Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα εκπαίδευση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα εκπαίδευση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Δευτέρα 21 Οκτωβρίου 2024

Πανεπιστήμιο της σύγχρονης εποχής δεν νοείται δίχως φοιτητικές κατοικίες



Πόλη της φαντασίας-Ακρυλικό σε ξύλο
Πανεπιστήμιο της σύγχρονης εποχής δεν νοείται δίχως φοιτητικές κατοικίες
ΤΕΧΝΕΣ 16.09.24 17:45Τάσης Παπαϊωάννου*

Πριν καλά καλά ξεκινήσουν φοιτητές και φοιτήτριες τις σπουδές στην τέχνη ή στην επιστήμη τους, η πόλη τούς αντιμετωπίζει εχθρικά και τους αποδιώχνει.

Η νέα ακαδημαϊκή χρονιά ξεκινά με τις έντονες και απολύτως δίκαιες διαμαρτυρίες των φοιτητικών συλλόγων για το τεράστιο πρόβλημα εξεύρεσης στέγης που αντιμετωπίζουν. Η απόγνωσή τους έχει φτάσει στο κατακόρυφο, αφού για χρόνια το αδιέξοδο σ’ αυτό το μείζον κοινωνικό πρόβλημα δεν απασχολεί κανέναν αρμόδιο από την πλευρά της κυβέρνησης. Η έγνοια τους φαίνεται πως ήταν μόνο η ψήφιση των τελευταίων (αντισυνταγματικών - να μην το ξεχνάμε) νομοθετικών ρυθμίσεων για την ίδρυση των ιδιωτικών πανεπιστημίων, αδιαφορώντας προκλητικά για το διαρκώς διογκούμενο και δυσβάσταχτο κόστος που απαιτείται να διαθέσει -ήδη- η ελληνική οικογένεια προκειμένου να σπουδάσουν τα παιδιά της στα δημόσια πανεπιστήμια. Πρώτα τα τσουχτερά φροντιστήρια που έχουν γίνει αναπόσπαστο τμήμα της δύσμοιρης παιδείας μας, μετά τα υπέρογκα έξοδα για τη στέγη και τη σίτιση όσων φοιτητών αναγκάζονται να σπουδάσουν μακριά από τον τόπο καταγωγής τους. Στη χώρα -κατά τα άλλα- της δημόσιας και δωρεάν παιδείας (sic).

Η κατάσταση, γνωστή σε όλους. Τα ενοίκια των κατοικιών, με την άναρχη αύξηση του μαζικού τουρισμού, την έκρηξη του Airbnb, σε συνδυασμό με την ανυπαρξία μέτρων προστασίας της φοιτητικής στέγης, έχουν εκτιναχθεί σε δυσθεώρητα ύψη! Για τις φοιτητικές εστίες, καλύτερα να μη γίνεται λόγος στη χώρα μας. Ελάχιστες και οι περισσότερες σε παλιά και κακοσυντηρημένα κτίρια, ενώ όλοι γνωρίζουν ότι δεν επαρκούν, ούτε κατ’ ελάχιστο, προκειμένου να καλύψουν τον τεράστιο αριθμό των φοιτητών που αναζητούν τέτοια εποχή ένα μικρό δωμάτιο για να μείνουν. Οι περισσότεροι μοιράζονται, όπως όπως, πολλοί μαζί, δωμάτια μικρών διαμερισμάτων κι αυτά, όταν υπάρχουν διαθέσιμα και σε κάποια προσιτή τιμή.

Θύματα της αλματώδους ακρίβειας και της ανεξέλεγκτης αισχροκέρδειας είναι (και) η νέα γενιά στο σύνολό της, αλλά και οι φοιτητές μας ειδικότερα, οι οποίοι βλέπουν ότι τα έξοδα δεν λένε να μειωθούν, με αποτέλεσμα να μην μπορούν, αρκετές φορές, να σπουδάσουν στις σχολές στις οποίες με τόσους κόπους και θυσίες εισήχθησαν. Σήμερα είναι πράγματι τεράστιος άθλος για τον νέο και τη νέα που παλεύουν να σπουδάσουν στη χώρα μας, κάτω από τις εξαιρετικά αντίξοες συνθήκες που έχουν δημιουργηθεί. Τι να πρωτοκάνουν! Να δουλεύουν προκειμένου να βγάλουν κάποια χρήματα για να ζήσουν ή να παρακολουθούν τα μαθήματά τους και τις απαιτητικές σπουδές τους στο πανεπιστήμιο;

Αντί να φροντίζουμε, ως πρώτη προτεραιότητα και με όλες μας τις δυνάμεις, να βοηθήσουμε τους νέους και τις νέες μας στο ξεκίνημα της επιστημονικής τους διαδρομής, τους ορθώνουμε διαρκώς κι άλλα εμπόδια, πέρα απ’ αυτά που ήδη έχουν να ξεπεράσουν. Και σαν να μη φτάνει αυτό, όταν διαμαρτύρονται και εξεγείρονται, τους κατηγορούμε και τους συκοφαντούμε, με απίστευτο θράσος και αλαζονεία, για το γεγονός ότι διεκδικούν το αυτονόητο! Αν όμως η αντίληψη των κυβερνώντων είναι να τους αντιμετωπίζουν ως «πελάτες», οι οποίοι πρέπει να πληρώνουν για να σπουδάζουν, να στεγάζονται, να τρώνε, να υπάρχουν(;), τότε ένα είναι βέβαιο: η κατάσταση θα χειροτερεύει διαρκώς, παρά την προσχηματική «μέριμνά» τους για τη μείωση, τάχατες, της ακρίβειας.

Ο νεοφιλελευθερισμός χρειάζεται καθημερινά τη θυσία νέων θυμάτων, στον βωμό της βουλιμικής απληστίας και της εξασφάλισης των υπερκερδών αποκλειστικά των επιχειρήσεων της ελεύθερης -λεγόμενης- αγοράς. Η περιβόητη «αυτορρύθμιση» της αγοράς, αυτό το φαιδρό ιδεολόγημα, είναι στην πραγματικότητα μια ζούγκλα, όπου βασιλεύει ο ισχυρότερος και κυριαρχεί το εφιαλτικό δόγμα «ο θάνατός σου η ζωή μου».

Η πρωτοφανής ακρίβεια, αποτέλεσμα των ανύπαρκτων κυβερνητικών μέτρων προστασίας και ελέγχου της ασύστολης κερδοσκοπίας που θεριεύει, έχει οδηγήσει σε απόγνωση τους Ελληνες πολίτες. Η στεγαστική κρίση, απόρροια όλων αυτών που συμβαίνουν το τελευταίο διάστημα στη χώρα μας, πλήττει πρώτα απ’ όλα τις ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και οι φοιτητές και οι φοιτήτριες τη βιώνουν κάθε μέρα που περνάει ολοένα και περισσότερο.

Πριν καλά καλά ξεκινήσουν τις σπουδές στην τέχνη ή στην επιστήμη τους, η πόλη τούς αντιμετωπίζει εχθρικά και τους αποδιώχνει, λες και είναι ανεπιθύμητοι παρίες. Επιλεκτική και δουλοπρεπής για τους ξένους τουρίστες, αλλά απαγορευτική για τα παιδιά της. Σαν να αλλάζει ο διαχρονικός χαρακτήρας της: δεν είναι πια η «πόλις των πολιτών», αλλά μεταλλάσσεται βίαια σε ένα τεράστιο ξενοδοχείο. Κι όμως, θα μπορούσε κανείς να φανταστεί π.χ. τα πάμπολλα παλιά και εγκαταλειμμένα κτίρια που χρόνο τον χρόνο καταρρέουν στα κέντρα των πόλεων να επισκευάζονται από την πολιτεία και να προσφέρονται ως φοιτητικές κατοικίες, δωρεάν ή με χαμηλό ενοίκιο, στους πρωτοετείς φοιτητές που το έχουν ανάγκη. Αλλά αυτά συμβαίνουν -βέβαια- σε κάποιο δημοκρατικό κράτος πρόνοιας…

Συχνά στη Σχολή Αρχιτεκτόνων του ΕΜΠ δίδεται στο μάθημα της Αρχιτεκτονικής Σύνθεσης, ως θέμα εξαμήνου η «Φοιτητική Κατοικία». Ενα θέμα που επεξεργάζονται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον οι σπουδάστριες και οι σπουδαστές μας, με ευφάνταστες προτάσεις και αξιοζήλευτα αποτελέσματα, τα οποία μένουν κάθε χρόνο -δυστυχώς- ανεκμετάλλευτα, αφού δεν ενδιαφέρουν κανέναν αρμόδιο. Προβληματίζονται ακριβώς πάνω σ’ αυτό το σοβαρό και εξαιρετικά πιεστικό κοινωνικό πρόβλημα που τους αφορά άμεσα, γνωρίζοντας από την ίδια τους την εμπειρία τι σημαίνει η ανάγκη δημιουργίας όχι μόνο φοιτητικών κατοικιών, αλλά και γενικότερα συγκροτημάτων κοινωνικής κατοικίας. Τα παραδείγματα στον ελλαδικό χώρο είναι ελάχιστα κι όσα υπάρχουν μελετήθηκαν και χτίστηκαν πριν από πολλές δεκαετίες, με αρκετά εξ αυτών να αποτελούν κοσμήματα του κτιριακού πολιτισμού μας, ανεξάρτητα από τη σημερινή -άθλια πολλές φορές- κατάσταση στην οποία βρίσκονται.

