί σήμερα γινόμαστε μάρτυρες μιας αποφασιστικά στενότερης και ολοκληρωτικότερης υπαγωγής τους στη λογική και τους τρόπους της συσσώρευσης του κεφαλαίου, και μάλιστα σε μια ιστορική περίοδο πολύ αρνητικού συσχετισμού κοινωνικών δυνάμεων και μεγάλης υποχώρησης της κοινωνικής σκέψης που αφήνει χώρο για την κυριάρχηση της αντίληψης που θέλει να αντικειμενοποιεί, και να αποπολιτικοποιεί την επιστημονική και τεχνολογική παραγωγή. Ακόμη περισσότερο, γιατί ζούμε σε εποχή βαθύτατης, παγκόσμιας κλίμακας, συστημικής κρίσης της συσσώρευσης του κεφαλαίου ως βάσης οργάνωσης της κοινωνικής ζωής, που θέτει με τον καταστροφισμό και την αλλοτρίωση των ανθρώπινων δυνατοτήτων αλλά και της Φύσης, θεμελιώδη ερωτήματα για τα όρια, τους σκοπούς και εν τέλει για το νόημα αυτής της συσσώρευσης.

Εκτιμώντας τη βαρύτητα των παραπάνω, επιδιώκουμε να συμβάλουμε στο άνοιγμα της σχετικής συζήτησης συνδέοντάς την με μια διπλή ανάγκη. Της διαμόρφωσης και ενίσχυσης των αναγκαίων αντιστάσεων απέναντι στα όσα αντικοινωνικά προσθέτει η γηράσκουσα καπιταλιστική συσσώρευση. Αλλά και της διαμόρφωσης των όρων μιας νέας συνείδησης πιο ικανής να κατανοεί την κοινωνική υφή των φαινομένων και να εντοπίζει χειραφετητικές δυνατότητες κοινωνικής επανοικειοποίησης των αποτελεσμάτων της κοινωνικής εργασίας και διάνοιας.

Μέσα σ΄ αυτό το πλαίσιο παρουσιάζουμε σήμερα μέρος μιας εκτενούς συνέντευξης που μας παραχώρησε ο κ. Αντώνης Μαυρόπουλος, χημικός μηχανικός και συγγραφέας του βιβλίου, «Τεχνητή Νοημοσύνη. Άνθρωπος – Φύση – Μηχανές», που κυκλοφόρησε την Άνοιξη του 2024 από τις εκδόσεις “Τόπος”.

Σήμερα ο κόσμος διέρχεται μια πολυοργανική κρίση με πολλαπλές εκδηλώσεις και παγκόσμιες διαστάσεις. Κύρια στρατηγική σε όλα τα κέντρα του αποτελεί η ψηφιακή μετάβαση; Ποια πιστεύετε ότι είναι τα βασικά χαρακτηριστικά αυτής της μετάβασης;

Θεωρώ ότι ο κόσμος μας βρίσκεται σε μια διπλή μετάβαση και ότι αυτή η διπλή μετάβαση βρίσκεται στη ρίζα όλων των πολλαπλών διαφορετικών κρίσεων που τον μαστίζουν. Από τη μια έχουμε μια βαθιά, θα έλεγα υπαρξιακή περιβαλλοντική κρίση που απειλεί την ίδια την επιβίωση των ανθρώπινων κοινωνιών. Από την άλλη έχουμε την ανάδυση της ψηφιακής οικονομίας και της τεχνητής νοημοσύνης ως την κυρίαρχη στρατηγική εξέλιξης του καπιταλισμού και της οικονομίας της αγοράς, μια εξέλιξη η οποία επανακαθορίζει την οικονομία, τις κοινωνικές και παραγωγικές σχέσεις αλλά και τον ίδιο τον ανθρώπινο πολιτισμό, την καθημερινότητα μας αλλά και τελικά την ίδια την ανθρώπινη φύση. Σε αυτή τη διπλή μετάβαση ξεχωρίζω δύο καίρια χαρακτηριστικά. Πρώτον, το γεγονός ότι η ψηφιακή οικονομία και η τεχνητή νοημοσύνη δεν αποτελούν επ’ ουδενί απάντηση στην περιβαλλοντική κρίση. Αντίθετα όλα τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι την επιδεινώνουν. Δεύτερον, ότι παρά τα ευχολόγια, επί της ουσίας όλα τα παλιά και νέα προβλήματα που ανακύπτουν αφήνονται να λυθούν, κυριολεκτικά με θρησκευτική προσήλωση και πίστη, από τις δυνάμεις της αγοράς. Δηλαδή από τις ίδιες ακριβώς δυνάμεις που αποτελούν τη γενεσιουργό αιτία των προβλημάτων. Αυτό πολλαπλασιάζει τα αδιέξοδα, εγκλωβίζει ολόκληρες κοινωνίες σε τεχνητούς μονόδρομους και επιταχύνει τις πάσης φύσεως κρίσεις.

Ο Αντώνης Μαυρόπουλος θα είναι εκ των ομιλητών στην ημερίδα με θέμα “Οι προκλήσεις της ψηφιακής μετάβασης στην Ελλάδα και τον κόσμο”, που οργανώνει το συνέδριο για “Το υπαρξιακό πρόβλημα της χώρας στον 21ο αιώνα”, τον Ιανουάριο, στην Θεσσαλονίκη. Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την ημερίδα επισκεφτείτε την σελίδα του συνεδρίου yparxiakoellada.gr

Είναι η Τεχνητή Νοημοσύνη άλλο ένα τεχνολογικό εργαλείο;

Θα έλεγα πως η Τεχνητή Νοημοσύνη (Τ.Ν.) είναι ένα ολόκληρο οικοσύστημα εντός του οποίου σταδιακά θα ενσωματώνονται – ολοκληρώνονται τα περισσότερα, αν όχι όλα, από τα τεχνολογικά εργαλεία της εποχής μας. Με τον όρο Τεχνητή Νοημοσύνη αναφερόμαστε στη δημιουργία ηλεκτρονικών συστημάτων ή προγραμμάτων που εκτελούν καθήκοντα για τα οποία απαιτείται κάποιου είδους ανθρώπινη νοημοσύνη. Η Τ.Ν. δρομολογεί ήδη ριζικές αλλαγές στην παραγωγική διαδικασία και δημιουργεί́ αλυσιδωτές αντιδράσεις, οι οποίες σε βάθος χρόνου, θα τροποποιήσουν σχεδόν όλο το κοινωνικό́ και πολιτικό́ εποικοδόμημα. Πρέπει, εδώ και τώρα, να δούμε τη μεγάλη εικόνα για την Τ.Ν. και τα βαθιά κοινωνικά και πολιτικά ερωτήματα που φέρνει στο προσκήνιο για την ανθρώπινη εργασία, τα όρια της επιστήμης και της γνώσης, τον έλεγχο του σώματος και των ζωών μας αλλά́ και την ουσία της ελευθερίας και της δημοκρατίας. Και είναι απαραίτητη μια τέτοια συζήτηση γιατί οι αλγόριθμοι της Τ.Ν., από τη στιγμή που εμπλέκονται στις ζωές και την καθημερινότητα δισεκατομμυρίων ανθρώπων, παύουν να είναι «ουδέτεροι» και «τεχνοκρατικοί», δημιουργούν σημαντικά κοινωνικά, πολιτικά και οικονομικά αποτυπώματα τα οποία μας αφορούν όλους. Αυτήν ακριβώς τη συζήτηση επιδιώκω να ανοίξει και μέσω του βιβλίου μου.

Τι σχέση έχει η Τ.Ν. με την ανθρώπινη νοημοσύνη;

Ο τρόπος που περιγράφουμε τα συστήματα Τ.Ν. είναι βαθιά πολιτικός, προδιαγράφει και προβάλλει στην οθόνη του μυαλού μας τις σχέσεις που θα αναπτύξουμε με αυτά. Ο ίδιος ο όρος Τ.Ν. είναι σαφώς παραπλανητικός και καταχρηστικός, μιας και αποδίδει ανθρώπινα χαρακτηριστικά στη λειτουργία περίπλοκων, εξειδικευμένων και πολύ καλά προγραμματισμένων από ανθρώπους μηχανών. Η ανθρώπινη νοημοσύνη είναι αποτέλεσμα εκατομμυρίων ετών βιολογικής εξέλιξης. Η Τ.Ν προκύπτει από την αλγοριθμική επεξεργασία τρισεκατομμυρίων ψηφιακών δεδομένων με τερατώδη υπολογιστική ισχύ. Αυτό που είναι σημαντικό να κατανοηθεί είναι ότι η σημερινή υπαρκτή Τ.Ν. χρησιμοποιεί ως πρώτη ύλη τα ψηφιακά μας αποτυπώματα από κάθε επαφή μας με το διαδίκτυο, μια διαδικασία που με τη γενίκευση της χρήσης των «έξυπνων κινητών» οδήγησε σε ωκεανούς δεδομένων που αντανακλούν στους ψηφιακούς καθρέφτες κάθε μα κάθε πτυχή της ζωής μας, σε πολλές περιπτώσεις σε όλες τις ώρες εκτός από αυτές που κοιμόμαστε. Επομένως, θα έλεγα ότι κάθε μοντέλο Τ.Ν. βασίζεται πάνω στη συλλογική νοημοσύνη των έξι δισεκατομμυρίων ψηφιακών κολίγων που εργάζονται δωρεάν έξι ώρες κάθε μέρα στο διαδίκτυο, έτσι όπως αυτή απεικονίζεται στα ψηφιακά τους ίχνη! Ετσι, κάθε μοντέλο Τ.Ν. αντανακλά τη γενική διάνοια της ανθρωπότητας όπως ακριβώς μια σταγόνα νερού αντανακλά το φως του ήλιου.

Η ανθρώπινη νόηση είναι ενσώματη και προσανατολισμένη στην επιβίωση, το χώρο και το χρόνο και όχι ασώματος κώδικας φτιαγμένος από ψηφιακούς αλγόριθμους και δεδομένα που αποτελούν τελικά ένα ακόμα μοντέλο της πραγματικής ζωής. Η γλώσσα αποτελεί έναν μόνο τρόπο έκφρασης μέσα στην πολυπλοκότητα της ανθρώπινης διανόησης, ενώ στα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα της Τ.Ν. αποτελεί το μοναδικό και για αυτό περιοριστικό δρόμο διατύπωσης των προς επίλυση προβλημάτων. Δεν υπάρχει κανένας λόγος να θεωρούμε την Τ.Ν. κατώτερη της ανθρώπινης, αντίθετα γνωρίζουμε ήδη ότι σε μια σειρά από δραστηριότητες παράγει καλύτερα αποτελέσματα αλλά με πολύ διαφορετικό τρόπο. Από την άλλη, δεν υπάρχει κανένας λόγος να θεωρούμε την ανθρώπινη νοημοσύνη «ξεπερασμένη» από το δικό της δημιούργημα, διότι η Τ.Ν. έχει συγκεκριμένα και σαφή όρια. Για παράδειγμα, η δυνατότητα της σημερινής υπαρκτής Τ.Ν. να δίνει λύσεις περιορίζεται από την τεράστια κατανάλωση ενέργειας των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων αλλά και από την ύπαρξη ορίων στην υπολογιστική ισχύ και τη διαθεσιμότητα δεδομένων για εκπαίδευση των μοντέλων.

Ακόμα πιο σημαντικό είναι το γεγονός ότι τα περισσότερα από τα μεγάλα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε δεν είναι καλά προσδιορισμένα από ένα πλαίσιο φυσικών νόμων, ούτε και περιγράφονται από συγκεκριμένους μαθηματικούς μετασχηματισμούς έτσι ώστε να μπορούν να λυθούν αλγοριθμικά. Θα έλεγα ότι, όπως εξηγώ στο βιβλίο, η Τ.Ν. είναι ένας άλλος τρόπος θέασης του κόσμου, παράλληλος και συμπληρωματικός στην ανθρώπινη νόηση, μέσα από το πρίσμα της επεξεργασίας του αδιανόητα μεγάλου όγκου ψηφιακών και ψηφιοποιημένων δεδομένων που καθημερινά δημιουργούν έξι δισεκατομμύρια χρήστες του διαδικτύου.

