Χίλιες εικόνες, μια λέξη: Φύγετε!

Χίλιες εικόνες, μια λέξη: Φύγετε!
Άρθρα



Από τη Φλώρινα ως το Καστελόριζο, η 8η Μαρτίου 2023 θα περάσει στην Ιστορία ως η μέρα που η οργή ξεχείλισε.

Υπάρχουν μερικές στιγμές που το καταλαβαίνεις πως είναι αυτό που λέμε «ιστορικές». Που το διασθαίνεσαι πως θα τις θυμάσαι για πολλά πολλά χρόνια, μαζί με εκατοντάδες χιλιάδες άλλους. Που σταματάς για λίγο χαμένος μές στη λαοθάλασσα, κοιτάς γύρω σου όλους και όλες εκείνους που διαδηλώνουν μαζί σου για αλήθεια και δικαιοσύνη και επιτρέπεις στον εαυτό σου μια στάλα αισιοδοξίας και ένα λοξό χαμόγελο.

Τέτοια μέρα ήταν και η χθεσινή, η 8η Μαρτίου του 2023, που εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους σε 74, τουλάχιστον, πόλεις, μικρές και μεγάλες, στο πικρό φόντο της τραγωδίας των Τεμπών και των 57 θυμάτων.

Eίπαμε λοιπόν να μαζέψουμε στο παρών ποστ εικόνες απ’όλη την Ελλάδα, που τις αλιεύσαμε από τα κοινωνικά δίκτυα, σαν αποτύπωση του ξεσηκωμού. Ιδού:

ΑθήναΜεσημέρι Τετάρτης 8/3/23, φωτ. Κ. Λιερός

To 2021 μέσα από φωτογραφίες

άτη 

Παράλληλη Κρίση

Παράλληλη Κρίση

Πᾶν ἑρπετόν πληγῆ νέμεται

Ηράκλειτος, 6ος αιώνας πχ

Από το 2010 μία καταστροφική οικονομική κρίση χτύπησε την Ελλάδα, αποσταθεροποιώντας οριστικά έναν ήδη προβληματικό κοινωνικό ιστό. Έκτοτε η χώρα περιήλθε σε ένα καθεστώς ακινησίας. Το έργο Παράλληλη Κρίση είναι ένα δημιουργικό ντοκουμέντο που διερευνά τους τρόπους όπου η φωτογραφία μπορεί να περιγράψει ένα τέτοιο θέμα. Μία ιδιόμορφη σύναψη φαίνεται να αναπτύσσεται μεταξύ του ακινητοποιημένου κοινωνικού χρόνου της κρίσης και του ακινητοποιημένου χρόνου που σχηματίζει η φωτογραφία. Τα θέματα που αντιμετώπισε το φωτογραφικό μέσο κατά τη διάρκεια των μνημονίων είναι καταστάσεις σε αναστολή, αορίστου χρόνου: εργαζόμενοι χωρίς επαγγελματικό μέλλον, πλήθη ανέργων, εγκλωβισμένοι μετανάστες, χρέη στο διηνεκές, γειτονιές γεμάτες φόβο, κλεμμένα μεροκάματα, ψυχολογική κατάρρευση, φτώχεια. Σε αυτές τις συνθήκες το φωτογραφικό μέσο ακινητοποιεί χρόνο που είναι εκ των προτέρων ξοδεμένος και φυλακίζει θέματα τα οποία δεν έχουν πού να πάνε ή πώς να εξελιχθούν. Στην Παράλληλη Κρίση, η ίδια η φωτογραφία αντιμετωπίζεται ως μεταφορά/μετωνυμία της κρίσης και ο χρόνος των φωτογραφιών τέμνεται με τον χρόνο των αναφόρων τους. Τελικά η Παράλληλη Κρίση είναι ένα έργο που εξερευνά μία σχέση. Τη σχέση ανάμεσα σε μία κοινωνική κρίση και τον τρόπο που, η κρίση αυτή, γίνεται εικόνα (φωτογραφία).