Πανεπιστήμιο της σύγχρονης εποχής δεν νοείται δίχως φοιτητικές κατοικίες! Οσο σημαντικές είναι οι αίθουσες διδασκαλίας, τα αμφιθέατρα, τα εργαστήρια, οι βιβλιοθήκες, άλλο τόσο σημαντικές είναι και οι φοιτητικές εστίες! Αποτελούν στην κυριολεξία «κοινωνικούς πυρήνες» της φοιτητικής ζωής, κοντά ή μέσα στα πανεπιστημιακά κάμπους. Ολα αποτελούν ένα αναπόσπαστο και αδιαχώριστο σύνολο κτιρίων, ανοικτό προς την κοινωνία, μέσα στο οποίο θεραπεύονται απρόσκοπτα η επιστήμη, η έρευνα και η καινοτομία. Γιατί οι σπουδές και το επίπεδό τους εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό όχι μόνο από την ποιότητα των πανεπιστημιακών χώρων, αλλά και από πώς αντιμετωπίζονται οι φοιτητές/τριες από την πολιτεία. Τον σεβασμό και τη σοβαρότητα με τα οποία τους συμπεριφέρεται, το πόσο σημαντικές και αναγκαίες θεωρεί τις σπουδές τους, αλλά και τη μελλοντική επιστημονική εργασία τους. Από το πολιτισμικό εν τέλει επίπεδο της κοινωνίας. Στη χώρα μας, με την πρωτοφανή υποχρηματοδότηση (και υποστελέχωση) των δημόσιων πανεπιστημιακών ιδρυμάτων που «φυτοζωούν», οι προδιαγραφές αυτές μοιάζουν -φυσικά- όνειρο θερινής νυκτός.

Οι φοιτητές μας βγαίνουν στους δρόμους και φωνάζουν, γιατί κάτι σημαντικό θέλουν να μας πουν! Ασφυκτιούν από την αδικία και τα προκλητικά επικοινωνιακά ψέματα, με τα οποία βομβαρδίζουν τα κυβερνητικά ΜΜΕ διαρκώς την ελληνική κοινωνία. Διαμαρτύρονται λέγοντάς μας ότι δεν είναι (στοιχειωδώς) αξιοπρεπείς οι συνθήκες διαβίωσής τους, τις οποίες βιώνουν, μάλιστα, στα πιο σημαντικά και όμορφα(;) χρόνια της ζωής τους.

Αλήθεια, τους ακούει κανείς;

*Αρχιτέκτων-ομότιμος καθηγητής Σχολής Αρχιτεκτόνων ΕΜΠ

Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου 2024

O tempora! O mores!




O tempora! O mores!

24 Σεπτεμβρίου 2024, Posted in Ανακοινωσεις ΠΔ Comments: Χωρίς σχόλια

Έχουμε ξαναχρησιμοποιήσει τη ρήση αυτή σε ανακοίνωση των ΠΔ ΕΜΠ, και δεν θέλουμε να επαναλαμβανόμαστε. Αλλά ποιος θα πίστευε ότι, πριν κλείσει καν η τρέχουσα ακαδημαϊκή χρονιά που σφραγίστηκε από τις μεγαλειώδεις κινητοποιήσεις της πανεπιστημιακής κοινότητας ενάντια στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, η Διοίκηση του ΕΜΠ θα αναλάμβανε την προκλητική πρωτοβουλία «διερεύνησης των δυνατοτήτων» ίδρυσης Παραρτήματος του ΕΜΠ στην Κύπρο, με τις αρχές, τη λογική και τη φυσιογνωμία ενός ιδιωτικού πανεπιστημίου, και μάλιστα σε μια από τις χειρότερες εκδοχές του;

Δεν προσπερνάμε, βέβαια, τις αρχικές «εν κρυπτώ» συναντήσεις, ούτε τις εκ των υστέρων αποφάσεις Συμβουλίου και Συγκλήτου (ποτέ ομόφωνες, αν και αυτό αποσιωπάται), ως απόπειρες νομιμοποίησης κινήσεων που αντιπαρατίθενται ευθέως στην ιστορία και στη φυσιογνωμία του ΕΜΠ.

Θα είμαστε πιο συγκεκριμένοι, με βάση την πρόταση Καταστατικού που κυκλοφορεί. Ξεκινώντας από το εξής: Αλήθεια, πότε συζητήθηκαν στην πολυτεχνειακή κοινότητα και σε ποιο όργανο αποφασίστηκαν οι αρχές πάνω στις οποίες είναι δομημένο το Καταστατικό, οι οποίες άλλωστε κανείς δεν κρύβει ότι συνιστούν πλήρη ιδιωτικοοικονομική λειτουργία;

Κάποιοι καλούν επίμονα να δούμε το εγχείρημα «χωρίς δογματισμούς». Αλλά, είναι ολέθριο για ένα πανεπιστήμιο να αποφασίζει χωρίς αρχές. Η ευθεία άρνηση της αρχής ότι η μόρφωση είναι δικαίωμα όλων, και όχι μόνο αυτών που έχουν τη δυνατότητα να παραβιάζουν την αξιοκρατία «αγοράζοντας» μια θέση στο ΕΜΠ, αλλά και της αρχής ότι η Πολιτεία έχει υποχρέωση να στηρίζει τα δημόσια ιδρύματα με τους πόρους που είναι αναγκαίοι για την αποστολή τους, αποτελεί αυτοακύρωση του ρόλου και της φυσιογνωμίας του ΕΜΠ με βαρύτατες συνέπειες. Το ΕΜΠ έγραψε την ιστορία του στη χώρα ως ένα κορυφαίο δημόσιο ίδρυμα, ανοιχτό στους ικανούς όλων των τάξεων και των βαλαντίων. Θα αποτελέσει βαρύ στίγμα στην ιστορία του με άμεσες συνέπειες στα μέλη του σήμερα, όπως θα δούμε στη συνέχεια, το άνοιγμα ενός ιδιωτικού Παραρτήματος «εκεί που μπορούμε». Και, γιατί όχι κι εδώ, αύριο;

Αλλά και η ακαδημαϊκή σοβαρότητα ευκόλως θυσιάζεται. Όταν το ίδιο το ΕΜΠ (η Διοίκησή του, προφανώς) υπογράφει ότι μπορεί κάποιος να παίρνει πτυχίο του ΕΜΠ (ούτε καν ισότιμό του) με 10 καθηγητές ανά Σχολή(!) πώς είναι δυνατόν να διεκδικήσει π.χ. την αναπλήρωση των συνταξιοδοτηθέντων καθηγητών; Δεν θα του απαντήσουν «κάντε το, όπως στην Κύπρο», «οι περισσότεροι από εσάς είναι περιττοί»; Όταν επίσης υπογράφει ότι μπορεί να παίρνει κάποιος πτυχίο του ΕΜΠ, το επαναλαμβάνουμε, χωρίς εργαστήρια (ή με χρήση των εργαστηρίων του ΕΜΠ- ακόμη πιο προκλητικό), πώς θα μπορέσει να διεκδικήσει τους πόρους που απαιτούνται για την εύρυθμη λειτουργία τους;

Και τι θα πει στους φοιτητές του ΕΜΠ που λιώνουν στις πανελλήνιες για να μπουν στο Ίδρυμα, και η ποιότητά τους είναι το καμάρι μας; Ότι μπορεί κάποιος να κάνει by-pass στον τρόπο αυτό με ένα, επ΄αμοιβή προφανώς, προπαρασκευαστικό έτος, αγνώστων λοιπών κριτηρίων, που προικίζει μαγικά με όλες τις δεξιότητες αυτούς που δεν κατάφεραν να μπουν στο ΕΜΠ;

Κι όχι μόνο αυτά. Ιστορικές σχολές που αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της φυσιογνωμίας του ΕΜΠ εξαφανίζονται ή υποβιβάζονται σε ροές άλλων Σχολών. Ρωτήθηκε το ΤΕΕ και οι αντίστοιχες ειδικότητες μηχανικών; Οι σοβαρές σπουδές στις βασικές επιστήμες (μαθηματικά, φυσική κλπ.), πράγμα για το οποίο περηφανεύεται το ΕΜΠ, μαζί με την ΣΕΜΦΕ, εξαφανίζονται (εκτός αν θα κάνουν και τα μαθήματα αυτά κάποιοι από τα … 10 μέλη ΔΕΠ).

Στο όνομα ποιου πράγματος γίνονται όλα τα παραπάνω; Προφανώς, στο όνομα ενός μικρού και ευέλικτου σχήματος που θα πουλάει. Να που οδηγεί η λογική της εμπορευματοποίησης της γνώσης. Και επειδή αυτό προβάλλεται ως νέο και μοντέρνο, υπενθυμίζουμε ότι το προτεινόμενο σχήμα των 5 Σχολών, επιστρέφει το ΕΜΠ στη φυσιογνωμία που είχε στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, κάπου στο 1915!