Το βιβλίο του Αντώνη Μαυρόπουλου, «Τεχνητή Νοημοσύνη. Άνθρωπος – Φύση – Μηχανές», που κυκλοφόρησε την Άνοιξη του 2024 από τις εκδόσεις “Τόπος”, συνθέτει ένα εντυπωσιακό σώμα σκέψεων, κριτηρίων και ιδεών, ικανό να συμβάλει γόνιμα και αφυπνιστικά στην προσπάθεια οικοδόμησης μιας κριτικής, απομαγευτικής αντιμετώπισης των κοινωνικών, πολυδιάστατων φαινομένων που εξελίσσονται κάτω από την ομπρέλλα της «Τεχνητής Νοημοσύνης». Θα ενδώσουμε στον πειρασμό να σημειώσουμε τις λαμπρές επισημάνσεις του βιβλίου για δύο πολύ ταλαιπωρημένα στις μέρες μας, ζητήματα. Αφενός η επισήμανση ότι η ΤΝ πατάει πάνω στην ιδιοποίηση του τεράστιου όγκου δεδομένων που προκύπτουν από τα ίχνη που αφήνουν τα εκατομμύρια των διασυνδεμένων «ψηφιακών κολίγων», αντανακλώντας ιδιότυπα και μέσα από πολύ αδιαφανείς «αλγοριθμικές» διαμεσολαβήσεις, την κοινωνική γενική διάνοια. Αφετέρου, η ανάδειξη της υλικότητας, των υλικών προϋποθέσεων πίσω από έναν κόσμο που αυτοπροβάλλεται ως άυλος (απελευθερωμένος από την ύλη!) και αλγοριθμικά κυριαρχούμενος. Ανάδειξη της υλικότητας, τόσο από πλευράς φυσικών προαπαιτήσεων σε υλικά και ενέργεια όσο και της σύνθετης δομής ενός όλο και πιό ιεραρχικού καταμερισμού εργασίας που έχει στη βάση του πολύ μόχθο, εκμετάλλευση, αλλοτρίωση και ανισότητα. Ένα σημαντικό βιβλίο που μιλάει θαραλλέα, σε ανθρώπινη, προσιτή γλώσσα (και γι’ αυτό με αναγνωστικά απολαυστικό τρόπο) για σύνθετες έννοιες και φαινόμενα.

Συχνά η Τ.Ν προβάλλεται σαν αντικειμενική και αδιαμφισβήτητη πρόοδος. Θεωρείτε ότι είναι επαρκής ο διάλογος που διεξάγεται στην ακαδημαϊκή κοινότητα, στους θεσμούς αλλά και στην κοινωνία;

Πιστεύω ότι συχνά πνιγόμαστε σε μια πλημμυρίδα υπεραισιοδοξίας για την Τ.Ν., ενώ άλλες φορές νιώθουμε δέος μπροστά στην μυστηριώδη και ακατανόητη για τους πολλούς δυναμική της. Καθήκον μας και όρος για κάθε σοβαρή συζήτηση είναι να την απομαγεύσουμε και από αυτή την άποψη, ο σχετικός διάλογος είναι προφανώς έντονα ελλειμματικός. Νομίζω ότι για να κατανοηθεί ο ρόλος της Τ.Ν. στον κόσμο μας πρέπει να την κατανοήσουμε ως τον καινούριο όροφο στο οικοδόμημα εντός του οποίου ζούμε τη ζωή μας, την τεχνολογία που μας περιβάλλει, το σπίτι μας στο οποίο περνάμε όλη μας τη μέρα περιτριγυρισμένοι από μηχανές. Αυτό τον καινούριο όροφο κάποιος τον σχεδίασε και τον κατασκευάζει, έβαλε πόρτες και παράθυρα, έφτιαξε τοίχους, σκάλες, ασανσέρ κ.ο.κ. Ο όροφος εξακολουθεί να χτίζεται μπροστά στα μάτια μας χωρίς να ξέρουμε ή να ερωτηθούμε γιατί άραγε είναι αναγκαίος. Ή τι άλλο διαφορετικό θα προτεραιοποιούσαμε ως κοινωνίες να κάνουμε με τους πόρους που καταναλώνονται για το νέο όροφο. Και είναι σίγουρο ότι δεν θα μπορούμε όλοι να ανέβουμε σε αυτόν, ακόμα δεν ξέρουμε πόσοι χωράνε στα διαμερίσματα του, ποιος θα είναι ο κανονισμός συμβίωσης των κατοίκων του νέου ορόφου, τι επιπρόσθετες καταναλώσεις νερού και ρεύματος θα επιφέρει και τελικά ποιος θα πληρώσει το λογαριασμό. Τον βλέπουμε να χτίζεται με πρώτη ύλη τα δικά μας ψηφιακά αποτυπώματα τα οποία πέντε μεγάλες πολυεθνικές σμιλεύουν σε μοντέλα για δική τους χρήση, με δική τους αρχιτεκτονική και δικά τους συνεργεία, οι ίδιες οι πολυεθνικές που θα πουλήσουν και νοικιάσουν τα διαμερίσματα του νέου ορόφου. Το μόνο για το οποίο είμαστε σίγουροι είναι ότι αυτός ο νέος όροφος, όσο καλοσχεδιασμένος και καλοφτιαγμένος και αν γίνει, θα συνεχίσει να στηρίζεται στα ίδια θεμέλια και να πατάει στο ταβάνι τού από κάτω. Και οι κάτοικοι του νέου ορόφου, παρά την πλήρη ψηφιοποίηση και την κυριαρχία των πλέον μοντέρνων μηχανημάτων και του ρομποτικού εξοπλισμού, θα συνεχίσουν να έχουν ανάγκη από νερό, φαγητό και πιθανότατα περισσότερη ενέργεια.

Σε κάθε περίπτωση βρίσκω πολύ βολικό να περιγράφουμε την τεχνολογική εξέλιξη σαν μια σταδιακή διαδικασία χτισίματος ενός μεγάλου οικοδομήματος, να ξέρουμε ότι κάθε νέος όροφος στηρίζεται σε έναν άλλον και ποτέ δεν γνωρίζουμε αν τα θεμέλια και η οροφή αντέχουν, να κατανοούμε την τεχνολογία ως κάτι που καταλαμβάνει χώρο και θέτει περιορισμούς, να βλέπουμε τις μεταβάσεις από το ένα τεχνολογικό παράδειγμα στο άλλο στον πραγματικό χωροχρόνο. Μιλώντας για περιορισμούς, ας ξεκινήσουμε από τον σοβαρότερο: με τα ίδια θεμέλια δεν μπορείς να προσθέτεις διαρκώς νέους ορόφους, κάποια στιγμή το οίκημα θα καταρρεύσει υπό το ίδιο του το βάρος. Ακόμη και αν ο κάθε νέος όροφος είναι καλύτερα σχεδιασμένος, από ελαφρότερα υλικά, με μικρότερο περιβαλλοντικό αποτύπωμα και καλύτερη ενεργειακή κατανάλωση (που δεν είναι και σίγουρο ότι είναι έτσι), υπάρχει ένα όριο στην καθ’ ύψος ανάπτυξη.

Πως σχετίζονται τα παραπάνω με τη σχέση ανθρώπου-μηχανής που αποτελεί τον κεντρικό προβληματισμό του βιβλίου σας;

Με μια κουβέντα, πιστεύω ότι η υπαρκτή Τ.Ν. θα αλλάξει, προς το χειρότερο, τη σχέση ανθρώπων-μηχανών και θα περιορίσει, ακόμα περισσότερο, την ανθρώπινη αυτονομία. Η Τ.Ν. έρχεται να συνενώσει, μέσα από το διαδίκτυο των πάντων, όλες τις μηχανές και τις τεχνολογίες σε έναν ζωντανό, συνεκτικό, συνδυαστικό και «σκεπτόμενο» ιστό́ που αγκαλιάζει τον πλανήτη. Έρχεται να κάνει τον κόσμο των μηχανών πιο αδιάφανο, απόκοσμο και μυστηριώδη. Υπό αυτήν την έννοια, δυναμώνει την εξάρτησή μας από την τεχνολογία και αυξάνει την ευαλωτότητα του κόσμου μας, διότι η έλευση της Τ.Ν. μεγαλώνει κι άλλο την πολυπλοκότητα των κοινωνιών μας. Με την έλευση και τη σταδιακή κυριαρχία της Τ.Ν., η απάντηση στο ερώτημα «Τι θα συμβεί αν κοπεί το ηλεκτρικό ρεύμα» γίνεται όλο και πιο δυσάρεστη για το ανθρώπινο είδος. Μολονότι, οι ανάγκες επιβίωσης των ανθρώπων γέννησαν τις πρώτες μηχανές, η εξέλιξη των μηχανών και της τεχνολογίας δημιουργεί ένα νέο τεχνολογικό οικοσύστημα εντός του οποίου αναπτύσσονται οι άνθρωποι. Με τη σειρά τους, οι άνθρωποι συνέδεσαν άρρηκτα την καθημερινή βιολογική τους ζωή με τις μηχανές. Η ανθρώπινη αυτονομία από το περιβάλλον επιτεύχθηκε με αντάλλαγμα τη βιολογική μας εξάρτηση από τις μηχανές. Η ομαλή και αδιάκοπη λειτουργία των μηχανών προϋποθέτει, όμως, τη συστηματική τροφοδότησή τους με φυσικούς πόρους και ενέργεια, κάνοντας έτσι την εξάρτηση από το φυσικό περιβάλλον ακόμη μεγαλύτερη.

Πολλοί λένε ότι οι νέες τεχνολογίες και ειδικά η Τ.Ν. σε συνδυασμό με την ανάπτυξη στη ρομποτική αντικαθιστά εργασία σε μεγαλύτερο ρυθμό από την ανάγκη για εργασία που δημιουργεί. Βαδίζουμε σε μια πραγματικότητα όπου η εργασία θα είναι περιττή ή αυτό είναι μια υπερβολική εκτίμηση;

Θεωρώ ότι αυτό είναι μια λάθος εκτίμηση. Για αρχή να πούμε ότι η Τ.Ν. κρύβει από πίσω της τεράστιες ποσότητες ανθρώπινης εργασίας, από τα ορυχεία του Κογκό που βγαίνουν τα απαραίτητα μέταλλα για τους υπολογιστές και τις μπαταρίες με απάνθρωπη παιδική εργασία ως τα αυτοματοποιημένα εργοστάσια της Amazon και της FoxConn, στα οποία οι εργαζόμενοι συνθλίβονται δουλεύοντας στους ρυθμούς των ρομπότ. Να λάβουμε επίσης υπόψιν ότι η γενικευμένη επέκταση της Τ.Ν. που απαιτείται για να μειωθεί δραστικά η ανθρώπινη εργασία και να καταστεί «περιττή» προϋποθέτει μια τεράστια αύξηση της καταναλισκόμενης ενέργειας και της κατανάλωσης νερού που εκ των πραγμάτων θα καταστήσει την Τ.Ν. ανταγωνιστική με άλλες θεμελιώδεις ανθρώπινες δραστηριότητες. Και τελικά να σκεφτούμε ότι το βασικό κριτήριο, για οποιαδήποτε εταιρεία, για τη ρομποτοποίηση της παραγωγής είναι η κερδοφορία, αυτή καθορίζει πόσο γρήγορα και ποιες διαδικασίες αυτοματοποιούνται.

Και εδώ ακριβώς εντοπίζονται δύο προβλήματα. Το πρώτο είναι ότι στις σημερινές συνθήκες κρίσης και αστάθειας των αγορών, η απόσβεση των αναγκαίων μεγάλων επενδύσεων που είναι προαπαιτούμενες για τη γενικευμένη χρήση ρομπότ ,δεν είναι καθόλου βέβαιη. Το δεύτερο είναι ότι σε πολλές περιπτώσεις, η εισαγωγή ρομπότ απλά δεν χρειάζεται. Τα τελευταία 50 χρόνια, ζούμε μια ασύλληπτη οπισθοχώρηση του εργατικού κινήματος, τη διάλυση των συνδικάτων και την μαζική υποχώρηση έως και απόσυρση της αριστεράς, σε όλο σχεδόν τον κόσμο. Το πρακτικό αποτέλεσμα αυτής κατάστασης, σε συνδυασμό με την τεχνολογική εξέλιξη και την τυποποίηση των βιομηχανικών διεργασιών, είναι ότι σε πάρα πολλές περιπτώσεις είναι φθηνότερο και πιο αποδοτικό να «ρομποτοποιήσουμε» την φτηνή και συχνά ανασφάλιστη εργασία των ανθρώπων παρά να επενδύσουμε σε νέες τεχνολογίες. Ένας από́ τους λόγους που καθυστερούν η βιομηχανική́ καινοτομία και η εξάπλωση των ρομπότ και της Τ.Ν. είναι η συντριπτική́ ήττα των εργατικών κινημάτων και αντιστάσεων σε όλο τον κόσμο. Η ήττα αυτή́ κάνει πιο κερδοφόρα τη μηχανοποίηση των ανθρώπων παρά τη ρομποτοποίηση της παραγωγής. Και αυτή είναι η αρνητική σφραγίδα της ταξικής πάλης στον τρόπο με τον οποίο εξελίσσεται και εφαρμόζεται η τεχνολογία.