Συντελεστές

Φωτογραφίες: Γιάννης Καρπούζης

Κείμενα: Moritz Neumuller και Γιάννης Καρπούζης

Σχεδιασμός βιβλίου: Γιάννης Μαρκάκης

Τυπογραφείο: Γ. Κωστόπουλος

Εκδόσεις: Empty Square

Το βιβλίο διατίθεται:

Αθήνα: Βιβλιοπωλείο Πλειάδες

Θεσσαλονίκη: Μουσείο Φωτογραφίας

Μαδρίτη: Φωτογραφικό βιβλιοπωλείο La Fabrica

Ρέυκιαβικ: Prent & Vinir

ή μέσω επικοινωνίας με τον Γιάννη Καρπούζη (johnykarpou@gmail.com)

Η ιστορία πίσω από την εμβληματική φωτο των 11 οικοδόμων που γευματίζουν 256 μέτρα πάνω από τη Νέα Υόρκη

Η ιστορία πίσω από την εμβληματική φωτο των 11 οικοδόμων που γευματίζουν 256 μέτρα πάνω από τη Νέα Υόρκη

13-10-2020 - Πηγή: mikropragmata.lifo.gr

Με την πάροδο του χρόνου, μια σειρά από εμβληματικές φωτογραφίες έχουν εισέλθει στο συλλογικό ασυνείδητο, διαμορφώνοντας την άποψή μας για ιστορικά γεγονότα, μερικές φορές σε βαθμό που οδηγεί σε κοινωνικές αλλαγές, λέει το openculture. Συνήθως, η σημασία αυτών των εικόνων δεν εξαρτάται τόσο από την αναγνώριση της ταυτότητας των πρωταγωνιστών, αν και έχει πάντα ενδιαφέρον να μαθαίνουμε την ιστορία τους, που έρχεται στο φως μετά από έρευνες δημοσιογράφων, αρχειοθετών και άλλων ενδιαφερόμενων.

Η φωτογραφία αυτή του 1932 έχει τίτλο Γεύμα στην κορυφή ενός ουρανοξύστη (Lunch atop a Skyscraper- New York Construction Workers Lunching on Crossbeam) και έχει μείνει ανεξίτηλη στην κοινή μνήμη κυρίως λόγω της απλότητας και της «ελαφρότητάς» της.

Έντεκα εργάτες φαίνονται να απολαμβάνουν το κολατσιό τους σε μια δοκό που αιωρείται 256 μέτρα πάνω από την πόλη της Νέας Υόρκης, χωρίς να φορούν ζώνες ασφαλείας ή άλλα προστατευτικά.

Σύμφωνα με την αρχειοθέτρια του Rockefeller Center, Christina Roussel, η οποία αφηγείται το βίντεο του TIME Magazine 100 Photos παρακάτω, οι έντεκα αυτοί εργάτες είναι οι «αφανείς ήρωες της οικοδομής».

Δείτε το βίντεο με την ιστορία της φωτογραφίας

Η ερώτηση που προκύπτει από αυτόν τον ασυνήθιστο χαρακτηρισμό είναι ότι αφού οι οικοδόμοι δεν αποκτούν συχνά φήμη μέσω της δουλειάς τους, υπήρχαν και φανεροί ήρωες της οικοδομής; Ο John D. Rockefeller, Jr είχε την ιδέα για ένα συγκρότημα δεκατεσσάρων εμπορικών κτιρίων σε έκταση 22 στρεμμάτων σε στιλ αρ ντεκό. Το έργο είχε σκοπό να δώσει ώθηση στην οικονομία των ΗΠΑ την περίοδο της Μεγάλης Ύφεσης, απασχολώντας πάνω από 250.000 ανθρώπους, από οδηγούς και λατόμους μέχρι χαλυβουργούς και οικοδόμους και οδήγησε σε αναγέννηση της προσφοράς και της πατριωτικής υπερηφάνειας.

Ο οργανισμός Rockefeller εκμεταλλεύτηκε αυτήν τη θετική αποδοχή του έργου, με τη συχνή δημοσιοποίηση φωτογραφιών, συμπεριλαμβανομένης και αυτής με τους τολμηρούς εργάτες στον 69ο όροφο του κτιρίου RCA (γνωστό σήμερα ως 30 Rock.)