Κι αλήθεια ποιο ήταν το δέλεαρ; Όχι βέβαια η διεθνοποίηση. Το σημερινό ΕΜΠ έχει κατακτήσει μια πολύ πιο σοβαρή θέση στη διεθνή ακαδημαϊκή κοινότητα με την διακεκριμένη δραστηριότητα των μελών του από την «αίγλη» που θα του προσφέρει ένα στερούμενο σοβαρών ακαδημαϊκών προδιαγραφών Παράρτημα στην Κύπρο. Μήπως, άραγε, οι προσφερόμενες «εντυπωσιακές εγκαταστάσεις»; Μα σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, αυτές είναι 2600 τ.μ., δηλαδή μικρότερες του 1/3 της μικρότερης σε εγκαταστάσεις Σχολής του ΕΜΠ, και μάλιστα με οσμή σκανδάλων; Πού πάει να μπλέξει το ΕΜΠ;

Το έχουμε ξαναπεί: το επιχειρηματικό πανεπιστήμιο είναι κατά βάση επιχείρηση και καθόλου πανεπιστήμιο. Δυστυχώς, έχουμε στα χέρια μας μια πρόταση που προέρχεται από το ΕΜΠ και το επιβεβαιώνει. Η Κυβέρνηση θέλει διακαώς και προωθεί ένα τέτοιο εγχείρημα, γιατί αυτό που μοιάζει σε μας ως ακραία έκπτωση των ακαδημαϊκών αξιών, είναι γι’ αυτούς το πρότυπό τους. Το ΕΜΠ, όμως, τι έχει να κερδίσει από αυτό; Γιατί αυτά που χάνει είναι προφανή.

Τέλος, συνειδητοποιεί η Διοίκηση του ΕΜΠ τις καθημερινές ανυπέρβλητες δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα μέλη ΔΕΠ στο να κάνουν καλά τη δουλειά τους, και την απαίτησή τους για λύσεις στο σήμερα που να βελτιώνουν την κατάσταση; Κι ότι η νέα απόπειρα εκλαμβάνεται από πολύ περισσότερους από όσους φαντάζεται ως πρόκληση σε σχέση με τις προτεραιότητες που πρέπει να έχει;

Συμφωνούμε, και το δηλώσαμε πρόσφατα και στο ΔΣ του Συλλόγου, με τους συναδέλφους που απαιτούν άμεση ενεργοποίηση του Συλλόγου Μελών ΔΕΠ ΕΜΠ και τη σύγκληση Γενικής Συνέλευσης του Συλλόγου πάνω στο θέμα. Η τακτική του «πετάμε την μπάλα στην κερκίδα» μέχρι η αδηφάγος καθημερινότητα να καταπιεί τις αντιδράσεις, θα αποδειχθεί φρούδα ελπίδα. Η πολυτεχνειακή κοινότητα θα αντιδράσει, σύσσωμη, και ως αντίσταση στον εκμαυλισμό της εμπορευματικοποίησης αλλά και ως στοιχειώδης προστασία της ακαδημαϊκότητας και της σοβαρότητάς της.

Πέμπτη 27 Ιουνίου 2024

Σύμβαση της Λισαβόνας: Ο "δούρειος ίππος" της ιδιωτικοποίησης των δημοσίων Πανεπιστημίων



EUROKINISSI
Σύμβαση της Λισαβόνας: Ο "δούρειος ίππος" της ιδιωτικοποίησης των δημοσίων Πανεπιστημίων

Κατατέθηκε και συζητήθηκε χθες Τρίτη στη Διαρκή Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλή το Σχέδιο Νόμου του υπουργείου Παιδείας «Κύρωση της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για την αναγνώριση των τίτλων σπουδών σχετικά με την τριτοβάθμια εκπαίδευση στην ευρωπαϊκή περιφέρεια» ή αλλιώς Σύμβαση της Λισαβόνας.

Το Σχέδιο Νόμου αναμένεται να ψηφιστεί στην Ολομέλεια της Βουλής την Πέμπτη 27 Ιουνίου.

Η Σύμβαση της Λισαβόνας είναι μία διεθνής σύμβαση που αναπτύχθηκε από το Συμβούλιο της Ευρώπης, αναφέρεται στην ανώτατη εκπαίδευση σε όλον τον ευρωπαϊκό χώρο, υιοθετήθηκε από εθνικούς εκπροσώπους στη Λισαβόνα τον Απρίλιο του 1997 και τέθηκε σε ισχύ το 1999.

Η εν λόγω Σύμβαση, ανάμεσα σε άλλα, προβλέπει τη δυνατότητα διασύνδεσης ΑΕΙ διαφορετικών χωρών, την αναγνώριση σπουδών μεταξύ των ιδρυμάτων αυτών και την απόδοση πτυχίων σε φοιτητές που ξεκινούν τη φοίτησή τους σε ένα πανεπιστήμιο και την ολοκληρώνουν σε άλλο διαφορετικής χώρας.

Ως «Τριτοβάθμια εκπαίδευση» νοούνται όλοι οι τύποι προγραμμάτων σπουδών ή κύκλοι μαθημάτων, κατάρτισης ή εκπαίδευσης για έρευνα, στο «μεταδευτεροβάθμιο» επίπεδο που αναγνωρίζονται από κάποια χώρα στοιχεία του συστήματος τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

Τα Πανεπιστήμια ως αγορά, τα πτυχία ως προϊόντα, οι φοιτητές ως πελάτες

Η Σύμβαση προβλέπει ότι κάθε χώρα κοινοποιεί τη λίστα με όλα τα αναγνωρισμένα από την ίδια ως ΑΕΙ, δημόσια κι ιδιωτικά ιδρύματα, καθώς και όσα λειτουργούν παραρτήματα σε άλλες χώρες αλλά τα αναγνωρίζει ως δικά της. Ο ορισμός ωστόσο που δίνει η Σύμβαση για την Ανώτατη Εκπαίδευση περιλαμβάνει όλα τα είδη προγραμμάτων σπουδών, άσκησης, έρευνας κ.λπ. στο μεταδευτεροβάθμιο επίπεδο, που αναγνωρίζεται από τις αρμόδιες αρχές ότι ανήκουν στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Ετσι, αν μια χώρα αναγνωρίζει στο εσωτερικό της ως ανώτατα, προγράμματα σπουδών που στο ελληνικό σύστημα αντιστοιχούν με ΙΕΚ ή ανώτερες σχολές, θα αναγκαστεί και η Ελλάδα να αναγνωρίσει τους τίτλους σπουδών των αποφοίτων τους ως ισότιμους.

Με αυτόν τον τρόπο ανοίγει διάπλατα η πόρτα για την αναγνώριση των αποφοίτων των κολεγίων και ακαδημαϊκά πλέον, πέρα από την επαγγελματική αναγνώριση που είχαν μέχρι τώρα. Με άλλα λόγια, εάν ένας απόφοιτος κολεγίου (που να μην ξεχνάμε, του έχει αποδοθεί τίτλος σπουδών ξένου πανεπιστημίου) αιτηθεί να συνεχίσει σε μεταπτυχιακό πρόγραμμα δημόσιου πανεπιστημίου, το πανεπιστήμιο δεν θα μπορεί να τον απορρίψει επειδή δεν έχει ισότιμο πτυχίο. Εάν δε το δημόσιο πανεπιστήμιο πει ότι το πτυχίο του δεν είναι ισότιμο, τότε θα πρέπει το ίδιο το ίδρυμα να αποδείξει ότι το πτυχίο του είναι σημαντικά διαφορετικό.

Με άλλα λόγια, δεν είναι υποχρέωση του αιτούντος να αποδείξει ότι ο τίτλος που κατέχει είναι ισότιμος, είναι υποχρέωση αυτού που αρνείται την ισοτιμία να τεκμηριώσει την άρνησή του.

Στην πράξη η Σύμβαση ανοίγει διάπλατα την πόρτα για την αναγνώριση των πτυχίων των κολεγίων πλέον και ακαδημαϊκά. Αποτέλεσμα; Μια ασύλληπτη δεξαμενή τίτλων σπουδών, με 3ετή, 4ετή, 5ετή προγράμματα σπουδών, με αμέτρητες κατηγορίες και διαβαθμίσεις, όλα αναγνωρισμένα ως ισότιμα «προσόντα».

Τι αλλάζει πρακτικά για τα ΑΕΙ της χώρας μας; Καταρχήν, όσον αφορά στα αγγλόφωνα τμήματα σπουδών (ήδη λειτουργούν στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και άλλα ιδρύματα), θα μπορούν να δεχτούν «μετεγγραφές» αλλοδαπών φοιτητών ΑΕΙ άλλων χωρών που το επιθυμούν, στο μέτρο βέβαια που θα πληρούνται ακαδημαϊκές ή άλλες προϋποθέσεις που θα έχουν εκ των προτέρων θέσει τα πανεπιστήμια «υποδοχής». Ετσι, όπως προαναφέρθηκε, αναγνώριση περιόδων σπουδών σημαίνει να αναγνωρίζονται, π.χ. τα δύο πρώτα έτη σπουδών που έχει κάνει κάποιος σε άλλη χώρα-μέλος.

Να ξεκαθαρίσουμε αρχικά ότι η Σύμβαση αυτή δένεται με ένα νήμα με το νόμο για τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια καθώς, ουσιαστικά προβλέπεται να γίνει το «όχημα» του σταδιακού μετασχηματισμού των τριτοβάθμιων ιδρυμάτων σε επιχειρήσεις παροχής εκπαιδευτικών υπηρεσιών. Τα υπόλοιπα είναι το όμορφο περιτύλιγμα αυτής της κεντρικής στόχευσης. Τα Πανεπιστήμια σύντομα θα καλούνται ευθέως να «βγάλουν το ψωμί τους» μόνα τους. Το υπουργείο Παιδείας εξαναγκάζει τα τριτοβάθμια ιδρύματα να υιοθετήσουν τη συμπεριφορά ιδιωτικής επιχείρησης για να βρουν νέους πόρους, κρατώντας από τη μια τον δίσκο του εράνου και από την άλλη το λιβανιστήρι. Mε το σκιάχτρο της ίδρυσης των ιδιωτικών πανεπιστημίων ωθούνται τα δημόσια να λειτουργήσουν με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, να μειώσουν τα χρόνια σπουδών και να στραφούν στην αγορά σε αναζήτηση νέων πηγών εσόδων (δίδακτρα, σύνδεση με επιχειρήσεις, μετατροπή σε επιχειρήσεις πώλησης υπηρεσιών). Οσες διαψεύσεις κι αν κάνει το υπουργείο, μελλοντικά, αν ευοδωθούν οι παραπάνω σχεδιασμοί, το ελληνικό Πανεπιστήμιο θα επιβάλει δίδακτρα.