Έχετε αρθρογραφήσει και αναφέρεστε και στο βιβλίο σας στον “καπιταλισμό της πλατφόρμας” ως ένα σύγχρονο οικονομικό και κοινωνικό φαινόμενο που βασίζεται στις ψηφιακές πλατφόρμες. Ποια νέα πεδία κοινωνικών αντιθέσεων φέρνει στο προσκήνιο;

Αυτό που ονομάζουμε «καπιταλισμός της πλατφόρμας» είναι η εποχή κατά την οποία οι ψηφιακές πλατφόρμες όπως οι Google, Amazon, Microsoft, Apple κλπ αναδύονται ως το μέσο για την ηγεσία και τον έλεγχο ολόκληρης της βιομηχανικής δραστηριότητας. Στις μέρες μας αυτές οι εταιρείες βγάζουν ασύλληπτα κέρδη και κατέχουν τερατώδη ισχύ αξιοποιώντας τη συλλογική δραστηριότητα, τις συνέργειες καθώς και τα ψηφιακά μας αποτυπώματα, δηλαδή τα δεδομένα δισεκατομμυρίων χρηστών. Αυτό που έχει τεράστια σημασία είναι ότι το επιχειρηματικό μοντέλο της πλατφόρμας δεν αποτελεί παρθενογένεση, μπροστά στην οποία πρέπει να εκστασιαστούμε, ούτε και τερατογένεση για να μας τρομάζει. Όπως περιγράφεται στο πολύ ενδιαφέρον βιβλίο του Nick Srnicek «Ο καπιταλισμός της πλατφόρμας» (εκδόσεις Τόπος), οι πλατφόρμες είναι ιστορικό προϊόν των μεγάλων κρίσεων του καπιταλισμού αλλά και των διαρκών προσπαθειών βελτιστοποίησης των επιχειρηματικών μοντέλων στη βάση όλο και περισσότερων δεδομένων. Θα έλεγα λοιπόν ότι η εποχή του καπιταλισμού της πλατφόρμας σηματοδοτεί τη δυνατότητα αλλά και τη δύναμη της συλλογικής δράσης σε παγκόσμια κλίμακα, είναι ένα χειροπιαστό παράδειγμα μιας εν δυνάμει αλλά και ήδη παρούσας κοινωνικής δομής ικανής να μοιράζεται και να συνεργάζεται σε πολλά πρακτικά επίπεδα της καθημερινότητας (μετακίνηση, οικιακές πρακτικές, εργαλεία). Από την άλλη, αυτή ακριβώς η δυνατότητα, στον καπιταλισμό εκφυλλίζεται σε μεγαλύτερη συγκέντρωση της ιδιοκτησίας, σε πιο μεγάλο έλεγχο των υποδομών και του λογισμικού από μια χούφτα ιδιοκτήτες εταιρειών.

Τελικά, ποια στάση πρέπει να κρατήσουμε απέναντι στην Τ.Ν.;

Τόσο οι μεγάλες προσδοκίες όσο και οι υπερβολικοί φόβοι για τις εφαρμογές της Τ.Ν. αντιμετωπίζουν την τεχνολογία και την επιστημονική εξέλιξη ως κάτι αυτόνομο και ανεξάρτητο από την ανθρώπινη παρέμβαση. Πιστεύω ότι δεν υπάρχει κάποιος σιδερένιος νόμος διαρκούς και απρόσκοπτης τεχνολογικής «προόδου». Η επιστήμη και η τεχνολογία είναι γεννήματα της εποχής τους, διαμορφώνονται, αναπτύσσονται και στιγματίζονται από το κοινωνικοπολιτικό πλαίσιο. Σήμερα, η τεχνολογία είναι το μόνο οικοσύστημα που διαρκώς επεκτείνεται, σε βάρος όλων των υπολοίπων. Κάθε νέα τεχνολογική εξέλιξη έρχεται να ενισχύσει την εξάρτηση των ανθρώπων από τις μηχανές. Με τον τρόπο αυτό, η σύγχρονη τεχνολογία αναδεικνύεται σε μια υποχρεωτική και εφ’ όρου ζωής σχέση εξάρτησης, την οποία ποτέ δεν επιλέξαμε και από την οποία ο χωρισμός γίνεται όλο και πιο δύσκολος. Πότε όμως ρωτηθήκαμε για το αν αυτή ή οποιαδήποτε άλλη τεχνολογία είναι αναγκαία; Οι κοινωνίες μας οφείλουν να συζητήσουν και να επιλέξουν αν θέλουν, τι είδους και σε τι έκταση κάθε νέα τεχνολογία. Αυτό ακριβώς αποκρύπτεται και συσκοτίζεται συστηματικά από τις κραυγές για τις τεράστιες απειλές από υπερνοήμονες μηχανές: Μεταθέτοντας τη συζήτηση για τις επιπτώσεις της Τ.Ν. στο απώτερο μέλλον, εκχωρούμε το παρόν χωρίς καμία συζήτηση. Ο μεγαλύτερος κίνδυνος, που θα πρέπει πάση θυσία να αποφύγουμε, είναι να γλιστρήσουμε ξανά στο μονόδρομο της τεχνολογικής «προόδου», μόνο και μόνο επειδή αυτό επιθυμούν και προσπαθούν να επιβάλλουν οι φεουδάρχες του ψηφιακού καπιταλισμού. Πάντως, η ιστορία μάς δείχνει ότι οι ανθρώπινες κοινωνίες θεωρούν τη λεγόμενη «τεχνολογική πρόοδο» ως μονόδρομο μόνο τα τελευταία 200-300 χρόνια. Παλιότερες κοινωνίες επέλεξαν και απέρριψαν τεχνολογίες, αρκετές εκ των οποίων είναι άγνωστες σε εμάς σήμερα. Με αφορμή την Τ.Ν., ήρθε η ώρα να ξανασκεφτούμε σε βάθος την τεχνολογία ως κοινωνική σχέση που καθορίζει την ανθρώπινη ελευθερία και αυτονομία.

Αιφνιδιαστικοί έλεγχοι της Επ. Ανταγωνισμού στον κλάδο πληροφορικής, τεχνολογίας και συναφών υπηρεσιών

Γίνονται τέτοια πράγματα στο θαυμαστό κόσμο των νέων τεχνολογιών?

Στήνουν διαγωνισμούς όπως στα Δημόσια Έργα?

Πέφτουμε από το cloud...

Αιφνιδιαστικοί έλεγχοι της Επ. Ανταγωνισμού στον κλάδο πληροφορικής, τεχνολογίας και συναφών υπηρεσιών

16:49, 27 Μαρτίου 2024

facebook

tweet

share

Ελέγχους σε μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον κλάδο πληροφορικής, τεχνολογίας και συναφών υπηρεσιών διενήργησε η Επιτροπή Ανταγωνισμού, στο πλαίσιο αυτεπάγγελτης έρευνας για πιθανή οριζόντια σύμπραξη νόθευσης δημόσιων διαγωνισμών (bidrigging).

Σε ανακοίνωση της επιτροπής σημειώνεται ότι η διεξαγωγή τέτοιων ελέγχων γίνεται σε επιχειρήσεις από τις οποίες μπορεί να συλλεχθούν στοιχεία για αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές στις ερευνώμενες αγορές και δεν προδικάζει ότι οι επιχειρήσεις έχουν εμπλακεί σε αντί-ανταγωνιστική συμπεριφορά ούτε προδικάζει το αποτέλεσμα της έρευνας.

Η επιτροπή επισημαίνει ότι «στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, θα παρεμβαίνει κατά άμεση προτεραιότητα όπου κρίνεται απαραίτητο και θα εξετάζει κάθε σχετική περίπτωση που θα υποπέσει στην αντίληψή της, με την υποβολή καταγγελίας, αίτησης επιείκειας ή ανώνυμων σχετικών πληροφοριών μέσω του ασφαλούς ψηφιακού περιβάλλοντος (whistleblowing) ή άλλως, και θα επιβάλλει αυστηρότατες διοικητικές κυρώσεις στις επιχειρήσεις που τυχόν μετέρχονται αντι-ανταγωνιστικών πρακτικών».

Το πρόγραμμα επιείκειας

Η επιτροπή υπενθυμίζει ότι το πρόγραμμα επιείκειας έχει σημαντικά πλεονεκτήματα για τις επιχειρήσεις, ενώσεις επιχειρήσεων και τα φυσικά πρόσωπα που έχουν εμπλακεί σε τέτοιου συμφωνίες καρτέλ.

Όπως αναφέρει, η διαπίστωση συμμετοχής επιχείρησης σε συμφωνίες καρτελικής φύσεως, δηλαδή σε μυστικές συμφωνίες μεταξύ ανταγωνιστών, οι οποίες έχουν ως αντικείμενο τον καθορισμό τιμών ή ποσοτήτων, κατανομή πελατών ή μεριδίων αγοράς, ή βάσει των οποίων λαμβάνει χώρα νόθευση διαγωνισμών, μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικά πρόστιμα από την επιτροπή, σε ποινικές κυρώσεις των υπεύθυνων φυσικών προσώπων και σε αποκλεισμό των εμπλεκόμενων επιχειρήσεων από δημόσιους διαγωνισμούς και συμβάσεις παραχωρήσεων για τρία έτη από την έκδοση της απόφασης.

Με την ένταξη στο πρόγραμμα επιείκειας επιτυγχάνεται:

* Ολική ή μερική απαλλαγή από τα διοικητικά πρόστιμα ή μείωση αυτών,

* Εξάλειψη του αξιοποίνου ή μειωμένη ποινή για τα υπαίτια φυσικά πρόσωπα,

* Πλήρης απαλλαγή της επιχείρησης από κάθε είδους διοικητικές κυρώσεις, και

* Μη αποκλεισμό των επιχειρήσεων από τους δημόσιους διαγωνισμούς ή τις συμβάσεις παραχώρησης.

Δελτίο Τύπου - Ψηφιακή Ελλάδα 2.0 ή κυβερνητικό Denial of Service;

Δελτίο Τύπου - Ψηφιακή Ελλάδα 2.0 ή κυβερνητικό Denial of Service;

02/06/2023

Τις τελευταίες ημέρες η ελληνική ειδησεογραφία πραγματικά κατακλύστηκε από δημοσιεύματα όπως τα παρακάτω: 26/5/2023: “Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Προσωπικού Εκπαίδευσης(ΟΠΣΥΔ) Ακούει κανείς; Ποιος θα αναλάβει την ευθύνη των λαθών; Είναι δυνατόν τόσοι εκπαιδευτικοί να έκαναν το ίδιο λάθος;” 29/5/2023: “Άνω κάτω τα σχολεία: “Έπεσε" η Τράπεζα Θεμάτων! Μπλόκαραν οι εξετάσεις στα Λύκεια” 29/5/2023: “Νέο "χάος" με την Τράπεζα Θεμάτων: Κληρώνει "λειψά" θέματα στα Λύκεια και "κλειδώνει" η πλατφόρμα” 30/5/2023: “Τράπεζα Θεμάτων: "Κατέρρευσε" και σήμερα η ηλεκτρονική πλατφόρμα” 30/5/2023: “ΟΑΕΔ-ΔΥΠΑ:«Έπεσε» η πλατφόρμα του Κοινωνικού Τουρισμού”

Δελτίο Τύπου - Ψηφιακή Ελλάδα 2.0 ή κυβερνητικό Denial of Service;

Αθήνα, 2-6-2023

Τις τελευταίες ημέρες η ελληνική ειδησεογραφία πραγματικά κατακλύστηκε από δημοσιεύματα όπως τα παρακάτω:

26/5/2023: “Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Προσωπικού Εκπαίδευσης(ΟΠΣΥΔ) Ακούει κανείς; Ποιος θα αναλάβει την ευθύνη των λαθών; Είναι δυνατόν τόσοι εκπαιδευτικοί να έκαναν το ίδιο λάθος;” (https://is.gd/TU1Abu)

29/5/2023: “Άνω κάτω τα σχολεία: “Έπεσε" η Τράπεζα Θεμάτων! Μπλόκαραν οι εξετάσεις στα Λύκεια” (https://is.gd/KRXDeb)

29/5/2023: “Νέο "χάος" με την Τράπεζα Θεμάτων: Κληρώνει "λειψά" θέματα στα Λύκεια και "κλειδώνει" η πλατφόρμα” (https://is.gd/MVHBu7)

30/5/2023: “Τράπεζα Θεμάτων: "Κατέρρευσε" και σήμερα η ηλεκτρονική πλατφόρμα” (https://is.gd/bK6Lwz)

30/5/2023: “ΟΑΕΔ-ΔΥΠΑ:«Έπεσε» η πλατφόρμα του Κοινωνικού Τουρισμού” (https://is.gd/824EdT)

Και μόνο το πρώτο από τα παραπάνω προβλήματα, αυτό της κατάρρευσης επί δύο ημέρες της Τράπεζας Θεμάτων στην πλατφόρμα του ΙΕΠ (https://trapeza.iep.edu.gr), ταλαιπώρησε χιλιάδες μαθητές Γενικών Λυκείων και ΕΠΑΛ, αρκετοί εκ των οποίων θα καλούνταν να συμμετάσχουν στις Πανελλήνιες Εξετάσεις της Γ’ ΓΕΛ και ΕΠΑΛ ελάχιστες ημέρες μετά. Αυτό που ανακοινώθηκε επισήμως από τα συναρμόδια υπουργεία Παιδείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης για το συγκεκριμένο πρόβλημα ήταν ότι οι αντίστοιχοι servers φιλοξενίας είχαν γίνει στόχος πρωτοφανούς μαζικότατης επίθεσης τύπου άρνησης υπηρεσίας (Distributed Denial of Service attack - DDoS) από άγνωστους hackers του εξωτερικού, με αποτέλεσμα την κατάρρευση της πλατφόρμας για πολλές ώρες επί δύο συνεχόμενες ημέρες.