Ο κριτικός κινηματογράφου John Anderson, έγραψε στους The New York Times για το ντοκιμαντέρ Men at Lunch:

«Η δημοτικότητα της φωτογραφίας, η οποία έχει χρωματιστεί, σατιριστεί από τα Muppets και μετατραπεί σε γλυπτό από τον Sergio Furnari, αφορά εν μέρει στην απροσεξία των πρωταγωνιστών της. Η δοκός στην οποία κάθονται φαίνεται να αιωρείται πάνω από μια αστική άβυσσο, με την απεραντοσύνη του Central Park απλωμένη πίσω της και, φαινομενικά, τίποτα από κάτω. Αλλά στην πραγματικότητα είναι πιθανό μόλις λίγα μέτρα πιο κάτω να υπήρχε ένα τελειωμένο πάτωμα του κτιρίου»

Το ντοκιμαντέρ βοήθησε στην επιβεβαίωση της ταυτότητας πολλών από τους άντρες. Οι μετανάστες από την Ιρλανδία Maddy O’Shaughnessy και Sonny Glynn κάθονται στα δύο άκρα, όπως επιβεβαίωσαν οι γιοι τους.

Ο William Eckner, τρίτος από τα αριστερά, και ο Joe Curtis, τρίτος από τα δεξιά, συμμετείχαν και σε μια παρόμοια φωτογραφία που τραβήχτηκε περίπου την ίδια περίοδο. Ο άντρας που κάθεται στα δεξιά του Curtis είναι ίσως ο John Charles Cook του St. Regis Mohawk Reservation.

Η ταυτότητα του φωτογράφου είναι επίσης αμφισβητούμενη. Πολλοί πιστεύουν ότι ήταν ο Charles C. Ebbets, αλλά και ο Tom Kelley και ο William Leftwich ήταν επίσης παρόντες εκείνη τη μέρα, αψηφώντας τη βαρύτητα και απαθανατίζοντας την ολοκλήρωση του σχεδίου του αρχιτέκτονα Raymond Hood.

Φωτογραφίες από τη Μόρια

Life in a Greek makeshift migrant camp – in pictures 

Conditions remain difficult in Moria, the overcrowded refugee camp on the island of Lesbos. Last week the Greek government announced it would shut down the three largest migrant camps on islands facing Turkey and replace them with new closed facilities with much larger capacity.

Aris Messinis/AFP

An aerial view of the official refugee camp of Moria and the makeshift camp around it, on the island of Lesbos

A young boy stands outside a tent at a makeshift camp next to Moria

A woman and her baby pass a stroller filled with firewood

A woman carries her child as she crosses a wooden bridge in Moria

Children play outside Moria

Biennale Αυθαιρέτων 1

Biennale Αυθαιρέτων (PHOTO)

Η αφρόκρεμα των ελληνικών αυθαιρέτων

To Ελληνικό δαιμόνιο και η ελληνική ευρεσιτεχνία έχουν βάλει το χεράκι τους ώστε η συλλογή της σελίδας “Biennale Αυθαιρέτων” στο facebook. Αρκετά καστράκια, πολλά αυθαιρετάκια που με πείσμα ενάντια στον πόλεμο της σκληρής ελληνικής νομοθεσίας κατάφεραν να γλύψουν λίγο θάλασσα, να ξύσουν λίγο ουρανό, να δαγκώσουν λίγο δασάκι, να makerosi λίγο τα μάτια των περαστικών.

Να 29 φωτογραφίες από την μπιεννάλε αυθαιρέτων που μας έκαναν να θέλουμε να κατεδαφίσουμε ότι έχει χτιστεί στην Ελλάδα τα τελευταία 100 χρόνια.

Πωλείται καστράκι σε κατάφυτη περιοχή. Φοντάρει σε ένα δώμα από μπετό, κολλάει πάνω σε σπίτι με κεραμμιδοσκεπές, έχει πυργάκι για να βγαίνεις στην ταράτσα.

Δεν προέρχονται όλες οι φωτογραφίες από την Ελλάδα. Να, ας πούμε αυτό το ταβερνάκι που έχει καβατζώσει όχι απλά την παραλία, αλλά την θάλασσα, βρίσκεται στην Κρήτη.