Παράσταση διαμαρτυρίας έξω από την Βουλή, την Πέμπτη 27 Ιουνίου στις 10:00 πμ. οργανώνουν οι φοιτητές, προκειμένου να διαμαρτυρηθούν για την πρόθεση του υπουργού Παιδείας και της κυβέρνησης να κυρώσουν τη Σύμβαση της Λισαβόνας, η οποία προβλέπει αυτοματοποίηση της διαδικασίας αναγνώρισης «προσόντων» (και όχι «δικαιωμάτων») μεταξύ των χωρών που έχουν υπογράψει τη συγκεκριμένη σύμβαση.

Σάββατο 23 Μαρτίου 2024

Πανωλεθρίαμβος

Πανωλεθρίαμβος

22 Μαρτίου 2024, Posted in Ανακοινωσεις ΠΔ Comments: Χωρίς σχόλια



Η κυβέρνηση πανηγυρίζει για την «ιστορική μεταρρύθμιση» της ίδρυσης των ιδιωτικών πανεπιστημίων. Ακόμη κι αν οι τελευταίες δημοσκοπήσεις φίλιων σε αυτήν μέσων, που πραγματοποιήθηκαν μετά την ψήφιση του νόμου, δείχνουν την αντιστροφή μιας ισχνής μέχρι τώρα πλειοψηφίας «υπέρ» των ιδιωτικών πανεπιστημίων σε «κατά». Με ισχυρότατα ποσοστά «κατά» στους νέους ανθρώπους και στις παραγωγικές ηλικίες. Με πλήρη πολιτική απομόνωση της ΝΔ κατά την ψήφιση.

Η κυβέρνηση υπέστη μια σημαντική πολιτική ήττα. Η κλασική συνταγή της αντιστροφής της πραγματικότητας μέσω ενός επικοινωνιακού blitzkrieg δεν έπιασε. Η επί χρόνια απαξίωση και προσβολή των δημοσίων πανεπιστημίων και των Ελλήνων πανεπιστημιακών, η προκλητική προσπάθεια να εμφανιστεί το νομοσχέδιο ως κίνηση «για το καλό μας», οι πηχυαίοι τίτλοι για τα μεγάλα πανεπιστήμια του εξωτερικού που αδημονούν να έρθουν στην Ελλάδα (χωρίς ονόματα, βεβαίως) δεν μπόρεσαν αυτή τη φορά να κάνουν την δουλειά. Ίσως, γιατί η ελληνική κοινωνία, που είναι διατεθειμένη να υποστεί κάθε θυσία για ένα καλύτερο μέλλον των παιδιών της, να συνειδητοποίησε ότι κι αυτό βγαίνει, κυνικά, στο σφυρί.

Αλλά, τίποτε από αυτά δεν θα είχε συμβεί αν δεν υπήρχαν οι μεγάλες κινητοποιήσεις της πανεπιστημιακής κοινότητας και πρώτα απ’ όλα των φοιτητών. Στην πιο δύσκολη περίοδο, εν μέσω εξεταστικής, οι φοιτητές και οι φοιτήτριες άλλαξαν προτεραιότητες. Με πραγματικές απώλειες στη «βολή τους» ξεκίνησαν ένα δυναμικό αγώνα για την υπεράσπιση των θεμελιωδών δικαιωμάτων τους, για το μέλλον τους. Έσπασαν τη συσσωρευμένη τηλε-απάθεια, γέμισαν τα αμφιθέατρα ξανά, γέμισαν τους δρόμους, κονιορτοποίησαν την προπαγάνδα των «μειοψηφιών», αντιστάθηκαν με τόλμη στον ανοιχτό και κρυφό αυταρχισμό. Είπαν «είμαστε εδώ» με τον πιο εμφατικό τρόπο. Και σε αυτό δεν υπάρχει undo, φίλοι της ψηφιακής αποχαύνωσης.

Η κυβέρνηση το φυσάει και δεν κρυώνει. Και μόλις άδειασαν οι δρόμοι βγάζει όλη την εκδικητική της μανία. Προσάγει πισθάγκωνα, σαν εγκληματίες, 49 φοιτητές-τριες στο ΑΠΘ, με επέμβαση των ΜΑΤ, μετά από πρόσκληση της Πρυτανικής Αρχής -σύμφωνα με δήλωση επικεφαλής τους-, και μετατρέπει τις προσαγωγές σε συλλήψεις για να δείξει ότι «ανοχή τέλος». Ο Πρωθυπουργός διαλαλεί ότι δεν είναι δυνατόν οι φοιτητές που «παρανομούν» να μην διαγράφονται, μεταφέροντας την ευθύνη στους πρυτάνεις να κάνουν αυτό που θα είχε τεράστιο κόστος για εκείνον. Άλλο να το λες, κι άλλο να το κάνεις. Αλλά και τα εδώ παρακολουθήματα της κυβέρνησης δεν διστάζουν να ψιθυρίζουν, ολοένα και πιο δυνατά, ότι οι φοιτητές «πρέπει να τιμωρηθούν για όσα έκαναν», η «εξεταστική πρέπει να χαθεί», ακόμη κι αν τίποτε δεν το δικαιολογεί. Τυφλή εκδικητική μανία.

Οι δρόμοι μπορούν εύκολα ξανά να γεμίσουν. Κι αυτό το ξέρουν καλά. Και την επόμενη φορά, στηριγμένοι στην ενότητα που οικοδομήθηκε μέσα στο «καυτό» δίμηνο των αγώνων, με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση και αποφασιστικότητα. Άλλωστε, το «θα συνεχίσουμε μέχρι τη νίκη», μέχρι τη μη εφαρμογή του νόμου για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, είναι στα χείλη και στις καρδιές όλων αυτών που συμμετείχαν σε αυτόν τον μεγάλο αγώνα. Οι επιθετικές ενέργειες της κυβέρνησης πρέπει να αντιμετωπιστούν με αποφασιστικότητα τώρα, από όλες και όλους μαζί.

Στον αγώνα αυτόν οι συναδέλφισσες και συνάδελφοι του ΕΜΠ έδωσαν το δικό δυναμικό παρόν. Παρά την προκλητική στάση της πλειοψηφίας του ΔΣ του ΣΔΕΠ ΕΜΠ να κρατήσει το Σύλλογο αδρανή, νεκρό, με κάθε τρόπο, βρήκαμε τον τρόπο η καθαρή αντίθεση της πλειοψηφίας των καθηγητριών και καθηγητών του ΕΜΠ στο νόμο να εκφραστεί. Στις συζητήσεις στις Σχολές, στη συλλογή των υπογραφών για τις συνελεύσεις, με τη συμμετοχή στις κινητοποιήσεις υπερασπιστήκαμε τους εαυτούς μας και το Δημόσιο Πανεπιστήμιο, όταν η διοίκηση (Πρυτανεία, Συμβούλιο, Σύγκλητος) του ΕΜΠ έβαζε ως προτεραιότητα την επίδειξη «ευπείθειας» και «καλής διαγωγής» έναντι των κυβερνώντων και όχι τον κοινωνικό ρόλο και την τιμή του ΕΜΠ.

Κουρασμένοι, ίσως, από μια περίοδο δύσκολη που τάραξε την κανονικότητά μας, έχουμε από την άλλη πλευρά κάθε λόγο να αντιμετωπίζουμε το μέλλον με περισσότερη αισιοδοξία. Το Δημόσιο Πανεπιστήμιο, οι φοιτητές, οι καθηγητές, οι εργαζόμενοί του, ανανέωσαν τη σχέση τους με την ελληνική κοινωνία και έδειξαν ότι δεν είναι εύκολος αντίπαλος. Έδειξαν ότι υπερασπίζονται κάτι πολύ περισσότερο από τις «δουλειές» τους, υπερασπίζονται ένα πολύτιμο δημόσιο αγαθό. Και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε, με περισσότερη δύναμη, μετά τις τελευταίες κινητοποιήσεις.
ΝΑ ΜΗΝ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΙ Ο ΝΟΜΟΣ ΓΙΑ ΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ
ΝΑ ΑΠΟΣΥΡΘΟΥΝ ΑΜΕΣΑ ΟΛΕΣ ΟΙ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΕΝΑΝΤΙΟΝ ΤΩΝ 49 ΣΥΛΛΗΦΘΕΝΤΩΝ ΣΤΟ ΑΠΘ
ΕΠΑΝΕΚΚΙΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΜΕ ΓΝΩΜΟΝΑ ΤΗΝ ΟΥΣΙΑ ΚΙ ΟΧΙ ΤΗ ΜΕΤΑΜΦΙΕΣΜΕΝΗ ΕΚΔΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ ΕΝΑΝΤΙ ΤΩΝ ΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ

Δευτέρα 12 Φεβρουαρίου 2024

Ιδιωτικά Πανεπιστήμια: Αντισυνταγματικό το νομοσχέδιο υποστηρίζουν οκτώ συνταγματολόγοι

Ιδιωτικά Πανεπιστήμια: Αντισυνταγματικό το νομοσχέδιο υποστηρίζουν οκτώ συνταγματολόγοι

Άποψη του κτηρίου του Εθνικού Καποδιστρικού Πανεπιστημίου Αθηνών. ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΑΠΕ-ΜΠΕ/Παντελής Σαίτας

Τι αναφέρουν στην επιστολή τους και ποια είναι η λύση που προτείνουν.