Ως Ένωση Πληροφορικών Ελλάδας (ΕΠΕ) παρακολουθούμε διαρκώς τα ζητήματα που αφορούν την ασφάλεια, τη διαθεσιμότητα και την αξιοπιστία των βασικών υποδομών σε πληροφοριακά συστήματα, ειδικά στον ευρύτερο δημόσιο τομέα. Δυστυχώς, το φαινόμενο της επισφαλούς, πολύ κακής ως και εντελώς καταστροφικής τους λειτουργίας είναι συχνό και έχουμε αναγκαστεί να παρέμβουμε δημόσια πολλές φορές. Ενδεικτικά, μερικά παραδείγματα:

8/3/2023: “Δελτίο Τύπου - Ανακοίνωση σχετικά με το πολύνεκρο δυστύχημα τρένων στα Τέμπη” (https://is.gd/R2Pkjk)

Ποιοι χάκερς, ρε κακόμοιροι

ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

Dreamstime.com ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ 31.05.2023, 10:41

Αναζητείται... χάκερ να αναλάβει την ευθύνη

Διαλεκτή Αγγελή

Η πλειονότητα των σχολείων πήρε χθες θέματα μετά τις 12 το μεσημέρι. ● Ανησυχία και για τις πανελλαδικές εξετάσεις. ● Δύο υπουργεία ψάχνουν τους ενόχους σε... 114 χώρες. ● Η ΟΛΜΕ καταγγέλλει την εγκατάλειψη των δημόσιων εκπαιδευτικών υποδομών από την κυβέρνηση της Ν.Δ. και το «χρύσωμα» ιδιωτών. ● Ειδικοί στην κυβερνοασφάλεια αποδομούν τις κυβερνητικές αστειότητες. ● Παρέμβαση Ντογιάκου. ● Δριμεία κριτική από την αντιπολίτευση για επιτελική ανικανότητα.

Κενές περιεχομένου αποδείχτηκαν οι διαβεβαιώσεις των ιθυνόντων ότι έχουν διασφαλίσει την απρόσκοπτη διεξαγωγή των ενδοσχολικών εξετάσεων στα Λύκεια μετά την πρώτη ημέρα που είχε όλα τα χαρακτηριστικά ενός ψηφιακού φιάσκου.

Ο επικεφαλής του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), Γιάννης Αντωνίου, δήλωνε με περίσσια σιγουριά στην «Εφ.Συν.» ότι δεν θα επαναληφθεί το σκηνικό της Δευτέρας, όταν χιλιάδες εξαντλημένα παιδιά κλήθηκαν να εξεταστούν ύστερα από πολύωρη αναμονή, ενώ αρκετές ήταν και οι περιπτώσεις που η διαδικασία αναβλήθηκε. Και ενώ σύμφωνα με τα υπουργεία Παιδείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης λήφθηκαν επιπλέον μέτρα προστασίας, η ηλεκτρονική πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων κατέρρευσε ξανά χθες με πάταγο.

Δικαιολογίες

Στην προσπάθειά τους να δικαιολογήσουν τα αδικαιολόγητα, εκπρόσωποι της Νέας Δημοκρατίας αποποιούνται τις ευθύνες τους επιρρίπτοντας όλο το φταίξιμο στη μόλις λίγων ημερών υπηρεσιακή κυβέρνηση. «Θυμίζω ότι αυτή τη στιγμή δεν είναι η Ν.Δ. στην κυβέρνηση, είναι υπηρεσιακή» είπε ανερυθρίαστα ο εκπρόσωπος του κόμματος Ακης Σκέρτσος.

Και οι δικαιολογίες συνεχίζονται... «Η πλατφόρμα της Τράπεζας Θεμάτων δέχθηκε 165 εκατομμύρια χτυπήματα από 114 χώρες. Είναι η πιο σημαντική επίθεση που έγινε ποτέ σε ελληνικό δημόσιο κυβερνητικό οργανισμό» αναφέρει η χθεσινή κοινή ανακοίνωση των δύο υπουργείων (Παιδείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης), με τον γενικό γραμματέα του υπουργείου Παιδείας, Αλέξανδρο Κόπτση, να κάνει λόγο για «επίθεση εναντίον της εκπαίδευσης».

Ηλεκτρονικές εκλογές: Ο Χατζηδάκης αγνόησε την Αρχή Προστασίας Δεδομένων και νομοθέτησε κατά το δοκούν

Ηλεκτρονικές εκλογές: Ο Χατζηδάκης αγνόησε την Αρχή Προστασίας Δεδομένων και νομοθέτησε κατά το δοκούν

Κωστής Χατζηδάκης INTIME NEWS

Καμία επαφή με την Αρχή Προστασίας Δεδομένων δεν έκανε ο Κωστής Χατζηδάκης πριν νομοθετήσει για τις ηλεκτρονικές εκλογές στα συνδικαλιστικά σωματεία. Εκθετος ο Υπουργός Εργασίας.

news24711 Απριλίου 2022 19:05

Είδηση και μάλιστα πρώτου μεγέθους έβγαλε η διαδικτυακή συνάντηση που είχαν τη Δευτέρα μέλη της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (με επικεφαλής τον πρόεδρο, Κωνσταντίνο Μενουδάκο) με αντιπροσωπείες της ΟΛΜΕ και της ΕΜΔΥΔΑΣ οι οποίες έχουν καταθέσει αναφορά για το νόμο 4808 του 2021 για τις ηλεκτρονικές εκλογές.

Από την πλευρά της Αρχής λοιπόν υπήρξε η παραδοχή ότι ο Κωστής Χατζηδάκης δεν απευθύνθηκε, ως όφειλε, στην ΑΠΔΠΧ για να λάβει γνωμοδότηση σε θέματα που άπτονται τη διαχείριση των προσωπικών δεδομένων των συμμετεχόντων στις εκλογές και την εφαρμογή του σχετικού νόμου.

Το ζήτημα έχει μία απολύτως ουσιαστική αλλά και μία βαθύτερα πολιτική διάσταση. Σε ότι αφορά την πρώτη, είναι απορίας άξιον γιατί το Υπουργείο Εργασίας δεν ζήτησε την γνωμοδότηση της Αρχής για θέμα που άπτεται των προσωπικών δεδομένων των χρηστών και ενώ κατά καιρούς έχουν διατυπωθεί διάφορες ενστάσεις για το σύστημα Ζευς το οποίο παραχώρησε το Υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής για τη διενέργεια των εκλογών.

Αναφορικά με την πολιτική διάσταση, για μία ακόμη φορά οι "φιλελεύθερες" μάσκες της κυβέρνησης έπεσαν. Ο κ. Χατζηδάκης ο οποίος υποτίθεται ως γνήσιος φιλελεύθερος ομνύει στις Ανεξάρτητες Αρχές, εν προκειμένω έγραψε την ΑΠΔΠΧ στα παλαιότερα των υποδημάτων του σε μία εμφανή προσπάθεια να νομοθετήσει γρήγορα και, όπως αποδείχθηκε, βιαστικά.

Η Αρχή, ως οφείλει, θα καλέσει τον Υπουργό για τη σχετική διαβούλευση (αφού ο ίδιος ο κ. Χατζηδάκης δεν το έπραξε). Και δεν αποκλείεται, τουναντίον είναι πλέον πολύ πιθανό, η εφαρμογή του νόμου, στη διάταξη που έχει να κάνει με τις ηλεκτρονικές εκλογές, να καθυστερήσει με ότι αυτό συνεπάγεται και για την κυβερνητική αξιοπιστία.

Κατά τη διάρκεια της επαφής της Δευτέρας μεταξύ Αρχής, ΟΛΜΕ και ΕΜΔΥΔΑΣ, τέθηκε επί τάπητος και το πολύ σοβαρό ζήτημα της δυνατότητας που "παρέχει" το σύστημα Ζεύς σε χρήστη να ψηφίζει πολλές φορές ακυρώνοντας τις προηγούμενες ψήφους του.

ΕΜΔΥΔΑΣ και ΟΛΜΕ κατέθεσαν αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων ζητώντας την παρέμβασή της

Ηλεκτρονικές εκλογές στα σωματεία: Απειλείται με κατάρρευση το αφήγημα Χατζηδάκη

ΕΜΔΥΔΑΣ και ΟΛΜΕ κατέθεσαν αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων ζητώντας την παρέμβασή της, αφού με τον 4808/2021 του Κωστή Χατζηδάκη δεν διασφαλίζεται η μυστικότητα της (ηλεκτρονικής) ψήφου.

Νίκος Γιαννόπουλος

08 Απριλίου 2022 06:05

Οταν ψηφίστηκε ο Νόμος 4808 του 2021 με τον οποίο καθιερωνόταν η ηλεκτρονική ψηφοφορία στα συνδικαλιστικά σωματεία, ο αρμόδιος Υπουργός, Κωστής Χατζηδάκης, κατά την προσφιλή του τακτική, πανηγύρισε. Παράλληλα, τόνισε ότι το νομοθέτημά του φέρνει την ηλεκτρονική δημοκρατία στο συνδικαλισμό και δίνει τη δυνατότητα στους εργαζόμενους να εκφράζονται ελεύθερα δια της ηλεκτρονικής ψήφου.

Ομως, αυτό που δεν είπαν ποτέ τόσο ο κ. Χατζηδάκης όσο και ο Υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Κυριάκος Πιερρακάκης (που έδωσε προς χρήση το σύστημα Ζεύς της ΕΔΥΤΕ για τις ηλεκτρονικές εκλογές) είναι ότι ο κανονισμός περί προσωπικών δεδομένων αγνοήθηκε παντελώς με συνέπεια να βρίσκεται υπό αμφισβήτηση η ασφάλεια της διαδικασίας, η προστασία των δεδομένων των συμμετεχόντων, ακόμα και η ίδια η μυστικότητα της ψήφου.

Για τους παραπάνω λόγους λοιπόν η Πανελλήνια Ομοσπονδία Ενώσεων Μηχανικών Δημόσιων Υπαλλήλων Διπλωματούχων Ανωτάτων Σχολών (ΕΜΔΥΔΑΣ) κατέθεσε αναφορά στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα αξιώνοντας την παρέμβασή της και συγκεκριμένα να:

Κατασκοπία εις βάρος ακτιβιστών, δημοσιογράφων και πολιτικών αντιπάλων σε διεθνές επίπεδο

Κατασκοπία εις βάρος ακτιβιστών, δημοσιογράφων και πολιτικών αντιπάλων σε διεθνές επίπεδο

efsyn.gr

Το βράδυ της Κυριακής μια σειρά από μεγάλα ΜΜΕ έδωσαν στη δημοσιότητα τα αποτελέσματα της μεγάλης δημοσιογραφικής έρευνας The Pegasus Project, με τις αποκαλύψεις, ο οποίες θα συνεχιστούν τις επόμενες ημέρες, να προκαλούν σημαντικούς τριγμούς.

Σύμφωνα με την έρευνα στην οποία συμμετείχαν περισσότεροι από 16 δημοσιογραφικοί οργανισμοί και περισσότεροι από 80 δημοσιογράφοι σε τέσσερις ηπείρους, ανάμεσά τους η Le Monde, ο Guardian και η Washington Post, το λογισμικό της ισραηλινής εταιρείας NSO με την ονομασία “Pegasus” («Πήγασος») χρησιμοποιείται από αυταρχικά καθεστώτα για την παρακολούθηση ακτιβιστών, πολιτικών, δημοσιογράφων και δικηγόρων.

Το Pegasus είναι ένα κακόβουλο λογισμικό (malware) το οποίο μολύνει iPhones και συσκευές που χρησιμοποιούν Android και δίνει τη δυνατότητα στους χειριστές του να υποκλέψουν μηνύματα, φωτογραφίες, email, να καταγράψουν κλήσεις και να ενεργοποιήσουν μικρόφωνα στα κρυφά.

Η εταιρεία, που ιδρύθηκε το 2011 στο Τελ Αβίβ, διαθέτει εμπορικά το λογισμικό, ενώ έχει κατηγορηθεί συχνά πως παίζει το παιγνίδι αυταρχικών καθεστώτων. Η ίδια διαβεβαιώνει πως το λογισμικό της χρησιμοποιείται αποκλειστικά για την παρακολούθηση και την εξάρθρωση κυκλωμάτων κακοποιών ή τρομοκρατών.

Περισσότεροι από 50.000 τηλεφωνικοί αριθμοί

Η διαρροή δεδομένων περιλαμβάνει περισσότερους από 50.000 αριθμούς τηλεφώνων, οι οποίοι εκτιμάται ότι ανήκουν σε «πρόσωπα ενδιαφέροντος» για τους πελάτες της NSO από το 2016 έως και σήμερα.

Την έρευνα συντόνισε ένας μη κερδοσκοπικός δημοσιογραφικός οργανισμός με έδρα το Παρίσι, η Forbidden Stories, σε συνδυασμό με τη Διεθνή Αμνηστία, που είχαν αρχικά πρόσβαση σε αυτή τη λίστα με τα τηλέφωνα και μοιράστηκαν στη συνέχεια τις πληροφορίες με άλλους συνεργάτες στον χώρο των μίντια, στο πλαίσιο του Pegasus Project.

«Επανειλημμένα, η συλλογικότητα Forbidden Stories και το Security Lab της ΜΚΟ Διεθνής Αμνηστία μπόρεσαν να εξακριβώσουν τεχνικά ότι η μόλυνση τηλεφώνων με το Pegasus στέφθηκε από επιτυχία», τονίζει η Le Monde, ιδίως «στις περιπτώσεις του Εντουί Πλενέλ», ιδρυτή του ειδησεογραφικού ιστότοπου Mediapart, «της Ντομινίκ Σιμονό», πρώην δημοσιογράφου-ερευνήτριας της Canard enchaîné, νυν Γενικής Ελέγκτριας των φυλακών της Γαλλίας, καθώς και «μιας δημοσιογράφου της ίδιας της Monde», που δεν θέλησε να κατονομαστεί.

ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ: Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόμου “Θεσμικό πλαίσιο τηλεργασίας στο Δημόσιο Τομέα “

 

ΠΟ ΕΜΔΥΔΑΣ

Μαυρομματαίων 17, 104 34 ΑΘΗΝΑ τηλ: 210-88.16.583 fax: 210-82.59.410 

e-mail: emdydas@tee.gr URL: www.emdydas.gr Αθήνα, 10-5-2021 

Αρ. Πρωτ. : 8480 

Προς : 1. Υπουργό Εσωτερικών κ. Βορίδη 

 2. Γεν. Γραμματέα Ανθρώπινου Δυναμικού κα Χαραλαμπογιάννη 

 Κοιν.: 1. Πρόεδρο και ΔΕ ΤΕΕ 

2. ΑΔΕΔΥ 

3. Α΄ βάθμιες ΕΜΔΥΔΑΣ 

Θέμα: Παρατηρήσεις επί του Σχεδίου Νόμου “Θεσμικό πλαίσιο τηλεργασίας στο Δημόσιο Τομέα “ 

Ο θεσμός της τηλεργασίας προωθείται από την ΕΕ από τις αρχές της δεκαετίας του ΄90 (Λευκή Βίβλος, Πράσινη Βίβλος, Συνθήκη της Λισαβόνας). Οι διατομεακές (διακλαδικές) οργανώσεις των κοινωνικών εταίρων υπέγραψαν και τη «Συμφωνία Πλαίσιο για την Τηλεργασία» στις 16/7/2002. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εναπόθεσε στη διαδικασία της προσέγγισης των κοινωνικών εταίρων τη ρύθμιση των συνεπειών που προκύπτουν από την εφαρμογή της τηλεργασίας και τον προσανατολισμό των επιλογών που απαιτούνται για την αντιμετώπισή τους . Στην Ελλάδα δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα ειδικές νομοθετικές προβλέψεις για την τηλεργασία, εκτός από την ενσωμάτωση της Ευρωπαϊκής «Συμφωνίας - Πλαίσιο για την Τηλεργασία» του 2002 από την Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας 2006- 2007, ρύθμιση που όμως δεν παρουσιάζει επάρκεια ως προς την προστασία των εργαζόμενων. Η ενσωμάτωση της Συμφωνίας περιλαμβάνει μια αυτούσια μεταφορά του κειμένου και όχι την ειδικότερη ρύθμιση λεπτομερειών της τηλεργασίας όπως έγινε σε άλλες χώρες. 

Ο κλάδος των Διπλωματούχων Μηχανικών, λόγω αντικειμενικής φύσης της εργασίας μας μόνο εν μέρει μπορεί να ενταχθεί σε διαδικασίες τηλεργασίας. Κι αυτό γιατί στις περισσότερες περιπτώσεις απαιτείται η επί τόπου παρουσία του Μηχανικού στην αυτοψία, στο 2 έργο, στη μελέτη, στην επιθεώρηση, στον έλεγχο του έργου του και η επί τόπου συνεργασία με τους κάθε φορά εμπλεκόμενους συνεργάτες. Σε κάποιες περιπτώσεις, όπως στην Πληροφορική θα μπορούσε να ενταχθεί αρμονικότερα. Αντίστοιχα θέματα υπάρχουν και με άλλους κλάδους οπότε η διασαφήνιση ανά Οργανική Μονάδα των θέσεων εργασίας που δύναται να εργαστούν με τηλεργασία είναι απαραίτητη. Η γενική αναφορά του ν/σ “εφόσον η φύση των καθηκόντων τους καθιστά εφικτή την εκτέλεσή τους μέσω τηλεργασίας“ είναι ανεπαρκέστατη και θα οδηγήσει σε διακριτές ανά Υπηρεσία τακτικές αντιμετώπισης. Η εκχώρηση με το άρθρο 13 της δυνατότητας επιλογής ετησίως των “θέσεων εργασίας που είναι επιλέξιμες για τηλεργασία “ αποκλειστικά στους Προϊσταμένους Διευθύνσεων και Τμημάτων έχει το ίδιο ακριβώς πρόβλημα. 

Στο Αρ.8 η παρ.2 είναι ασαφής, ως προς το ποιο τελικά είναι το διαθέσιμο διάστημα τηλεργασίας, 40 ημέρες το τρίμηνο (δηλαδή έως 160 το έτος) ή 40 ημέρες το έτος (εντός ενός τριμήνου); Το μεν πρώτο είναι υπερβολικό, το δε δεύτερο πολύ περιοριστικό. 

Σκάνδαλο Cisco με υπογραφή Κεραμέως

Σκάνδαλο Cisco με υπογραφή Κεραμέως

από N. στις 22/03/2021

Με τη δημοσιοποίηση των συμβάσεων με την Cisco για την τηλεκπαίδευση, η Νίκη Κεραμέως “ομολόγησε” τις τεράστιες ευθύνες της. Αφενός έδωσε στην εταιρία δεδομένα 1,5 εκατομμυρίων πολιτών, αφετέρου την πριμοδότησε και με 2 εκατομμύρια ευρώ.

Τους τελευταίους 10 (τουλάχιστον) μήνες το Υπουργείο Παιδείας και προσωπικά η Υπουργός Νίκη Κεραμέως, είχαν αναγάγει σε αγαπημένο τους παιχνίδι το κρυφτό. Τι έκρυβαν; Μα φυσικά τη σύμβαση δωρεάς που δεσμεύει το ελληνικό δημόσιο με τη Cisco για την πολύ σημαντική διαδικασία της τηλεκπαίδευσης στην οποία παίρνουν μέρος σχεδόν 1,5 εκατομμύρια φυσικά πρόσωπα (μαθητές και εκπαιδευτικό προσωπικό).

Παρά το γεγονός ότι ο νόμος (ψηφισμένος μάλιστα από την κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας μέσα στο 2020, ο 47/27) είναι ξεκάθαρος και προβλέπει την ανάρτηση τέτοιου είδους συμβάσεων για δωρεές στο διαδίκτυο, η κυρία Κεραμέως επιμένει στο να τον παραβιάζει χωρίς μάλιστα να δίνει εξηγήσεις.

Επίσης, η Υπουργός, λειτουργώντας ξεκάθαρα αντιθεσμικά, επέμενε εδώ και μήνες να αγνοεί τις εκκλήσεις σύσσωμης, σχεδόν, της αντιπολίτευσης για κατάθεση της εν λόγω σύμβασης (συμβάσεων καλύτερα καθώς με τις τροποποιήσεις μας έχουν προκύψει αισίως τέσσερις) στη Βουλή έτσι ώστε τουλάχιστον να ενημερωθούν για το περιεχόμενό της οι αντιπρόσωποι του ελληνικού λαού και τα κοινοβουλευτικά κόμματα. Αντί αυτού του στοιχειώδους κοινοβουλευτικού καθήκοντος, η κ. Κεραμέως ισχυριζόταν ότι “η σύμβαση βρίσκεται στο γραφείο μου, όποιος θέλει μπορεί να έρθει να την δει”.

Από αυτό το καλοκαίρι 1.000 φορητές συσκευές της ΕΛΑΣ θα σκανάρουν τα πρόσωπα των πολιτών σε περιπολίες

Από αυτό το καλοκαίρι 1.000 φορητές συσκευές της ΕΛΑΣ θα σκανάρουν τα πρόσωπα των πολιτών σε περιπολίες

Μετά από απόφαση της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ λίγο πριν τις εκλογές του 2019, η Ελλάδα πρόκειται σύντομα να γίνει μία από τις πρώτες χώρες στην Ευρώπη που θα εφαρμόσει την τεχνολογία αναγνώρισης προσώπου κατά τη διάρκεια αστυνομικών ελέγχων ρουτίνας.

Κορίνα Πετρίδη

Open Data Commons Public Domain Dedication and License, via Megapixels

Σε συνεργασία με το Algorithm Watch. Για την αγγλική εκδοχή του ρεπορτάζ κάντε κλικ εδώ.

Το Algorithm Watch είναι οργάνωση με έδρα το Βερολίνο η οποία ασχολείται με το θέμα της λογοδοσίας αλγορίθμων (algorithms accountability). Αυτό είναι το δεύτερο ρεπορτάζ του Reporters United στο πλαίσιο της συνεργασίας του με το AlgorithmWatch και τη HomoDigitalis, ελληνική οργάνωση για τα ψηφιακά δικαιώματα.

Στις 27 Ιανουαρίου 2021, μία ημέρα πριν τη δημοσίευση αυτού του ρεπορτάζ, η Διεθνής Αμνηστία ξεκίνησε τη νέα της παγκόσμια εκστρατεία «για την απαγόρευση της χρήσης συστημάτων αναγνώρισης προσώπου». Κατά την οργάνωση πρόκειται για «μορφή μαζικής παρακολούθησης που ενισχύει τη ρατσιστική αστυνόμευση και απειλεί το δικαίωμα στη διαμαρτυρία».Στριπ από την καμπάνια της Διεθνούς Αμνηστίας «Ban the Scan».

Η εκστρατεία Ban the Scan μπορεί να ξεκίνησε στη Νέα Υόρκη αλλά πολύ σύντομα πρόκειται να βρει πεδίο εφαρμογής όχι στις ΗΠΑ ή τη Βρετανία, την Κίνα ή τη Ρωσία αλλά στους δρόμους των ελληνικών πόλεων.

Σύμφωνα με αξιωματούχο της ΕΛΑΣ που μίλησε στο Reporters United, μέχρι το καλοκαίρι του 2021 εκτιμάται πως η ελληνική αστυνομία θα έχει παραλάβει «χιλιάδες φορητές συσκευές» που θα μοιάζουν με smartphones και θα επιτρέπουν την ταυτοποίηση πολιτών με τη χρήση λογισμικού αναγνώρισης προσώπου και λήψης δακτυλικού αποτυπώματος.

Η Ενωση Πληροφορικών Ελλάδας (ΕΠΕ) καταγγέλει ότι η πλατφόρμα emvolio.gov.gr ήταν έτοιμη πριν την προκήρυξη διαγωνισμού και υλοποιήθηκε με εντελώς άγνωστη διαδικασία

Η Ενωση Πληροφορικών Ελλάδας (ΕΠΕ) καταγγέλει ότι η πλατφόρμα emvolio.gov.gr ήταν έτοιμη πριν την προκήρυξη διαγωνισμού και υλοποιήθηκε με εντελώς άγνωστη διαδικασία

Εκτύπωση | Στείλε σε φίλο

Πολύ σοβαρές καταγγελίες περιέχει η επιστολή της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας (ΕΠΕ) σε επιστολή της που δημσιοποίησε για τις διαδικασίες του διαγωνισμού υλοποίησης της πλατφόρμα emvolio.gov.gr, που είναι σε λειτουργία για την καταχώρηση ραντεβού εμβολιασμού για τους πολίτες. Σας παραθέτουμε αυτούσια την επιστολή, χωρίς περικοπές, σχόλια ή επισημάνσεις.

Εδώ και λίγες μέρες η πλατφόρμα emvolio.gov.gr είναι σε λειτουργία για την καταχώρηση ραντεβού εμβολιασμού για τους πολίτες1. Παρόλα αυτά, μέχρι και σήμερα, δεν γνωρίζουμε πρακτικά τίποτα για τη διαδικασία κοστολόγησης, προκήρυξης διαγωνισμού, ανάθεσης σε ανάδοχο, υλοποίησης, αξιολόγησης και παράδοσης-παραλαβής ως έργο Τεχνολογίας Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών (ΤΠΕ).

Συγκεκριμένα, μετά από εξαιρετικά μικρό διάστημα δημοσιοποίησης της πρόθεσης εκ μέρους του ΕΟΔΥ και των συναρμόδιων υπουργείων να δημιουργηθεί μια τέτοια ηλεκτρονική πλατφόρμα, στις 11/1/2021 παρουσιάστηκε επίσημα2,3 ήδη έτοιμη και σε πλήρη λειτουργία.

Στο μεταξύ, τρεις μέρες νωρίτερα την Παρασκευή 8/1/2021 ανακοινώθηκε από την ΗΔΙΚΑ η έναρξη του σχετικού διαγωνισμού4, με ημερομηνία λήξης Τρίτη 12/1/2021 στις 10πμ. Στην προκήρυξη αναφέρεται πως “Η διαδικασία επιλογής οικονομικού φορέα για διαπραγμάτευση θα διενεργηθεί εκτός της πλατφόρμας του Εθνικού Συστήματος Ηλεκτρονικών Δημοσίων Συμβάσεων (Ε.Σ.Η.Δ.Η.Σ.), στα γραφεία της ΗΔΙΚΑ Α.Ε., επί της Λυκούργου 10, Αθήνα 10551”. Κατά συνέπεια ο διαθέσιμος χρόνος υποβολής προσφορών ήταν λιγότερο από μιάμιση εργάσιμη ημέρα, με φυσική παρουσία στα γραφεία της ΗΔΙΚΑ, εν μέσω περιορισμών μετακίνησης λόγω της πανδημίας.