Ο κος Γρηγόρης αναλαμβάνει κάθε είδους αυθαίρετες εργασίες ανέγερσης κατοικιών σε όλη την Αττική. Λογικά έχει έδρα την Λούτσα.

Εξαιρετικό κτήριο με ισόγειο κομπλέ, 1ο όροφο με Ελληνική και Βυζαντική σημαία, 2ος όροφος τούβλα και κουφώματα, 3ο όροφος τούβλα χωρίς κουφώματα. 4ος μπετά, ταράτσα: εμφανές μπετό και χριστοπαναγίες.

Φωτογραφίες από τη μεγάλη κινητοποίηση στα Γιάννενα ενάντια στις εξορύξεις

Φωτογραφίες από το συλλαλητήριο 11ης Μαΐου στα Γιάννενα ενάντια στις εξορύξεις.

Το συλλαλητήριο πήγε πολύ καλά μεγάλη συμμετοχή και ενθουσιασμό.

Δείτε και εδώ ενημέρωση και φωτογραφίες από τη συγκέντρωση

10 χρόνια από το Δεκέμβρη του 2008

https://photos.app.goo.gl/cVvocQgS63Wk5tqc6

ΝΑ ΔΙΕΥΡΥΝΟΥΜΕ ΤΙΣ ΡΩΓΜΕΣ

Nα πάρουμε τον λόγο.

Να πάρουμε την ζωή μας στα χέρια μας, να αναζητήσουμε διαφορετικές πολιτικές επιλογές.

Να αντιτάξουμε τις δικές μας απαντήσεις,

να μην εκχωρήσουμε την λήψη των αποφάσεων που μας αφορούν στους επαγγελματίες πολιτικούς.

Ως εδώ! Να σταματήσουμε να είμαστε αυτό που είμαστε.

Να νικήσουμε συλλογικά τον φόβο, να κατακτήσουμε την διαρκή κριτική σκέψη.

Χρειαζόμαστε δράσεις, όχι μόνο λόγια, αναλύσεις και θεωρίες,

χρειαζόμαστε στράτευση στα καθημερινά, τα απλά και τα δύσκολα.

Να δημιουργήσουμε τις δικές μας δομές, τα δικά μας κύτταρα άμεσης δημοκρατίας.

Να επαναπροσδιορίσουμε τις ανάγκες μας, τις αξίες μας.

Να προωθήσουμε την αλληλέγγυα οικονομία,

πέρα από την εμπορευματοποίηση των δραστηριοτήτων μας.

Να δημιουργήσουμε δίκτυα κοινωνικής αλληλεγγύης

για τους άνεργους, για τους άστεγους, για τους μετανάστες.

Να δημιουργήσουμε αυτοδιαχειριζόμενους αστικούς αγρούς,

παραγωγικούς και καταναλωτικούς συνεταιρισμούς.

Να συσπειρωθούμε γύρω από συλλογικότητες

αυτόνομες και ανεξάρτητες από τους κρατικούς μηχανισμούς, από τα κομματικά επιτελεία.

Να μην αφήσουμε ανεξέλεγκτη την εκάστοτε εξουσία.

Να βρεθούμε μαζί με όσους ασφυκτιούν,

να ονειρευτούμε, να οραματιστούμε την αυριανή κοινωνία.

Μέσα από τις συνελεύσεις στις πλατείες, στις γειτονιές, στα χωριά,

στους χώρους δουλειάς και σπουδών

να συναντηθούμε με τους άλλους, να τους ακούσουμε, να μάθουμε απ’ αυτούς,

να αποφασίσουμε για το τι θέλουμε, να αποφασίσουμε πώς θα το κάνουμε,

ξεπερνώντας οτιδήποτε μας εμποδίζει, οτιδήποτε μας καθηλώνει.

Να διευρύνουμε τις ρωγμές του παλιού κόσμου, ώσπου να καταρρεύσει.