Την αντίθεσή τους σχετικά με την συνταγματικότητα του νομοσχεδίου για την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων εξέφρασαν με επιστολή τους οκτώ καθηγητές συνταγματικού δικαίου. Σε αυτή διαχωρίζουν τη θέση τους από τους υπόλοιπους συναδέλφους τους που έχουν τοποθετηθεί μέχρι τώρα επί του θέματος.

Τονίζουν δε ότι «στο άρθρο 16 του Συντάγματος προβλέπεται ρητά ότι η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση, ότι οι καθηγητές τους είναι δημόσιοι λειτουργοί και ότι η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται».

Σε άλλο σημείο της επιστολής τους επισημαίνουν ότι «για την λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων, κερδοσκοπικών ή μη, απαιτείται συνταγματική αναθεώρηση.»

Τέλος αναφέρουν ότι «σε τριάμισι χρόνια από τώρα είναι δυνατόν να έχει ολοκληρωθεί η συνταγματική αναθεώρηση, οπότε το ζήτημα της λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων θα μπορούσε να τεθεί ευχερώς στην ορθή συνταγματική του βάση».
Το περιεχόμενο της επιστολής

«Με αφορμή ορισμένες γνωμοδοτήσεις και τοποθετήσεις συναδέλφων, που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας, έχει δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η πλειονότητα των καθηγητών συνταγματικού Δικαίου τάσσεται αναφανδόν υπέρ της συνταγματικότητας των κυβερνητικών σχεδίων για την λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων στη χώρα μας. Αισθανόμαστε λοιπόν την ανάγκη να δηλώσουμε ότι κάτι τέτοιο δεν ισχύει.

Στο άρθρο 16 του Συντάγματος προβλέπεται ρητά ότι η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση, ότι οι καθηγητές τους είναι δημόσιοι λειτουργοί και ότι η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται. Κατά τη γνώμη μας η ρητή αυτή απαγόρευση δεν μπορεί να παρακαμφθεί με βάση μία σύμφωνη με το ευρωπαϊκό ενωσιακό δίκαιο ερμηνεία του Συντάγματος. Άλλωστε η Ελλάδα ούτε έχει καταδικασθεί ποτέ από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης για παραβίαση του ενωσιακού δικαίου εξαιτίας της απαγόρευσης λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων, ούτε καν έχει παραπεμφθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο Δικαστήριο. Συνεπώς για την λειτουργία ιδιωτικών πανεπιστημίων, κερδοσκοπικών ή μη, απαιτείται συνταγματική αναθεώρηση.

Διευκρινίζουμε ότι η τοποθέτησή μας απέναντι στην ως άνω αντίθετη προς το Σύνταγμα ερμηνεία δεν οφείλεται σε πολιτική αντίθεσή μας ως προς τη λειτουργία ιδιωτικών Πανεπιστημίων, επί της οποίας καθένας από εμάς διατηρεί τη προσωπική του άποψη υπέρ ή κατά, αλλά στην υποχρέωσή μας να προασπίσουμε την τήρηση του Συντάγματος. Άλλωστε, σε τριάμισι χρόνια από τώρα είναι δυνατόν να έχει ολοκληρωθεί η συνταγματική αναθεώρηση, οπότε το ζήτημα της λειτουργίας ιδιωτικών πανεπιστημίων θα μπορούσε να τεθεί ευχερώς στην ορθή συνταγματική του βάση».
Ποιοι υπογράφουν την επιστολήΑλκιβιάδης Δερβιτσιώτης, Καθηγητής ΔΠΘ
Γιάννης Δρόσος, Ομ. Καθηγητής ΕΚΠΑ
Ακρίτας Καϊδατζής, Αναπλ. Καθηγητής ΑΠΘ
Ιφιγένεια Καμτσίδου, Αναπλ. Καθηγήτρια ΑΠΘ
Ξενοφών Κοντιάδης, Καθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου
Παναγιώτης Μαντζούφας, Καθηγητής ΑΠΘ
Γιώργος Σωτηρέλης, Καθηγητής ΕΚΠΑ
Κώστας Χρυσόγονος, Καθηγητής ΑΠΘ

AΛEΞHΣ MHTPOΠOYΛOΣ (KAΘHΓHTHΣ-ΠPOEΔPOΣ ENYΠEKK): AΠAΓOPEYETAI AΠOΛYTΩΣ H IΔPYΣH MH KPATIKΩN ΠANEΠIΣTHMIΩN!!!!
3 ημέρες πριν 
A
AΠOΦAΣH-KOΛAΦOΣ AΠO TO ΣτE ΛIΓO ΠPIN TH ΨHΦIΣH TOY ΝΟΜΟΣΧΕΔΙΟΥ ΓIA TA IΔIΩTIKA ΠANEΠIΣTHMIA!

ME THN AΠOΦAΣH 922/2023 TO ΣYMBOYΛIO EΠIKPATEIAΣ AΠOΦANΘHKE KATA ΛEΞH OTI “H ANΩTATH EKΠAIΔEYΣH ΠAPEXETAI ΣTHN EΛΛAΔA AΠOKΛEIΣTIKΩΣ AΠO IΔPYMATA ΠOY AΠOTEΛOYN N.Π.Δ.Δ., ΠΛHPΩΣ AYTOΔIOIKOYMENA. AΠAΓOPEYETAI ΔE AΠOΛYTΩΣ H ΣYΣTAΣH ΣXOΛΩN ANΩTATHΣ EKΠAIΔEYΣHΣ AΠO IΔIΩTEΣ, AΣXETΩΣ TOY ΠPOOPIΣMOY Ή TOY XAPAKTHPA TΩN ΣXOΛΩN AYTΩN”.

H AΠOΦAΣH 922/2023 EINAI H TEΛEYTAIA TOY ANΩTATOY ΔIKAΣTHPIOY ΠOY AΣXOΛHΘHKE ME THN EPMHNEIA TOY APΘPOY 16 TOY ΣYNTAΓMATOΣ.

IΔOY H ΣKEΨH 7 THΣ IΣTOPIKHΣ AΠOΦAΣHΣ ΚΑΙ OΛOKΛHPH H ΥΠ’ΑΡΙΘ. 922/2023 ΑΠΟΦΑΣΗ TOY ΣTE ΠOY ANATPEΠEI TOYΣ ΣXEΔIAΣMOYΣ THΣ KYBEPNHΣHΣ AΛΛA KAI AΛΛΩN ΠOY ΣTHPIZOYN THN AΠOKOINΩNIKOΠOIHΣH THΣ ΠAIΔEIAΣ.

“7. Επειδή, στο άρθρο 16 του Συντάγματος ορίζονται τα εξής: «1. Η τέχνη και η επιστήμη, η έρευνα και η διδασκαλία είναι ελεύθερες … 2. Η παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Κράτους … 4. Όλοι οι Έλληνες έχουν δικαίωμα δωρεάν παιδείας, σε όλες τις βαθμίδες της, στα κρατικά εκπαιδευτήρια … 5. Η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση. Τα ιδρύματα αυτά τελούν υπό την εποπτεία του Κράτους … 6. Οι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είναι δημόσιοι λειτουργοί … 7. Η επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση παρέχεται από το Κράτος και με σχολές ανώτερης βαθμίδας για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από τρία χρόνια, όπως προβλέπεται ειδικότερα από τον νόμο, που ορίζει και τα επαγγελματικά δικαιώματα όσων αποφοιτούν από τις σχολές αυτές. 8. Νόμος ορίζει τις προϋποθέσεις και τους όρους χορήγησης άδειας για την ίδρυση και λειτουργία εκπαιδευτηρίων που δεν ανήκουν στο Κράτος, τα σχετικά με την εποπτεία που ασκείται πάνω σ’ αυτά, καθώς και την υπηρεσιακή κατάσταση του διδακτικού προσωπικού τους. Η σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται». Από τις ανωτέρω διατάξεις συνάγονται τα ακόλουθα: Η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται στην Ελλάδα αποκλειστικώς από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου, πλήρως αυτοδιοικούμενα, απαγορεύεται δε απολύτως η σύσταση σχολών ανώτατης εκπαίδευσης από ιδιώτες, ασχέτως του προορισμού ή του χαρακτήρα των σχολών αυτών (Σ.τ.Ε. 1318/2009, 547/2008 επταμ. κ.ά.). Ως προς την επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση, που αποσκοπεί στη μετάδοση ειδικών γνώσεων και εμπειριών, κατάλληλων για την άσκηση ορισμένου επαγγέλματος, και, αντιστοίχως, στη δημιουργία στελεχών απαραίτητων για τη λειτουργία της σύγχρονης οικονομίας, ο συντακτικός νομοθέτης, λαμβάνοντας υπ’ όψιν τόσο την ιδιαίτερη φύση και αποστολή της εκπαιδεύσεως αυτής, όσο και την συνεχώς αυξανόμενη σπουδαιότητά της στη σύγχρονη ζωή, όρισε στην παράγραφο 7 ότι η επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση, κατά την έννοια της διατάξεως αυτής, παρέχεται, κατ’ αρχήν, από το Κράτος, σε όλες τις βαθμίδες της, ώστε να ικανοποιείται, και κατά το μέρος τούτο, το προβλεπόμενο στην παράγραφο 4 κοινωνικό δικαίωμα στην εκπαίδευση·καθιέρωσε δε, ιδιαίτερο καθεστώς για τις σχολές της εν λόγω κατηγορίας, ορίζοντας ότι η επαγγελματική εκπαίδευση μπορεί να παρέχεται και με σχολές ανώτερης βαθμίδας, για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από τα τρία έτη, και ότι ο νόμος καθορίζει τα δικαιώματα των αποφοίτων των σχολών αυτών.