Το γεγονός ότι η πλατφόρμα παρουσιάστηκε έτοιμη το Σάββατο 11/1/2021 από τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, ενώ ακόμη δεν είχε ολοκληρωθεί καν η υποβολή προσφορών για το διαγωνισμό που ήταν ενεργός, αποτελεί παγκόσμια πρωτοτυπία. Μετά τις σφοδρές αντιδράσεις από φορείς και πολιτικά κόμματα5,6, η ΗΔΙΚΑ με νέα απόφασή της την ίδια μέρα ματαίωσε τη διαγωνισμό7.

Πράγμα που σημαίνει ότι, βάσει της αρχικής προκήρυξης, ένα έργο ΤΠΕ για το Δημόσιο και μάλιστα σχετιζόμενο με τη δημόσια Υγεία τελικού κόστους 723.000 ευρώ πλέον ΦΠΑ βρίσκεται σε πλήρη λειτουργία, χωρίς να υπάρχει ούτε διαδικασία προκήρυξης διαγωνισμού, ούτε απευθείας ανάθεσης, χωρίς καμία πληροφορία ποιος και βάσει ποιας διαδικασίας το υλοποίησε, σε ποιο (προγενέστερο) χρόνο, πως (αν) πληρώθηκε, με βάσει ποια σύμβαση και για πόσο χρονικό διάστημα ως προς τη συντήρηση της πλατφόρμας, εφόσον η αρχική προκήρυξη δεν ισχύει και επομένως ούτε οι προβλεπόμενοι όροι της.

“Εξοικονομώ-Αυτονομώ”: Το λογισμικό που “διέλυσε” το πρόγραμμα

Όλα αυτά γιατί δεν προσέθεσαν έναν έλεγχο "δεν είμαι ρομπότ" στο τέλος της καταχώρησης... Σκόπιμα ή μη ελπίζουμε να φανεί.

Αποτέλεσμα βάσιμα να αμφισβητείτε ολόκληρη η διαδικασία και κάποιοι να καταχωρήσουν δεκάδες αιτήσεις τη στιγμή που άλλοι κατηγορούνται από τους πελάτες τους πολίτες.

Πρόκειται για μία πολύ απλή διαδικασία που την βρίσκει οποιοσδήποτε στο διαδίκτυο

Μία ρουτίνα προγραμματισμού δέκα γραμμών στη γλώσσα Python αρκούσε για να “σπάσει” το “Εξοικονομώ” και να συμπληρωθούν οι αιτήσεις σε χρόνο ρεκόρ.

Όπως αποκαλύπτει το Parakritika.gr, πρόκειται για μία πολύ απλή διαδικασία που την βρίσκει οποιοσδήποτε στο διαδίκτυο και μάλιστα μπορεί να την κατεβάσει, να πειραματιστεί στον υπολογιστή του και όταν έρθει η ώρα να συμπληρωθεί σε χρόνο “ρεκόρ” η φόρμα του προγράμματος.

Η διαδικασία που ακολουθείται είναι απλούστατη και μπορεί ο καθένας να την ακολουθήσει. Όπως μάλιστα αναφέρει ο προγραμματιστής της, επώνυμα (καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Columbia), καθώς δεν είναι κάτι κρυφό στο διαδίκτυο, η γλώσσα και η ρουτίνα Python μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να συμπληρωθεί αυτόματα μία διαδικτυακή φόρμα.

Η ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

Πριν ξεκινήσει κάποιος, χρειάζεται να “κατεβάσει”, τόσο τη ρουτίνα, όσο και και μία φόρμα “παραδείγματος”.

Κατόπιν θα πρέπει να αποθηκεύσετε τα στοιχεία του αιτούντα και όλα όσα περιλαμβάνονται στην αίτησή του στις εξής τρεις μορφές αρχείων (όποια επιθυμείτε, κυρίως η πρώτη είναι και η πιο αποδοτική:

1. απλού κειμένου .pdf

2. εικόνας .pdf (σε αυτή την περίπτωση θα χρειαστεί πρόγραμμα αναγνώρισης χαρακτήρων ocr)

3. φόρμας .pdf

Εν συνεχεία βάζετε όλα τα αρχεία στον ίδιο φάκελο και “τρέχετε” το πρόγραμμα

Δημιουργείται ένα αρχείο .txt το οποίο ανοίγει σε οποιοδήποτε κειμενογράφο

Ανοίγετε το αρχείο και το κάνετε αντιγραφή

Επιστρέφετε στην online φόρμα που θέλετε να συμπληρώσετε και αναλόγως του browser που χρησιμοποιείτε, ανοίγετε τα εργαλεία προγραμματιστή (developer tools)

Θα δείτε μπροστά σας τον κώδικα της σελίδας που περιέχει την φόρμα προς συμπλήρωση (για παράδειγμα του Εξοικονομώ)

Μόλις πατήσετε Enter η φόρμα θα συμπληρωθεί αυτόματα

Πατάτε Αποθήκευση και προχωράτε

Αυτό που πρέπει να προσέξετε είναι πως τα στοιχεία που θα βάλετε στο πρόγραμμα θα πρέπει να είναι ακριβώς τα ίδια με την φόρμα που θα συμπληρώσετε. Στην περίπτωση του “Εξοικονομώ” δηλαδή υπήρχε όλος ο χρόνος για να φτιάξει κάποιος ξεχωριστή ρουτίνα για τους πελάτες του και να συμπληρώσει σε χρόνους “σπριντ” την φόρμα.

Δείτε το αποκαλυπτικό βίντεο:

Διαβάστε όλες τις λεπτομέρειες για το πως λειτουργεί η ρουτίνα αυτή, την οποία κάποιοι προσπάθησαν να πουλήσουν από 2.000 έως 4.000 ευρώ σε πολιτικούς μηχανικούς…

Η κρυφή σύμβαση με τη σκιώδη εταιρεία τεχνολογίας Palantir

Η κρυφή σύμβαση με τη σκιώδη εταιρεία τεχνολογίας Palantir

Κώστας Ζαφειρόπουλος

Οκτώ μήνες μετά αποκαλύπτεται η περίεργη συμφωνία της κυβέρνησης με τον αμερικανικό κολοσσό, γνωστό για τις σχέσεις του με τη CIA, και μάλιστα με ρήτρα εμπιστευτικότητας ● Η γνωστή πολυεθνική έχει ήδη αναπτύξει, και μάλιστα δωρεάν, ένα κέντρο ελέγχου κρίσεων για τον πρωθυπουργό, το οποίο εμφανίζει μια ολιστική επισκόπηση της κατάστασης της πανδημίας στην Ελλάδα σε πραγματικό χρόνο ● Ερωτηματικά για την πρόσβαση σε βιομετρικά δεδομένα Ελλήνων και ξένων στην Ελλάδα ● Κατάθεση της σύμβασης ζητούν ΜέΡΑ25 και Vouliwatch.

Εκτενής συνεργασία της ελληνικής κυβέρνησης με μια από τις πιο σκιώδεις παγκοσμίως ιδιωτικές εταιρείες τεχνολογίας, την πολυεθνική Palantir Technologies, με θέμα την αντιμετώπιση της πανδημίας, παρέμεινε κρυφή εδώ και 8 μήνες και αποκαλύφθηκε από την ίδια την εταιρεία, προκαλώντας πλήθος ερωτημάτων.

Οπως προκύπτει, η ελληνική κυβέρνηση έχει υπογράψει από τον περασμένο Απρίλιο νομική συμφωνία με τον τεχνολογικό κολοσσό, γνωστό για τις στενές σχέσεις του με τις αμερικανικές μυστικές υπηρεσίες και διάφορες αρχές επιβολής του νόμου, με ρήτρα εμπιστευτικότητας. Αποτέλεσμα αυτής της κρυφής συμφωνίας είναι η Palantir να έχει ήδη αναπτύξει και μάλιστα δωρεάν ένα κέντρο ελέγχου κρίσεων για τον πρωθυπουργό, το οποίο εμφανίζει μια ολιστική επισκόπηση της κατάστασης της πανδημίας στην Ελλάδα σε πραγματικό χρόνο.

Ελάχιστοι στη χώρα γνώριζαν κάτι σχετικά με αυτήν τη συνεργασία. Δεν δημοσιοποιήθηκε και δεν υπάρχει στη Διαύγεια. Στις 25 Νοεμβρίου υπήρξε η πρώτη αποκάλυψη εξ... Αμερικής.

Ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Ελλάδα Τζέφρι Πάιατ, με ένα tweet που συνοδευόταν από μια φωτογραφία από τη συνομιλία που είχε ο ίδιος με τον υπουργό Υγείας Β. Κικίλια, έγραφε: «Χαίρομαι που βλέπω τον Β. Κικίλια και πάλι για να συζητήσουμε τη συνεχιζόμενη συνεργασία ΗΠΑ-Ελλάδας στον αγώνα κατά του Covid-19. Η φαρμακευτική και τεχνολογική καινοτομία των ΗΠΑ @pfizer, @LillyPad, @AbbottNews, @PalantirTech και άλλων θα βοηθήσουν στη μείωση της πίεσης στο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης στην Ελλάδα και τελικά θα τερματίσουν την πανδημία».

Πρεμιέρα της τηλεκπαίδευσης με το σύστημα να καταρρέει στη δεύτερη ώρα

Όταν επί 8 μήνες δε δημιουργείς καμία απολύτως υποδομή και συνεχίζεις τη διάλυση των Δημόσιων Υπηρεσιών σε όλα τα επίπεδα, τότε θα τρέξεις στις ιδιωτικές εταιρίες για να σου κάνουν χορηγία την πλατφόρμα τους για διαφημιστικούς λόγους. Και φυσικά δε θα μπορούν να σηκώσουν το βάρος μισού εκατομμυρίου ταυτόχρονων συνδέσεων. Για να μη μπούμε και στα ζητήματα ουσίας αν η τηλεκπαίδευση είναι δωρεάν εκπαίδευση (που δεν είναι) και αν είναι ουσιαστική εκπαίδευση (που πάλι δεν είναι...

Πρεμιέρα της τηλεκπαίδευσης με το σύστημα να καταρρέει στη δεύτερη ώρα

Σε φιάσκο εξελίσσεται η πρώτη μέρα τηλεκπαίδευσης στα σχολεία, καθώς σύμφωνα με μαζικές καταγγελιές γονέων και εκπαιδευτικών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης το σύστημα έπεσε από τη δεύτερη κιόλας διδακτική ώρα. Όπως διαπίστωσαν χιλιάδες εκπαιδευτικοί και μαθητές, η πλατφόρμα Webex που χρησιμοποιείται από το Υπουργείο Παιδείας μέσω της εταιρείας Cisco έχει καταρρεύσει.

The Press Project

Σοβαρά προβλήματα που εκθέτουν για μία ακόμα φορά την έλλειψη προετοιμασίας επί μήνες του υπουργείου Παιδείας, σημειώνονται το πρωί της Δευτέρας με την τηλεκπαίδευση σε Γυμνάσια και Λύκεια. Το σύστημα που έχει επιλέξει το υπουργείο Παιδείας κατέρρευσε στις 9 το πρωί περίπου, κατά τη δεύτερη διδακτική ώρα, με αποτέλεσμα χιλιάδες μαθητές και εκπαιδευτικοί να μην μπορούν να συνδεθούν.

Η πλήρης κατάρρευση του συστήματος προκάλεσε κύμα αγανάκτησης στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, ενώ καταγγελίες για το ζήτημα δέχθηκε και το TPP, από περιοχές της Αθήνας. Σημειώνεται ότι το υπουργείο Παιδείας είχε τουλάχιστον 6 μήνες να προετοιμάσει κατάλληλα την τηλεκπαίδευση, ενόψει του δεύτερου κύματος την πανδημίας.

Σε συνέντευξή της στα «Παραπολιτικά» το Σαββατοκύριακο, η υπουργός Παιδείας,. Νίκη Κεραμέως υποστήριζε ότι «η τηλεκπαίδευση θα λειτουργήσει αποτελεσματικά και θα αναδειχθεί εκ νέου σε πολύτιμο εργαλείο για τη συνέχιση της εκπαιδευτικής διαδικασίας υπό τις αντίξοες συνθήκες που διανύουμε».

Αναλυτικά η απάντησή της σε σχετική ερώτηση:

Είναι επαρκώς «εξοπλισμένοι» οι καθηγητές και οι μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων, ώστε να λειτουργήσει αποτελεσματικά και καθολικά η τηλεκπαίδευση τις επόμενες τρεις εβδομάδες; Ποια νέα μέτρα έχετε λάβει;

Αξιοποιώντας και την εμπειρία που αποκομίσαμε από το πρώτο κύμα της πανδημίας, προβήκαμε έγκαιρα σε συντονισμένες ενέργειες, προκειμένου να διασφαλίσουμε ότι η τηλεκπαίδευση θα λειτουργήσει αποτελεσματικά και θα αναδειχθεί εκ νέου σε πολύτιμο εργαλείο για τη συνέχιση της εκπαιδευτικής διαδικασίας υπό τις αντίξοες συνθήκες που διανύουμε. Διασφαλίσαμε α) την αναβάθμιση των δημοσίων δικτύων και πλατφορμών του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου, β) τη συνεργασία μεταξύ του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου και της CISCO-Webex δίχως χρέωση προς το Δημόσιο για τη διενέργεια της σύγχρονης τηλεκπαίδευσης, γ) μηδενική χρέωση δεδομένων για την πρόσβαση σε όλες τις εκπαιδευτικές πλατφόρμες που χρησιμοποιεί το Υπουργείο από τους παρόχους Cosmote, Vodafone, Wind, Forthnet, δ) ενίσχυση του εξοπλισμού σχολείων με περισσότερες από 80.000 φορητές συσκευές. Επιπλέον, έχουν δοθεί συγκεκριμένες οδηγίες από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής για την κατάρτιση προγραμμάτων εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, ενώ προχωρήσαμε σε επιμορφωτικά σεμινάρια εκπαιδευτικών για την εξ αποστάσεως εκπαίδευση.