Να αντισταθούμε δημιουργικά, εδώ και τώρα, χτίζοντας έναν άλλο κόσμο,

με βάση τις αρχές της αλληλεγγύης, της ισότητας, της ελευθερίας,

της πολυ-πολιτισμικότητας, της άμεσης δημοκρατίας.

Χτίζοντας έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι και η φύση θα αξίζουν περισσότερο

από το χρήμα και τα κέρδη.

Πάνος Τότσικας

17.11.2011

Θα μιλήσουμε ποτέ σοβαρά για αντιπυρική και αντιπλημμυρική προστασία?

Δεν είναι ακριβώς η στιγμή, αλλά θα μιλήσουμε ποτέ σοβαρά για αντιπυρική (και αντιπλημμυρική) προστασία? Ξεχάσαμε το 2007? Και οι τότε κυβερνώντες μιλούσαν για στρατηγό άνεμο και "ασύμμετρες απειλές" για να κρύψουν τις τεράστιες ευθύνες τους. Πόσο τραγικά ίδιοι...

Εικόνες από το ΜΑΗ του 68

Εικόνες από το ΜΑΗ του 68

[πηγή]

[πηγή]

[πηγή]

[πηγή]

Η ζωή στην Ανάφη μέσα από τον φωτογραφικό φακό των εξορίστων στο νησί

Πριν τον πόλεμο η γεωγραφία του αρχιπελάγους ήταν αλλιώτικη. Τα νησιά απομονωμένα και αποκομμένα από τα διοικητικά κέντρα, οι κάτοικοι αποκομμένοι από τις πολιτικές και κοινωνικές αλλαγές. Δεν είναι τυχαίο ότι αυτοί οι τόποι επελέγησαν ως τόποι εξορίας. Με το ιδιώνυμο, που ψηφίστηκε στις 25 Ιουλίου 1929, θεσπίστηκε η ποινή της δικαστικής εκτόπισης και όλο και περισσότερα νησιά άρχισαν να χρησιμοποιούνται ως τόποι εξορίας. Ο αριθμός των πολιτικών εξορίστων αυξήθηκε πολύ την περίοδο της δικτατορίας του Μεταξά. Υπολογίζεται ότι οι εξόριστοι αυτή την περίοδο ξεπέρασαν τις 5.000. Πολύ μεγαλύτερος αριθμός πολιτικών εξορίστων υπήρξε την περίοδο του εμφυλίου, οπότε και δημιουργούνται νέα και μεγαλύτερα στρατόπεδα εξορίας. Το μέτρο του εκτοπισμού παρέμεινε σε ισχύ κατά τη διάρκεια των πρώτων χρόνων της μετεμφυλιακής περιόδου. 