Από την ανωτέρω διάταξη δεν συνάγεται, όμως, ότι επιβάλλεται η παροχή της ανωτέρω εκπαίδευσης αποκλειστικώς από το Κράτος. Συνεπώς, ως προς την επαγγελματική ή άλλη ειδική εκπαίδευση, ναι μεν δεν κατοχυρώνεται συνταγματικώς ατομικό δικαίωμα των ιδιωτών να ιδρύουν εκπαιδευτήρια αυτής της κατηγορίας, αλλά το Σύνταγμα δεν απαγορεύει την ίδρυσή τους και από ιδιώτες. Η δυνατότητα των ιδιωτών να ιδρύουν εκπαιδευτήρια επαγγελματικής ή άλλης ειδικής εκπαιδεύσεως αποτελεί αντικείμενο ρυθμίσεως, με κανόνες δικαίου που θέτει ο κοινός νομοθέτης, ο οποίος μπορεί να επιτρέψει ή και να απαγορεύσει την ίδρυση και λειτουργία τους από ιδιώτες, μετά από εκτίμηση της επάρκειας των αντίστοιχων δημοσίων σχολών να καλύψουν τις εκπαιδευτικές ανάγκες, εν όψει και των κατευθύνσεων και αναγκών της εθνικής οικονομίας, των γενικότερων επιπτώσεων από τη λειτουργία τέτοιων ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων, καθώς και όλων των συναφών παραγόντων (βλ. Σ.τ.Ε. 1318/2009, 547/2008 επταμ., 211/2006 κ.ά.).

Τέλος, κατά το Σύνταγμα, η ανώτατη εκπαίδευση και η ανώτερη επαγγελματική ή άλλη ειδική εκπαίδευση διακρίνονται μεταξύ τους, ως προς την αποστολή και την οργάνωση. Βασική αποστολή των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είναι η καλλιέργεια της επιστήμης, που αναλύεται σε έρευνα και διδασκαλία. Αντιθέτως, η προβλεπόμενη στην παράγραφο 7 επαγγελματική εκπαίδευση, η οποία παρέχεται και από σχολές ανώτερης βαθμίδας, αποσκοπεί, σύμφωνα με τα ήδη εκτεθέντα, στη μετάδοση ειδικών γνώσεων και εμπειριών, κατάλληλων για την άσκηση ορισμένου επαγγέλματος. Διαφορετική είναι και η οργανωτική διάρθρωση, αφού η ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικώς σε ιδρύματα, υπό τη μορφή νομικού προσώπου δημοσίου δικαίου, με πλήρη αυτοδιοίκηση και από καθηγητές που απολαύουν ειδικών εγγυήσεων, κατά την παράγραφο 6, ενώ ως προς τις σχολές που παρέχουν επαγγελματική εκπαίδευση, ακόμη και ανώτερης βαθμίδας, δεν προβλέπεται αντίστοιχη συνταγματική κατοχύρωση της νομικής μορφής τους και του υπηρεσιακού καθεστώτος του διδακτικού προσωπικού τους.

Παραλλήλως, ο συντακτικός νομοθέτης ενισχύει την διαφοροποίηση των δύο αυτών οργανωτικών σχημάτων, με τον περιορισμό της διάρκειας των σπουδών της ανώτερης επαγγελματικής εκπαίδευσης σε τρία έτη. Ο διαχωρισμός των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων από τις σχολές επαγγελματικής εκπαιδεύσεως ανώτερης βαθμίδας δεν δύναται ούτε να ματαιωθεί αμέσως από τον κοινό νομοθέτη, με την εξίσωσή τους, ούτε και να καταστρατηγηθεί εμμέσως, με την παράταση του χρόνου σπουδών στις σχολές επαγγελματικής εκπαίδευσης ανώτερης βαθμίδας πέραν της συνταγματικώς οριζόμενης τριετίας και την ταυτόχρονη αλλοίωση του προγράμματος σπουδών, ώστε να μην παρέχεται σε αυτές η κατά το Σύνταγμα επαγγελματική ή άλλη ειδική εκπαίδευση, αλλά εκπαίδευση προσομοιάζουσα προς την παρεχόμενη από τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύµατα (Σ.τ.Ε. 678/2005 Ολομ., 1958/2000 Ολομ.). Θα συνιστούσε δε συνταγματικώς ανεπίτρεπτη καταστρατήγηση, μεταξύ άλλων, ο καθορισμός των επαγγελματικών δικαιωμάτων των αποφοίτων σχολών που δεν εντάσσονται στην ανώτατη εκπαίδευση, αλλά στην μεταδευτεροβάθμια επαγγελματική ή άλλη ειδική εκπαίδευση, την δυνάμενη, υπό προϋποθέσεις, να παρέχεται και από ιδιώτες, σύμφωνα με τα εκτεθέντα ανωτέρω, κατά πλήρη εξομοίωση προς τα επαγγελματικά δικαιώματα των αποφοίτων των ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, οι οποίοι δραστηριοποιούνται στον ίδιο επαγγελματικό τομέα. Και τούτο διότι η εξομοίωση αυτή θα καθιστούσε τους χορηγούμενους από τους φορείς της μεταδευτεροβάθμιας επαγγελματικής εκπαίδευσης τίτλους ουσιαστικώς ισοδύναμους προς τους χορηγούμενους από σχολές ανώτατης βαθμίδας και θα αναιρούσε έτσι την προβλεπόμενη στο Σύνταγμα ως άνω διάκριση, καθώς και την απαγόρευση ιδρύσεως σχολών ανώτατης εκπαίδευσης από ιδιώτες (πρβ. Σ.τ.Ε. 678/2005 Ολομ. κ.ά.).“.

922-2023-ΣτΕΛήψη
Διαβάστε περισσότερα εδώ: https://enypekk.gr/2024/02/09/alexhs-mhtpopoylos-kathhghths-ppoedpos-enypekk-apagopeyetai-apolytos-h-idpysh-mh-kpatikon-panepisthmion


Κυριακή 4 Φεβρουαρίου 2024

Τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια, η χούντα και η Δεξιά

Η αντισυνταγματική επίθεση του Κυριάκου Μητσοτάκη στα δημόσια Πανεπιστήμια, τους φοιτητές και την Αριστερά
Τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια, η χούντα και η Δεξιά

Η υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα της εκπαίδευσης αλλά και όλων των κοινωνικών υπηρεσιών ήταν αυτονόητη πολιτική θέση όλου του αντιδικτατορικού πολιτικού κόσμου μετά το 1974 ● Αυτό που διαφέρει στη σημερινή κυβερνητική μεθόδευση από την αποτυχημένη απόπειρα του 2006 είναι το γεγονός ότι το άνοιγμα των ιδιωτικών ΑΕΙ είναι μία από τις προσωπικές εμμονές του Κυριάκου Μητσοτάκη.

Θα αρκούσε να κοιτάξει κανείς το βιογραφικό των πιο στενών συνεργατών που επέλεξε ο ίδιος ο Κυριάκος Μητσοτάκης να τον συνοδέψουν στη συγκρότηση του «επιτελικού» του κράτους για να καταλάβει πόσο αξίζουν όλες οι κυβερνητικές εξαγγελίες για την αναβάθμιση των Πανεπιστημίων μέσω του νομοσχεδίου που παρακάμπτει το Σύνταγμα και ανοίγει διάπλατα την Κερκόπορτα στην ιδιωτική κερδοσκοπική πρωτοβουλία.

Περιορίζομαι σε τρεις: Παναγιώτης Κοντολέων (από επιχείρηση ιδιωτικής ασφάλειας στην ΕΥΠ), Κωνσταντίνος Λούλης (από αλευροβιομήχανος και ταμίας του Ιδρύματος Μητσοτάκη γενικός γραμματέας Τουρισμού), Αντώνης Διαματάρης (από εκδότης του «Εθνικού Κήρυκα», υφυπουργός Εξωτερικών για τον Απόδημο Ελληνισμό). Και οι τρεις βρέθηκαν να μην κατέχουν το πτυχίο που προβλέπει ο νόμος.

Επιχειρώντας να δικαιολογήσει τα όσα μεθοδεύει η κυβέρνηση Μητσοτάκη για την ίδρυση ιδιωτικών Πανεπιστημίων, ένας από τους πιο σταθερούς υποστηρικτές της διηγιόταν τις προάλλες σε πρωινή τηλεοπτική εκπομπή: «Ξέρετε πώς ξεκίνησε ο εγκλωβισμός στο κράτος των Πανεπιστημίων; Μετά τον Εμφύλιο, η τότε Δεξιά -που λέμε- για να μην μπούνε οι κομμουνιστές και οι αριστεροί μέσα στο Πανεπιστήμιο, έκαναν τα Πανεπιστήμια ΝΠΔΔ, δηλαδή τα έκαναν περίκλειστα που να διοικούνται από το κράτος.