Η Microsoft και τα δεδομένα μας

ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ

Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης καλωσόρισε τη Microsoft στην ΕλλάδαEUROKINISSI/ΤΑΤΙΑΝΑ ΜΠΟΛΑΡΗ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ 08.10.2020, 12:06

Η Microsoft και τα δεδομένα μας

Γιάννης Κιμπουρόπουλος

Αποκαλυπτικές επισημάνσεις της Ευρωπαϊκής Αρχής Προστασίας Δεδομένων (EDPS) για τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν τα δεδομένα των θεσμικών οργάνων της Ε.Ε. από προϊόντα και υπηρεσίες της Microsoft.

Η «φαντεζί» παρουσίαση της επένδυσης που προτίθεται να κάνει η Microsoft στη χώρα μας έχει επισκιάσει τα ερωτήματα που γεννά η θορυβώδης ανακοίνωση. Προφανώς είναι σημαντικό το γεγονός ότι ο πολυεθνικός κολοσσός, που εδώ και δεκαετίες έχει στην Ελλάδα μόνο αγοραστές των προϊόντων της, αυτή τη φορά θα ρίξει κάποια λεφτά που θα δημιουργήσουν κάποιες θέσεις εργασίας.

Το πόσα λεφτά και το πόσες θέσεις εργασίας πραγματικά θα δημιουργήσει με τις τρεις μονάδες δεδομένων (data centers) που θα στήσει στην Αττική είναι ερωτήματα που απαντήθηκαν με απόλυτη ασάφεια από τον πρόεδρο της Microsoft Μπραντ Σμιθ.

ADVERTISING

Αν τα οφέλη για την ελληνική οικονομία παραμένουν ασαφή, τα οφέλη που θα αντλήσει η Microsoft από την εγκαθίδρυση μονοπωλίου «υπολογιστικού νέφους» (cloud computing) είναι ήδη καταγεγραμμένα: το πελατολόγιό της περιλαμβάνει από τις κρατικές υπηρεσίες, μέχρι τις τράπεζες, τις ΔΕΚΟ και τις μεγαλύτερες εγχώριες επιχειρήσεις των οποίων οι ανάγκες για υπηρεσίες υπολογιστικού νέφους θα γίνονται όλο και εντονότερες ενόψει και της μετάβασης στο δίκτυο κινητής τηλεφωνίας 5ης γενιάς, για το οποίο στις 23 Οκτωβρίου ξεκινά διαγωνισμός. Και η Microsoft, όπως έχει κάνει στις άλλες 7 ευρωπαϊκές χώρες που έχει αναπτύξει data center και στις ίδιες της ΗΠΑ, ενδιαφέρεται να αποκτήσει παγκόσμια κυριαρχία στο «νέφος», εκτοπίζοντας από την πρώτη θέση την Amazon και περιορίζοντας την επέκταση της Google.

Ωστόσο, πέραν των μονοπωλιακών στόχων της πολυεθνικής, τους οποίους η κυβέρνηση φαίνεται να αποδέχεται άκριτα και άνευ όρων, υπάρχει το ερώτημα αν οι στόχοι αυτοί είναι συμβατοί με την ευρωπαϊκή πολιτική για την ψηφιακή μετάβαση και για τα δεδομένα.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε πρόσφατα τη στρατηγική της για τη διαμόρφωση «ενιαίας αγοράς δεδομένων» στην Ε.Ε., με τη δημιουργία «κοινών κέντρων δεδομένων». Φιλοδοξία της είναι να αυξηθεί η αξία της ευρωπαϊκής αγοράς δεδομένων στα 830 δισ. το 2025 και να διπλασιαστούν σε 10,7 εκατ. οι επαγγελματίες των δεδομένων. Η Κομισιόν επισημαίνει, μάλιστα, την ανάγκη να αποφευχθεί ο «κατακερματισμός» στις πολιτικές των κρατών για τα data center, προφανώς έχοντας υπόψη τις μονομερείς συμφωνίες που έχει συνάψει σε άλλες 7 χώρες της Ε.Ε. η Microsoft, αλλά και τις αντίστοιχες της Amazon.

Η επιφυλακτικότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, πέρα από το παρελθόν διενέξεων με τη Microsoft για παραβιάσεις του ανταγωνισμού, σχετίζεται και με την προστασία των ευρωπαϊκών δεδομένων από μιαν ανεξέλεγκτη «μετανάστευσή» τους στην άλλη όχθη του Ατλαντικού.

Αυτή η επιφυλακτικότητα δεν αφορά μόνο την ίδια τη Microsoft και τη συμμόρφωσή της στο ισχυρότερο ευρωπαϊκό πλαίσιο προστασίας προσωπικών δεδομένων, αλλά τις τριβές με την αμερικανική νομοθεσία. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πριν από τρία χρόνια χρειάστηκε να παρέμβει σε διένεξη του αμερικανικού υπουργείου Δικαιοσύνης με τη Microsoft προκειμένου να αποτρέψει την παράδοση στις αμερικανικές αρχές ηλεκτρονικών μηνυμάτων Ευρωπαίων πολιτών που φυλάσσονταν σε ένα από τα παλιότερα ευρωπαϊκά «κέντρα δεδομένων» της πολυεθνικής, στην Ιρλανδία.

Ακόμη πιο αποκαλυπτικό για την εύλογη ευρωπαϊκή επιφυλακτικότητα είναι το πόρισμα της Ευρωπαϊκής Αρχής Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων (EDPS) που δημοσιοποιήθηκε τον περασμένο Ιούλιο έπειτα από αυτεπάγγελτη έρευνά της για τους κινδύνους που αντιμετωπίζουν τα δεδομένα θεσμικών οργάνων, οργανισμών, αξιωματούχων και υπαλλήλων της Ε.Ε. από τη χρήση προϊόντων και υπηρεσιών της Microsoft. H EDPS στο πόρισμά* της καταλήγει σε πέντε αποκαλυπτικές επισημάνσεις:

■ Η συμφωνία Microsoft και Ε.Ε. επέτρεψε στην πολυεθνική να αλλάξει τις παραμέτρους επεξεργασίας δεδομένων για λογαριασμό θεσμικών οργάνων της. Της δόθηκε υπερβολική ελευθερία να ενεργεί ως ελεγκτής κι αυτό πρέπει να αλλάξει. Τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε., ως δημόσιες αρχές, πρέπει να διατηρήσουν τον έλεγχο.

■ Η έλλειψη ελέγχου σχετικά με τους υποεπεξεργαστές που χρησιμοποίησε η Microsoft και η έλλειψη ουσιαστικών πνευματικών δικαιωμάτων παρουσίασαν επίσης σημαντικά προβλήματα.

■ Τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. αντιμετώπισαν προβλήματα με την αποθήκευση των δεδομένων, τις διεθνείς μεταφορές και τον κίνδυνο παράνομης αποκάλυψης δεδομένων. Δεν μπόρεσαν να ελέγξουν πού αποθηκεύεται μεγάλο μέρος δεδομένων που επεξεργάστηκε η Microsoft και δεν διασφάλισαν την προστασία των δεδομένων που διέρρευσαν εκτός Ε.Ε. Τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. επέβαλαν ελάχιστες εγγυήσεις στη Microsoft ότι θα αποκαλύπτει προσωπικά δεδομένα μόνο εφόσον το επιτρέπει το δίκαιο της Ε.Ε.

■ Η EDPS καλεί τα όργανα της Ε.Ε. να βρουν λύσεις ώστε να αποτρέψουν τη μη εξουσιοδοτημένη διαρροή δεδομένων από τη Microsoft και να ενημερώνουν για προβλήματα προστασίας τους από τη χρήση προϊόντων της.

■ Τα θεσμικά όργανα της Ε.Ε. πρέπει να ενημερώσουν με σαφήνεια και να δώσουν εγγυήσεις στα πρόσωπα –υπαλλήλους και αξιωματούχους της Ε.Ε.– που τα δεδομένα τους επεξεργάζεται η Microsoft.

Οταν ακόμη και η γραφειοκρατία των Βρυξελλών δεν αισθάνεται και τόσο ασφαλής στη συνεργασία με τον πολυεθνικό κολοσσό, αναρωτιόμαστε τι κάνει την κυβέρνηση να παρουσιάζει την επένδυσή της στη χώρα μας ως υγιεινό περίπατο...

* https://edps.europa.eu/sites/edp/files/publication/20-07-02_edps_paper_euis_microsoft_contract_investigation_en.pdf

ΜΕΤΑ για τηλεργασία: Εφαρμογή της τεχνολογίας με μόνιμη και σταθερή δουλειά, μείωση του χρόνου εργασίας

ΜΕΤΑ για τηλεργασία: Εφαρμογή της τεχνολογίας με μόνιμη και σταθερή δουλειά, μείωση του χρόνου εργασίας
9 Αυγούστου 2020



Κατά τη διάρκεια της πρώτης φάσης του εγκλεισμού λόγω πανδημίας, η τηλεργασία φάνταζε, ακόμα και στον κόσμο της δουλειάς, ως μια πιο ασφαλής και βολική «λύση». Επιβλήθηκε, αφενός για την προστασία των εργαζομένων, και αφετέρου για την αναπλήρωση των συμβάσεων εργασίας που τέθηκαν σε αναστολή. Η αξιοποίηση αυτής της μορφής εργασίας ενεργοποιήθηκε ελλείψει επαρκών χώρων και συνολικότερων μέτρων προστασίας.

Τα προβλήματα που δημιούργησε είναι περισσότερα από αυτά που υποτίθεται ότι έλυσε, ενώ ήδη βιώνουμε το δεύτερο κύμα κορονοϊού, έχοντας ανθρώπινες, υγειονομικές, οικονομικές κι εργασιακές απώλειες κυρίως η πλευρά της εργαζόμενης κοινωνίας.

Παρότι, η αξιοποίηση αυτής της μορφής εργασίας συνέβαλε στην αποφυγή της διασποράς του ιού, ωστόσο, αυτή υπηρέτησε πρωτίστως τα εργοδοτικά συμφέροντα. Η εφαρμογή της επιβεβαίωσε τις διατυπωμένες ανησυχίες για την τηλεργασία.

Σήμερα, η τηλεργασία προπαγανδίζεται από την κυβέρνηση και τον ΣΕΒ, τους βιομήχανους, αποσιωπώντας ή και εξωραΐζοντας τις επιπτώσεις της στις σχέσεις εργασίας:

Ρευστοποίηση του χρόνου εργασίας και εντατικοποίηση της εργασίας: Η μεταφορά της εκτέλεσης της εργασίας από τον τόπο εργασίας στον τόπο κατοικίας επιφέρει αλλαγές όχι μόνο στον τρόπο εκτέλεσης της εργασίας αλλά και στον χρόνο, αφού ο χρόνος εργασίας και ο ελεύθερος χρόνος ρευστοποιούνται. Τα ωράρια ξεχειλώνουν καθώς οι εργοδότες δεν αναγνωρίζουν λήξη ωραρίου, και οι εργαζόμενοι πολλές φορές πιέζονται να αποδείξουν ότι εργάζονται και δεν «κάθονται», όπως τους κατηγορεί η εργοδοσία, με αποτέλεσμα να δουλεύουν με εξοντωτικούς ρυθμούς. Άλλωστε δεν ήταν λίγες οι καταγγελίες για παραβίαση του ωραρίου των τηλεργαζόμενων κατά τη διάρκεια της πανδημίας.

Ρευστοποίηση του προσωπικού και εργασιακού χρόνου: Πολλοί/ες επικαλούνται ότι η τηλεργασία θα απελευθερώσει ελεύθερο χρόνο εργασίας, αφού οι εργαζόμενοι/ες θα «κερδίσουν» το χρόνο μετάβασης και επιστροφής προς και από τον τόπο εργασίας τους και ότι η σχετική «αυτονόμησή» τους από το τυπικό ωράριο εργασίας θα τους επιτρέψει να εκπληρώσουν άλλες υποχρεώσεις. Ωστόσο, η εντατικοποίηση της εργασίας, η διάχυση του χρόνου εργασίας, η καταστρατήγηση του νομίμου ωραρίου, το άγχος για την επίτευξη των εργασιών καθώς και η διαρκής επιτήρηση του εργοδότη και εκτός ωραρίου εργασίας θα καταστήσει τους τηλεργαζόμενους και τις τηλεργαζόμενες προσωπικό διαρκούς ετοιμότητας, γεγονός που θα αποδιοργανώσει πλήρως την ιδιωτική τους ζωή.