Ανάφη γύρω στο 1941

Ένας τόπος εξορίας ήταν και το μικρό νησί της Ανάφης. Η ερευνήτρια Μάργκαρετ Κέννα, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Wales, Swansea, τη δεκαετία του 60 ως μεταπτυχιακή φοιτήτρια της ανθρωπολογίας ήρθε στην Αθήνα σε επαφή με τους μετανάστες από το νησί στην πρωτεύουσα. Συνδέθηκε μαζί τους και άρχισε να ερευνά συστηματικά τη ζωή στην Ανάφη. Τα πρώτα θέματα της έρευνάς της ήταν η οργάνωση της ζωής των νησιωτών και τα έθιμά τους. Δυο σχεδόν δεκαετίες αργότερα, τον Ιούλιο του 88 η Μάργκαρετ Κέννα φιλοξενείται στην Ανάφη από μια ντόπια οικογένεια την οποία γνώριζε από το 1966. Ένα πρωί άρχισαν να ανοίγουν κουτιά με ενθύμια. Πολλά ξύλινα κιβώτια τα οποία περιείχαν μαριονέτες, γυάλινες πλάκες και σελιλόιντ. Ημερολόγια και έγγραφα εξορίστων Αυτά τα κουτιά ήταν κρυμμένα σε ένα από τα σπίτια που είχαν νοικιάσει οι πολιτικοί εξόριστοι, πίσω από ένα ψεύτικο τοίχο στον οποίο υπήρχαν επίσης βιβλία και άλλα αναμνηστικά. Οι εξόριστοι επέστρεψαν στην Αθήνα στην διάρκεια της Κατοχής και τα «αρχεία τους» είχαν μείνει πίσω. Τα βρήκαν τα παιδιά του νησιού που έπαιζαν μέσα στο εγκαταλελειμμένο σπίτι. Το αρχείο αποτελείται από περισσότερα από 160 αρνητικά σε γυαλί και σελιλόιντ τα οποία χρονολογούνται από το 1935 έως και το 1942 και δείχνουν τη ζωή μιας κοινότητας των πολιτικών εξορίστων τα μέλη της οποίας ζούσαν στο νησί. Ήταν κυρίως άνθρωποι που είχαν καταδικαστεί με «διοικητική απέλαση» βάσει των νόμων που δήλωναν ότι οι ιδέες και οι δράσεις τους ήταν ένα δημόσιος κίνδυνος και θα μπορούσαν να απειλήσουν την υπάρχουσα κατάσταση στην Ελλάδα. Χειρόγραφος τύπος από εξορίστους στην Ανάφη Μερικά αρνητικά δείχνουν μικρές ή και μεγάλες ομάδες ανθρώπων, πλάνα από εκδρομές, πικ-νικ, παρελάσεις. Λιγότερες περιγράφουν κοινωνικά γεγονότα. ένα φεστιβάλ, ένα γάμο, κάποιες κηδείες κυρίως κατά τη διάρκεια του λοιμού το 41-42. Το αρχείο ανέβηκε στην ιστοσελίδα του πανεπιστημίου με την ελπίδα να μπορέσουν να ταυτοποιηθούν τα πρόσωπα των φωτογραφιών και να συμπληρωθούν τα ονόματα στις φωτογραφίες. Οι εκδόσεις Αλεξάνδρεια δημοσίευσαν το 2004 το βιβλίο της Κέννα «Η κοινωνική οργάνωση της εξορίας», στηριγμένο σε ένα σημαντικό φωτογραφικό αρχείο, σε μαρτυρίες και προσωπικές αφηγήσεις πρώην εξορίστων. Οι άνθρωποι που βρέθηκαν στην Ανάφη, έπρεπε να αντιμετωπίσουν ένα κοινό και δυσβάσταχτο πεπρωμένο που αποτελεί ένα κομμάτι της πολιτικής και κοινωνικής μας ιστορίας άμεσα συνδεδεμένο με το πολυδιάστατο ανθρώπινο δράμα. Οι παρακάτω φωτογραφίες προέρχονται από το αρχείο που βρέθηκε μέσα στον ψεύτικο τοίχο και περιγράφει κυρίως την καθημερινότητα των εξορίστων της Ανάφης. 

Εργοστάσια φαντάσματα: Τα απομεινάρια της ελληνικής βιομηχανίας

O φωτογράφος του Reuters, Γιάννης Μπεχράκης, σε ένα οδοιπορικό 2.500 χιλιομέτρων από την Αθήνα στη Βόρεια Ελλάδα και πίσω μέχρι την Πελοπόννησο, απαθανάτισε τα απομεινάρια της άλλοτε ακμάζουσας ελληνικής βιομηχανίας, η οποία σήμερα έχει υποστεί μία πτώση 30% στην παραγωγή της. Το τοπίο συνθέτουν εικόνες ερήμωσης, εγκατάλειψης και μαρασμού, καθώς τις τελευταίες τρεις δεκαετίες εκατοντάδες εργοστάσια έχουν κλείσει ενώ η οικονομική κρίση έδωσε το τελειωτικό χτύπημα στην βιομηχανία της Ελλάδας.

Ερειπωμένο εργοστάσιο στη βιομηχανική ζώνη της Θήβας.

REUTERS / YANNIS BEHRAKIS

Η ομορφιά είναι στους δρόμους

Ξεκινά ο νέος Μάης στη Γαλλία. Πηγή

Χθες Τρίτη 5 Απριλίου, οι φωτορεπόρτερ της Liberation Martin Colombet, Albert Facelly και ο Ulrich Lebeuf στην Τουλούζη ακολούθησαν και κατέγραψαν τις διαδηλώσεις ενάντια στο νέο εργασιακό νομοσχέδιο του Φρανσουά Ολαντ που απελευθερώνει απολύσεις και καταπατά βασικά δικαιώματα που έχουν κατακτηθεί με αγώνες.

