Της ΜΑΡΙΑΝΑΣ ΤΣΙΧΛΗ* από εδώ
Το προσχέδιο Κατρούγκαλου για τη «μεταρρύθμιση του ασφαλιστικού» έχει διαμορφώσει συνθήκες σύγκρουσης της κυβέρνησης με πλατιά στρώματα της κοινωνίας, με τους αγρότες και τους ελεύθερους επαγγελματίες να βρίσκονται στην εμπροσθοφυλακή των κινητοποιήσεων. Ειδικά για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τους οιονεί μισθωτούς (εργαζομένους με άτυπες σχέσεις εργασίας, μπλοκάκια κ.λπ.) το νέο ασφαλιστικό διαμορφώνει συνθήκες βίαιης συμπίεσης, μισθωτοποίησης και συγκέντρωσης του αντικειμένου τους σε λίγες μεγάλες εταιρίες και γραφεία, αφού διαμορφώνει μία πραγματικότητα όπουτο 60% και πλέον των εσόδων τους θα πηγαίνει κατευθείαν σε εισφορές και φόρους και από εκεί στη μαύρη τρύπα του χρέους. Εάν συνυπολογιστεί και το επερχόμενο νέο φορολογικό, οι επιπτώσεις θα είναι ακόμη μεγαλύτερες. Οι περιβόητες βελτιωτικές προτάσεις δεν αλλάζουν καθόλου την ουσία του προσχεδίου, αφού πρόκειται για εκπτώσεις που θα χορηγηθούν μόνο για μία τριετία και κλιμακωτά, διαμορφώνοντας από μικρές έως ασήμαντες ελαφρύνσεις για κάποια τμήματα των ελεύθερων επαγγελματιών και των οιονεί μισθωτών, με την επιδίωξη να συγκαλυφθεί η συνολική διάλυση των δικαιωμάτων των ασφαλισμένων και του ασφαλιστικού συστήματος.
Ο ΠΟΛΙΤΙΚΟΣ ΣΤΟΧΟΣ
Παρά τις συνεχείς δηλώσεις Κατρούγκαλου – Τσίπρα περί δήθεν ταξικής μονομέρειας, αναδιανομής υπέρ των ασθενέστερων στρωμάτων κ.ο.κ., το προσχέδιο Κατρούγκαλου έχει δύο στόχους. Ο πρώτος είναι η μνημονιακή δέσμευση για τη μείωση της ασφαλιστικής κρατικής δαπάνης κατά 1,8 δις, που αποτελεί συμφωνημένη υποχρέωση της χώρας από το τρίτο μνημόνιο. Έτσι, οι αυξήσεις των εισφορών, αλλά και οι περικοπές των παροχών (οι συντάξεις όσων βγουν στη σύνταξη από 1-1-2016 με την αλλαγή του τρόπου υπολογισμού, τον υπολογισμό επί του συνόλου του εργάσιμου βίου και τη μείωση στα ποσοστά αναπλήρωσης θα υποστούν τεράστιες μειώσεις) θα σημάνουν την απευθείας μεταφορά πόρων από τους ασφαλισμένους, δηλ. τις εργαζόμενες τάξεις στην Ελλάδα, για την αποπληρωμή του μη βιώσιμου χρέους.
Ο δεύτερος στόχος, που έχει πιο στρατηγικό χαρακτήρα και αποτελεί την ουσία της πραγματικής ταξικής μονομέρειας του προσχεδίου (από την αντίστροφη όμως πλευρά από αυτή που ισχυρίζονται Κατρούγκαλος και πρωθυπουργός) είναι η μεγάλη μείωση του ποσοστού των ελεύθερων επαγγελματιών και αυτοαπασχολούμενων στην Ελλάδα και η σύγκλιση του ποσοστού αυτοαπασχόλησης με το ΜΟ των κρατών – μελών της ΕΕ, η οποία αποτελεί διακηρυγμένο στόχο των δανειστών, στο πλαίσιο της ευρύτερης αναδιάρθρωσης όπως επιχειρείται την περίοδο των μνημονίων.
Όπως φαίνεται στον παραπάνω πίνακα, το ποσοστό των αυτοαπασχολούμενων στην Ελλάδα επί του συνόλου του εργατικού δυναμικού είναι σημαντικά υψηλότερο από το μέσο όρο των κρατών – μελών της ΕΕ (χωρίς τις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ), ακόμα και μετά την κρίση και την είσοδο στο μηχανισμό στήριξης.
Ειδικότερα, ο μέσος όρος των κρατών μελών της ΕΕ κυμαίνεται από το 1995 έως το 2014 σε ποσοστά της τάξης του 12-13%, ενώ στην Ελλάδα, αν και παρουσιάζει κάμψη, ιδιαίτερα από το 2009 και μετά, ακόμα και σήμερα παραμένει στο 23%.
Η μείωση του ποσοστού των αυτοαπασχολούμενων, μέσα από την οικονομική συμπίεση, τη βίαιη μισθωτοποίηση μεγάλου τμήματος αυτών και την εξώθηση άλλων στην ανεργία και τη μετανάστευση, είναι μία κατεύθυνση που προωθήθηκε και από προηγούμενα μνημονιακά μέτρα, αλλά το νέο ασφαλιστικό διαμορφώνει όρους ποιοτικής τομής.