Μετατροπή του καθεστώτος εργασίας: Η μη φυσική παρουσία του εργαζομένου στον χώρο εργασίας διευκολύνει τον αποχαρακτηρισμό της μισθωτής εξαρτημένης σχέσης εργασίας και τη μετατροπή της σε σχέση «ανεξάρτητης απασχόλησης», δηλαδή σε «μπλοκάκι», όπου αυτό δεν ίσχυε. Μια φαινομενική ανεξαρτησία που υποκρύπτει εξαρτημένη εργασία. Το φαινόμενο αυτό παρατηρείται και σε μεγάλους ομίλους και τράπεζες, είτε για να υλοποιηθούν ευκολότερα σχέδια μαζικών μειώσεων προσωπικού, είτε για να εγκαθιδρύσουν μονιμότερα τέτοια καθεστώτα εργασίας, μετακυλίοντας κόστη υποδομής (χώρων, ρεύματος κ.λπ) στους εργαζόμενους, παράλληλα με την κατάργηση των εργασιακών δικαιωμάτων που συνεπάγεται αυτή η «ανεξαρτησία».


Περαιτέρω υποβάθμιση της ζωής και της εργασίας των γυναικών: Η απορρύθμιση της αγοράς εργασίας μέσα από την εφαρμογή των μνημονιακών διατάξεων και η κυριαρχία των ευέλικτων μορφών εργασίας προσέδωσαν στην εργασία των γυναικών ακόμα πιο ισχυρά χαρακτηριστικά εφεδρείας. Οι γυναίκες αποτελούν πλέον το εργατικό δυναμικό που εργάζεται στην πλειοψηφία του, μη ηθελημένα, με καθεστώς μερικής ή εκ περιτροπής απασχόλησης. Οι διαδρομές μεταξύ της κατοικίας και του τόπου εργασίας πληθαίνουν. Τον «ελεύθερο χρόνο» της η εργαζόμενη γυναίκα τον αφιερώνει στην οικογένειά της. Η τηλεργασία θα μειώσει αυτές τις διαδρομές των γυναικών, ωστόσο θα υποβαθμίσει περαιτέρω την ζωή και την εργασία των γυναικών αφού θα κληθούν να εκτελέσουν ταυτόχρονα πολλαπλούς ρόλους μέσα στο σπίτι. Οι εργοδότες θεωρούν αναμενόμενο η εργασία να συνδυάζεται με την ταυτόχρονη φροντίδα των παιδιών, και η τηλεργασία κατάργησε σε πολλές περιπτώσεις τις γονεϊκές άδειες ειδικού σκοπού στην πράξη. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι ο ΣΕΒ (βιομήχανοι), με τον οδηγό του για την τηλεργασία, απευθύνεται πρωτίστως στις εργαζόμενες αφού τις θεωρεί «φυσικές υπεύθυνες» για όλες τις εργασίες της κοινωνικής αναπαραγωγής.


Εμπόδια στη συνδικαλιστική οργάνωση: Η απουσία καθημερινής επικοινωνίας στους χώρους δουλειάς δημιουργεί επιπρόσθετες δυσκολίες στη συνδικαλιστική οργάνωση των εργαζομένων, και είναι ένας από τους λόγους που η εργοδοσία μεγάλων επιχειρήσεων προωθεί την τηλεργασία. Τα εμπόδια αυτά δεν είναι προφανώς ανυπέρβλητα, όπως έδειξαν εμβληματικές περιπτώσεις τηλε-κινητοποιήσεων, όπως η στάση εργασίας στην (πρώην taxi)BEAT. Παρόλα αυτά η εργοδοσία έφτασε την περίοδο της καραντίνας, με την πρόφαση των υγειονομικών πρωτοκόλλων να μην επιτρέπει την πρόσβαση σε γραφεία επιχειρησιακών σωματείων εντός των επιχειρήσεων, έστω και σε ένα μέλος του ΔΣ (σε κτήρια που κατά τα λοιπά ήταν σχεδόν άδεια πλην του προσωπικού ασφαλείας οπότε δεν υπήρχε κίνδυνος).

Οι εξαγγελίες Βρούτση για την τηλεργασία, φαντάζουν ανέκδοτο, όταν επί μήνες έχουν νομοθετήσει νέες μορφές εργοδοτικής αυθαιρεσίας, έχουν κλείσει το μάτι σε ακραία καταχρηστικές πρακτικές όπως της αναστολής των συμβάσεων την ώρα που οι εργαζόμενοι δούλευαν κανονικά, και έχουν απελευθερώσει την εργοδοτική ασυδοσία με την περαιτέρω αποδυνάμωση των ελεγκτικών μηχανισμών, με το πρόσχημα ότι πρέπει να στηριχθούν οι επιχειρήσεις λόγω της δύσκολης κατάστασης. Άλλωστε, τα πεπραγμένα του Υπουργού Εργασίας μας λένε ότι μετατροπή της εργασίας σε τηλεργασία αποτέλεσε μονομερές διευθυντικό δικαίωμα. Πράγμα που οδήγησε σε ζούγκλα και από υγειονομικής άποψης: Πολλές μικρές επιχειρήσεις που έχουν την κουλτούρα του «ελέγχου», διά της φυσικής παρουσίας, επέβαλαν στους εργαζόμενους την παύση της τηλεργασίας χωρίς την τήρηση κανενός πρωτοκόλλου αποστάσεων, πριν καν λήξει η περίοδος της καραντίνας.

Επειδή οι ζωές και η υγεία μας είναι πάνω από τα κέρδη τους, διεκδικούμε :


Την κατάργηση του δικαιώματος των εργοδοτών να μετατρέπουν μονομερώς τη σχέση εργασίας σε τηλεργασία. Όταν προβλέπεται από τις κρατικές οδηγίες στη βάση των επιδημιολογικών δεδομένων, η τηλεργασία να είναι δικαίωμα του εργαζομένου και να διασφαλίζεται για λόγους προστασίας της υγείας.


Η τηλεργασία να μην μετατραπεί σε μόνιμη συνθήκη για κανέναν εργαζόμενο και εργαζόμενη μετά το πέρας της πανδημίας.


Τη θέσπιση αυστηρού νομοθετικού πλαισίου για την προστασία του χρόνου εργασίας, των όρων εργασίας και της ασφάλειας και υγείας των εργαζομένων καθώς και τη διασφάλιση των αργιών και όλων των θεσμοθετημένων, με νόμους ή ΣΣΕ, αδειών.


Την προστασία των δικαιωμάτων των τηλεργαζόμενων γυναικών.


Την απαγόρευση κάθε συστήματος επιτήρησης και ελέγχου εντός της κατοικίας (κάμερες, όπως επιχειρήθηκε ήδη σε call-center, λογισμικά παρακολούθησης κλπ).


Τη νομοθετική ενίσχυση των ελεγκτικών μηχανισμών προκειμένου να αντεπεξέλθουν στον έλεγχο της τηλεργασίας. Την στελέχωση, εκπαίδευση και κατάρτιση των υπαλλήλων των ελεγκτικών μηχανισμών


Την τεχνική διασφάλιση του ελέγχου από το κράτος και του ωραρίου με κεντρικό σύστημα ελέγχου του “login” σε αντιστοιχία με την «κάρτα». Οι εργαζόμενοι/ες όταν συνδέονται στα συστήματα της επιχείρησης αυτό να καταγράφεται και σε κρατικό πληροφοριακό σύστημα. Την παροχή εταιρικών ή διαδικτυακών τηλεφώνων που αποσυνδέονται με τη λήξη του ωραρίου.


Την παροχή εξοπλισμού (υπολογιστών, ειδών γραφείου κ.λπ. από την εργοδοσία). Επιπλέον, την καταβολή επιδόματος ενοικίου από την εργοδοσία για όσο διαρκεί η πανδημία, αφού υπάρχει ανάγκη για τη διαμόρφωση/συντήρηση χώρου «γραφείου» εντός της κατοικίας

Επειδή η νέα τεχνολογία θα πρέπει να αξιοποιείται σε όφελος των εργαζομένων, το ΜΕΤΑ καλεί τους εργαζομένους και τα Σωματεία, που έχουν δικαιωματικά λόγο στις όποιες παρεμβάσεις και εφαρμογές τηλεργασίας επιχειρηθούν να νομιμοποιηθούν και να μονιμοποιηθούν, να αγωνιστούν για μόνιμη και σταθερή δουλειά με πλήρη δικαιώματα. Να διεκδικήσουν την κατάργηση κάθε μορφής ελαστικής εργασίας, μείωση του εβδομαδιαίου χρόνου εργασίας με διατήρηση μισθών και των δικαιωμάτων. Να μην επιτρέψουν στην κυβέρνηση, το υπουργείο Εργασίας και την εργοδοσία να ανατρέψουν την προσωπική και την κοινωνική ζωή των εργαζομένων, μετατρέποντάς την σε «big brother» με «αποχωρήσεις» – απολύσεις, μείωση μισθών και παράλληλη μεταφορά του λειτουργικού κόστους στην τσέπη των εργαζομένων.

Αύγουστος 2020 Από το ΜΕΤΑ

Clearview AI: Το χρονικό του προδιαγεγραμμένου τέλους της ιδιωτικότητας;

Clearview AI: Το χρονικό του προδιαγεγραμμένου τέλους της ιδιωτικότητας;

3 δισ. φωτογραφίες - 1 βάση δεδομένων προς πώληση σε κάθε ενδιαφερόμενο - 1 εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης - 2.200 αστυνομικές αρχές και ιδιωτικές επιχειρήσεις σε 27 χώρες του κόσμου με πρόσβαση

Δημήτρης Βέρρας

3 δισεκατομμύρια φωτογραφίες. Φωτογραφίες απλών πολιτών, που έχουν συλλεγεί από αναρτήσεις δικές τους ή και τρίτων προσώπων στα social media ή από οποιαδήποτε άλλη δημοσίως προσβάσιμη πηγή του διαδικτύου.

1 βάση δεδομένων που πωλείται (ή δίνεται δωρεάν προς δοκιμή) σε κάθε ενδιαφερόμενο.

1 εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης με δυνατότητα αναγνώρισης προσώπου και ταυτοποίησης ατόμων μέσω εξαγωγής βιομετρικών υποδειγμάτων από τις φωτογραφίες της βάσης δεδομένων.

2.200 αστυνομικές αρχές και ιδιωτικές επιχειρήσεις σε 27 χώρες του κόσμου με πρόσβαση στη βάση δεδομένων και τις δυνατότητες της εφαρμογής.

Μοιάζει με σενάριο επιστημονικής φαντασίας, όμως είναι πραγματικότητα.

Η τεχνογνωσία υπάρχει εδώ και χρόνια, αυτό ήταν γνωστό. Είναι πλέον δυνατό να αναπτύξεις μια εφαρμογή, η οποία, χρησιμοποιώντας τεχνολογίες αναγνώρισης προσώπου, να είναι σε θέση να επιβεβαιώσει ποια είναι η ταυτότητα του προσώπου που αναζητείς, αρκεί το πρόσωπο αυτό να έχει καταχωρηθεί σε μια βάση δεδομένων1. Οι αστυνομικές αρχές σε όλο και περισσότερα μέρη του κόσμου αγοράζουν τέτοιες εφαρμογές προκειμένου να συνδυάζουν το υλικό που συλλέγουν από κάμερες με τις βάσεις δεδομένων τους2. Το 2018 η αστυνομία του Τορόντο αγόρασε έναντι $450,000 από την αμερικανική NEC μια τέτοια εφαρμογή, την οποία συνέδεσε με τα 1.2 εκατομμύρια φωτογραφίες του αρχείου της. Λίγες ημέρες πριν δημοσιεύτηκε η εντυπωσιακή ιστορία της εξιχνίασης μιας ανθρωποκτονίας με τη χρήση της εφαρμογής αυτής.

Αυτό που λείπει είναι μια μεγάλη βάση δεδομένων. Με φωτογραφίες πολιτών.

Οι κίνδυνοι ενός τέτοιου εγχειρήματος ήταν πάντα προφανείς. Το ίδιο και οι ενστάσεις. Πόσο νόμιμο ή θεμιτό είναι να αναπτύξεις εμπορικά μια τέτοια τεχνολογία, όταν αυτή μπορεί να οδηγήσει σε τόσο βίαιη και ολοκληρωτική άρση της ιδιωτικότητας του πολίτη; Πόσο επικίνδυνο μπορεί να είναι όταν θέσεις μια τέτοια τεχνολογία στη διάθεση αυταρχικών καθεστώτων (εφόσον δεν ανήκουν σε αυτά που την έχουν ήδη αναπτύξει) ή ιδιωτικών εταιρειών; Πόσο εύκολο είναι να έχεις πρόσβαση στην εικόνα του ατόμου σε έναν κόσμο που καλύπτεται όλο και περισσότερο από συστήματα βιντεοεπιτήρησης ή αποκαλύπτεται οικειοθελώς από αναρτήσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης;

Το μόνο που χρειαζόταν για να «ξεπεραστούν» οι προβληματισμοί αυτοί ήταν η βούληση. Η βούληση μιας από τις πολλές και μεγάλες εταιρείες, που αναπτύσσουν την τεχνολογία αυτή και – κυρίως – μπορούν να έχουν πρόσβαση σε μεγάλες βάσεις δεδομένων, να προχωρήσει στο εγχείρημα. Και να αναλάβει και το βάρος της λογοδοσίας.