Πολλοί μιλούν για ένα νέο Μάη που θα ξεκινήσει, καθώς νεολαία, σωματεία, συνδικάτα, εργαζόμενοι, άνεργοι, πολιτικές ομάδες, συλλογικότητες, φαίνονται αποφασισμένοι να μην εγκαταλείψουν τον αγώνα και να πουν ένα μεγάλο «ΟΧΙ ΕΥΧΑΡΙΣΤΩ» (Non merci) στην ακραία νεοφιλελεύθερη πολιτική της κυβέρνησης.

Οι φωτογραφίες μιλούν από μόνες τους.

Όταν οι Έλληνες έφταναν πρόσφυγες στη Συρία

Φωτογραφίες αρχείου και το οδοιπορικό των συμπατριωτών μας που βρήκαν καταφύγιο σε συριακές πόλεις. Πηγή

Την ώρα που χιλιάδες πρόσφυγες από την Εγγύς Ανατολή καταφτάνουν στην Ελλάδα προκειμένου να προχωρήσουν προς την υπόλοιπη Ευρώπη και το μεταναστευτικό πρόβλημα οξύνεται, στο νου ορισμένων ήρθε η εποχή που τα πράγματα ήταν διαφορετικά. Την εποχή δηλαδή που έλληνες πρόσφυγες έβρισκαν καταφύγιο στη Συρία, στην προσπάθειά τους να φτάσουν στην Ελλάδα.

Ενδεικτικά, το θέμα ανέσυρε πέρυσι από το «ιστορικό χρονοντούλαπο», ο δημοσιογράφος Νταμιάν Μακόν Ουλάντ με αφορμή την απεργία πείνας σύρων προσφύγων στην πλατεία Συντάγματος. Δημοσιεύοντας μια φωτογραφία από τη Βιβλιοθήκη του Κογκρέσου, ο Μακόν Ουλάντ επιχείρησε να μας θυμίσει την εποχή που Έλληνες αναζήτησαν καταφύγιο στη Συρία. Αυτό συνέβη το 1923, μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, με την ανταλλαγή πληθυσμών μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας.

Χιλιάδες έλληνες πρόσφυγες αναζητούν άσυλο στη Συρία και στο Λίβανο που μετά τη λήξη του Α' Παγκοσμίου Πολέμου είχε τεθεί υπό γαλλική κατοχή. Μόνο στη Συρία ζήτησαν καταφύγιο σε διάφορες πόλεις, τουλάχιστον 17.000 Έλληνες της Μικράς Ασίας, όπως αναφέρει ο Onur Yildirim, στο «Diplomacy and Displacement: Reconsidering the Turco-Greek Exchange of Populations, 1922-1934».

Ο Yildirim παραθέτει μάλιστα ένα τηλεγράφημα του προέδρου της Επιτροπής των Ελλήνων Προσφύγων στο Χαλέπι προς το υπ. Εξωτερικών της Ελλάδας, ο οποίος ζητά να μην επιτραπεί σε άλλους Μικρασιάτες να καταφύγουν στο Χαλέπι, όπου «έχει καταστεί αδύνατο να δεχτεί περισσότερους πρόσφυγες». Το τηλεγράφημα εστάλη στις 31 Μαΐου του 1923.

Φυσικά, η ζωή για τους πρόσφυγες, τόσο στη Συρία, όσο και στις άλλες περιοχές που είχαν βρει καταφύγιο, κάθε άλλο παρά εύκολη ήταν. Μέχρι τα μέσα του καλοκαιριού του 1923, τα τρόφιμα από τους διάφορους φιλανθρωπικούς οργανισμούς είχαν τελειώσει και η κατάσταση για τους πρόσφυγες περιγραφόταν ως «τραγική και επισφαλής».

Περίπου 8.000 έλληνες πρόσφυγες από την Ανατολία βρίσκουν καταφύγιο σε σπηλιές κοντά στο Χαλέπι.