»Ηρθε η χούντα, η οποία έβαλε και το κερασάκι στην τούρτα, χουντικό είναι αυτό το άρθρο 16, όπως γράφει ο καθηγητής Νίκος Αλιβιζάτος - δεν τα λέω εγώ. Το άρθρο 16 με τη διάταξη ότι θα ’χουμε μόνο κρατικά Πανεπιστήμια στην Ελλάδα είναι χούντα». Αυτά εξιστορούσε την προπερασμένη Τρίτη ο Αρης Πορτοσάλτε και τον παρακολουθούσαν εκστασιασμένοι οι συνάδελφοί του Ακης Παυλόπουλος και Δημήτρης Οικονόμου («Σκάι», 30.1.2024).
Θάνος Πλεύρης, Κυριάκος Μητσοτάκης | Eurokinissi/Σωτήρης Δημητρόπουλος
Δημοσκόπηση υπέρ των ιδιωτικών Πανεπιστημίων από το «Πρώτο Θέμα» (10.12.2006). Ενάμιση μήνα αργότερα, η εφημερίδα ανακοινώνει και τους επιχειρηματίες που «ιδρύουν» ιδιωτικά Πανεπιστήμια (29.1.2007)
Η χούντα και τα Πανεπιστήμια

Μπορεί ο κ. Αλιβιζάτος να έχει ταχθεί εδώ και πολλά χρόνια υπέρ της αναθεώρησης του άρθρου 16 του Συντάγματος, αλλά γράφει κάτι διαφορετικό: «Το θέμα των ημερών, δηλαδή τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια, είναι για μένα δευτερεύον: η λύση των προβλημάτων της ανώτατης εκπαίδευσης δεν περνά, όπως πιστεύω, από αυτά, όσο από τη μεταρρύθμιση του δημόσιου Πανεπιστημίου. Εάν το δημόσιο Πανεπιστήμιο απαλλαγεί από τα δεσμά -συμπεριλαμβανομένων και των συνταγματικών- που σήμερα εμποδίζουν το “άνοιγμά” του στις προκλήσεις των καιρών, έχω τη βαθιά πεποίθηση ότι, όπως ακριβώς συνέβη και στις άλλες ευρωπαϊκές χώρες που τα δοκίμασαν, τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια δεν θα έχουν λόγο ύπαρξης» (Ν. Αλιβιζάτος, «Πέρα από το 16. Τα πριν και τα μετά», Αθήνα 2007, σελ. 16).

Μπορεί, δηλαδή, ο κ. Αλιβιζάτος να τάσσεται υπέρ της συνταγματικής αναθεώρησης του άρθρου 16, όχι όμως επειδή αυτό αποκλείει την ίδρυση ιδιωτικών Πανεπιστημίων, αλλά επειδή «εμποδίζει τη διαφορετική μεταχείριση των υφισταμένων Πανεπιστημίων». Και βέβαια για τον ίδιο είναι σαφές ότι το άρθρο αυτό «αποκλείει τη σύσταση δημόσιων Πανεπιστημίων με άλλη, πιο ευέλικτη, νομική μορφή, όπως π.χ. ιδρύματα ιδιωτικού δικαίου επιδοτούμενα από το κράτος» (σελ. 15). Με άλλα λόγια, σύμφωνα με την ανάλυση αυτή, οι ρυθμίσεις που επιχειρούνται σήμερα από την κυβέρνηση είναι ευθέως αντισυνταγματικές! Δεν το κατάλαβε αυτό ο κ. Πορτοσάλτε;

Η προσπάθεια να ταυτιστεί ο δημόσιος χαρακτήρας της Ανώτατης Παιδείας με τη χούντα είναι απολύτως ανιστόρητη. Ισχύει το ακριβώς αντίθετο. Και μάλιστα, παρά το γεγονός ότι έχει περάσει μισός αιώνας από τότε, και παρά την προφανή διαφορά όλων των ιστορικών συνθηκών και κυρίως τη διαφορά των πολιτικών καθεστώτων της δικτατορίας του 1973 από την κοινοβουλευτική δημοκρατία του 2024, δεν είναι δύσκολο να εντοπίσει κανείς ορισμένες ενδιαφέρουσες αναλογίες του φοιτητικού κινήματος του ’73 με το σημερινό κίνημα στον χώρο της εκπαίδευσης.

Ενα από τα βασικά αιτήματα γύρω από τα οποία συγκροτήθηκε η επιθετική, διεκδικητική φάση του αντιδικτατορικού φοιτητικού κινήματος στις αρχές του 1973 ήταν να διακοπεί η λειτουργία ξενόγλωσσου ιδιωτικού Τεχνολογικού Ινστιτούτου. Τον Ιανουάριο του 1973 πληροφορηθήκαμε στο Πολυτεχνείο την ύπαρξη αυτού του ιδρύματος στην Αγία Παρασκευή και αμέσως προχωρήσαμε σε αποχή που επεκτάθηκε σε όλες τις σχολές.

Ο συσχετισμός με τις κινητοποιήσεις για το άρθρο 16 από το 2007 μέχρι και σήμερα είναι προφανής. Αλλά και η προσπάθεια να δυσφημηστεί ως «χουντικό» το άρθρο 16 του Συντάγματος της Μεταπολίτευσης είναι απολύτως ατυχής. Μπορεί καθένας να ανατρέξει στη σχετική συζήτηση στη Βουλή (26.4.1975) για να διαπιστώσει ότι η υπεράσπιση του δημόσιου χαρακτήρα της εκπαίδευσης αλλά και όλων των κοινωνικών υπηρεσιών ήταν αυτονόητη πολιτική θέση όλου του αντιδικτατορικού πολιτικού κόσμου. Αντιγράφω από την αγόρευση του Γεώργιου Μαύρου, προέδρου τότε του κόμματος Ενωση Κέντρου – Νέες Δυνάμεις: «Δεν νοείται σε μια κοινωνία ευνομουμένη, σε ένα κράτος σύγχρονο, η εκπαίδευσις να είναι ιδιωτική επιχείρησις, όπως δεν πρέπει να υπάρχουν και ιδιωτικαί κλινικαί. Αυταί είναι κρατικαί λειτουργίαι και πρέπει να περιέλθουν εις χείρας του κράτους» (Βουλή των Ελλήνων. «Πρακτικά των συνεδριάσεων της ολομέλειας της Βουλής επί του Συντάγματος 1975», Αύγουστος 1975, σελ. 501).

Οι θέσεις αυτές του Γ. Μαύρου πιστοποιούν το γεγονός ότι η στροφή προς τη δημόσια εκπαίδευση και τις δημόσιες υπηρεσίες υγείας υπήρξε αποτέλεσμα της οδυνηρής εμπειρίας από την απόπειρα της δικτατορίας να ανοίξει τον δρόμο σε κάθε λογής ιδιωτικοποιήσεις. Αν συγκρίνει κανείς τη συζήτηση στη Βουλή για το Σύνταγμα του 1975 με τη συζήτηση για το Σύνταγμα του 1968 στο υπουργικό συμβούλιο της χούντας θα αντιληφθεί αμέσως τη διαφορά.

Και εκεί θα συναντήσει τον δικτάτορα Παπαδόπουλο να αναρωτιέται κάθε λίγο αν πρέπει να επιτραπεί η είσοδος ιδιωτών στην Ανώτατη Εκπαίδευση και ορισμένους στενούς του συνεργάτες να το υπερασπίζονται με θέρμη. Χαρακτηριστική η ατάκα του υφυπουργού Συντονισμού Ι. Ευλάμπιου: «Εις την Αμερικήν τα καλύτερα Πανεπιστήμια είναι τα ιδιωτικά και τα χειρότερα τα κρατικά».

Οσο για το επιχείρημα ότι η χούντα καθιέρωσε τα δημόσια ΑΕΙ, σ’ αυτό απαντά ο ίδιος ο δικτάτορας: «Να αφήσωμεν μόνον την ανωτέραν εκπαίδευσιν ανοικτήν εις την ιδιωτικήν πρωτοβουλίαν και να αφήσωμεν την ανωτάτην, ως έχει, υπ’ ευθύνη του Κράτους». Μ’ άλλα λόγια, η χούντα επέτρεψε την είσοδο ιδιωτών στην ανώτερη εκπαίδευση και διατήρησε το υπάρχον καθεστώς για την ανώτατη εκπαίδευση (Υπουργικόν Συμβούλιον, Προεδρία Γ. Παπαδοπούλου, «Εστενογραφημένα Πρακτικά του Νέου Συντάγματος 1968», Αθήναι 1969, σελ. 119).
Η αδυναμία της αντιπολίτευσης

Αλλά για ποιον λόγο επιχειρούν η κυβέρνηση και οι υποστηρικτές της να κρυφτούν πίσω από πρόσωπα όπως ο κ. Αλιβιζάτος για να δικαιολογήσουν τις μεθοδεύεις τους; Η απάντηση βρίσκεται δυστυχώς στο γεγονός ότι το πολιτικό μήνυμα που εκπέμπεται από την αντιπολίτευση δεν είναι καθόλου σαφές.

Το μεν ΠΑΣΟΚ είναι εκτεθειμένο με τον τρόπο που χειρίστηκε το ζήτημα όταν τέθηκε από την κυβέρνηση του Κώστα Καραμανλή (2006-2007), με τον τότε πρόεδρο του κόμματος Γιώργο Παπανδρέου να συντάσσεται αρχικά και να αποκρούει στη συνέχεια την προτεινόμενη αναθεώρηση του άρθρου 16. Τώρα το κόμμα συναινεί στην ουσία των προτεινόμενων ρυθμίσεων και αναζητά απεγνωσμένα κάποια σημεία διαφοροποίησης από την κυβερνητική πλειοψηφία.

Η περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ μετά τη διάσπαση είναι διαφορετική. Το κόμμα εμφανίζεται να διαφωνεί, αλλά τουλάχιστον δύο βουλευτές του (Π. Παππάς και Χ. Μαμουλάκης) έχουν δημόσια συνταχθεί υπέρ της σχετικής ρύθμισης. Μάλιστα πρόκειται για δύο από τους πιο θερμούς υποστηρικτές του προέδρου Κασσελάκη.

Προφανώς ενθαρρύνονται από τις γνωστές παλιότερες θέσεις του κ. Κασσελάκη υπέρ των ιδιωτικών Πανεπιστημίων, τις οποίες έχουμε φέρει στη δημοσιότητα (βλ. «Ο Στέφανος Κασσελάκης με τα δικά του λόγια», «Εφ.Συν.» 21.10.2023, https://tinyurl.com/2x2bdrcp). Σήμερα ο κ. Κασσελάκης εμφανίζεται υπέρμαχος του δημόσιου Πανεπιστημίου, όχι όμως από λόγους αρχής, αλλά επειδή δεν θεωρεί τον κ. Μητσοτάκη κατάλληλο να εφαρμόσει την «καλή» ιδιωτικοποίηση. Αφήνει μάλιστα ανοιχτό το ενδεχόμενο να το ξανασυζητήσει μετά από μια πενταετία.

Μ’ άλλα λόγια, από τον χώρο της προοδευτικής αντιπολίτευσης οι κυβερνητικές ρυθμίσεις βρίσκουν ριζική αντίσταση μόνο από τη Νέα Αριστερά και φυσικά το ΚΚΕ. Αλλά το κίνημα της νεολαίας δεν έχει πει ακόμα την τελευταία του λέξη.

Οι θαυμαστές του «επιτελικού κράτους» επικαλούνται δημοσκοπήσεις, στις οποίες εμφανίζεται η πλειοψηφία των πολιτών να εγκρίνει την ίδρυση ιδιωτικών Πανεπιστημίων. Αλλά βέβαια αυτή η τοποθέτηση βασίζεται στην εύλογη επιθυμία να υπάρχουν περισσότερες θέσεις φοίτησης στο εσωτερικό της χώρας. Και θα θυμίσω ότι ακριβώς το ίδιο είχε συμβεί το 2006-2007, όταν είχε πάλι εξαγγελθεί η κατάργηση του άρθρου 16. Το «Πρώτο Θέμα» πρόβαλε δημοσκόπηση που εμφάνιζε το 58% των πολιτών να λέει «ναι» στα ιδιωτικά Πανεπιστήμια (10.12.2006). Ενάμιση μήνα αργότερα, η πρώτη σελίδα της εφημερίδας αναγγέλλει: «Ιατρική ιδρύει ο Αποστολόπουλος, Πολυτεχνείο ο Κόκκαλης» (28.1.2007). Ιδού, λοιπόν, ο στόχος και των σημερινών μεθοδεύσεων.

Η προσωπική μάχη του Κυριάκου Μητσοτάκη


Αυτό που διαφέρει στη σημερινή κυβερνητική μεθόδευση από την αποτυχημένη απόπειρα του 2006 είναι το γεγονός ότι το άνοιγμα των ιδιωτικών ΑΕΙ είναι μια από τις προσωπικές εμμονές του Κυριάκου Μητσοτάκη. Φανατικός νεοφιλελεύθερος ο ίδιος, αλλά και με στενές οικογενειακές και προσωπικές σχέσεις με τους μεγάλους επιχειρηματίες, υποστήριζε με κάθε ευκαιρία τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια. Κι αυτή του η εμμονή τον έφερε πιο κοντά στα στελέχη του ΛΑΟΣ Γεωργιάδη και Πλεύρη, γιατί το κόμμα του Γιώργου Καρατζαφέρη ήταν το πρώτο που εισηγήθηκε τις σχετικές ρυθμίσεις. Καταγράφω με χρονολογική σειρά μερικές χαρακτηριστικές κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις του:

● 21.9.2005: «Και, δυστυχώς, ως αποτέλεσμα του αναχρονιστικού και ξεπερασμένου άρθρου 16 του Συντάγματος, έχουμε δημιουργήσει επί της ουσίας ένα ισοπεδωτικό σύστημα, το οποίο και στρεβλώνει τον ρόλο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και υποβαθμίζει την ποιότητα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης».

● 15.2.2007: «Δεν έχω τον χρόνο να αναφερθώ σε όλα τα θέματα. Κατά συνέπεια, θα περιοριστώ μόνο στα του άρθρου 16 […] Το δεύτερο επιχείρημα είναι: Μα, καλά, ποιος θα έρθει να φτιάξει σήμερα στην Ελλάδα ένα σοβαρό μη κερδοσκοπικό πανεπιστήμιο; Απαντώ στην επιχειρηματολογία αυτή, δίνοντας το πρόσφατο παράδειγμα της πολύ σημαντικής δωρεάς που έκανε το Ιδρυμα Νιάρχου».

● 7.3.2007: «Δεν νοείται να μην ανοίξουμε σήμερα την πόρτα σε ιδιώτες, οι οποίοι θέλουν να κάνουν χορηγίες στα Πανεπιστήμια, ώστε αυτό να γίνει πραγματικότητα. Αυτή η έννοια του να μείνουν οι επιχειρήσεις έξω από τα Πανεπιστήμια δεν έχει να κάνει με την επιθυμία κάποιου ιδιώτη να κάνει μια δωρεά στο Πανεπιστήμιο. Και αυτές οι δωρεές και οι χορηγίες θα πρέπει να εκπίπτουν από το φορολογητέο εισόδημα των δωρητών και των χορηγών».

● 2.2.2011: Προηγείται ομιλία του Θ. Πλεύρη, βουλευτή τότε του ΛΑΟΣ: «Εμείς από την πρώτη στιγμή που βγήκαμε σε αυτό εδώ το Κοινοβούλιο είπαμε ότι δεν υπάρχει καμία αξία να διατηρείται το άσυλο. […] Τότε, δυστυχώς, η Ν.Δ. έκρινε ότι δεν υπήρχε λόγος κατάργησης του ασύλου». Ακολουθεί ο κ. Μητσοτάκης: «Εγώ θα συμφωνήσω με την παρατήρηση του συναδέλφου, του κ. Πλεύρη. […] Αρα, η κατάργηση του ασύλου αποτελεί πια μια αδήριτη ανάγκη. […] Και αν τολμήσετε να κάνετε μια ουσιαστική παρέμβαση αυτή θα είναι η απεμπλοκή της εκλογής των πρυτάνεων από τις φοιτητικές παρατάξεις». Σύμφωνα με τα Επίσημα Πρακτικά, ακολουθούν «χειροκροτήματα από την πτέρυγα της Ν.Δ. και από την πτέρυγα του ΛΑΟΣ».

● 24.8.2011: «Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το ΠΑΣΟΚ ήταν και το κόμμα το οποίο τορπίλισε τη διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης, με αποτέλεσμα να μην αλλάξει το επαίσχυντο άρθρο 16 και να μην επιτρέπεται στη χώρα μας η λειτουργία μη κρατικών και -γιατί όχι- ιδιωτικών Πανεπιστημίων. […] Από το 2006, όταν μίλησα από αυτό το βήμα για το νομοσχέδιο της κ. Γιαννάκου, είχα ζητήσει τότε να μη συμμετέχουν καθόλου οι φοιτητές στην εκλογή των πρυτάνεων και ξέρω ότι αυτό προκάλεσε και ορισμένες εσωκομματικές αντιδράσεις, ως προς την άποψη την οποία είχα εκφράσει». Ακολούθησε ο Αδ. Γεωργιάδης: «Σήμερα, έστω και υπό τον φόβο τεράστιου εσωκομματικού θέματος της Ν.Δ., ο κ. Κυριάκος Μητσοτάκης πήρε μεγάλους πόντους με τη σημερινή του στάση. Βγήκε από την κομματική γραμμή, είπε ότι θα ψηφίσει “ναι”, παρά την εντολή Σαμαρά, και αντί να διαγραφεί ο Μητσοτάκης, άλλαξε άποψη ο Σαμαράς. Είναι μεγάλη αυτή η νίκη για τον Μητσοτάκη και μπράβο του».

Τώρα πια, Πλεύρης και Γεωργιάδης είναι στενοί συνεργάτες του κ. Μητσοτάκη και μαζί επιχειρούν να θέσουν σε εφαρμογή το νεοφιλελεύθερο δόγμα τους για τα ιδιωτικά Πανεπιστήμια.

Δευτέρα 29 Ιανουαρίου 2024

Μύθοι και Αλήθειες για τα μη-Κρατικά Πανεπιστήμια

Μύθοι και Αλήθειες για τα μη-Κρατικά Πανεπιστήμια
Δεν υπάρχει χώρα με καλά πανεπιστήμια που να μην είναι ανεπτυγμένη.

Καθηγητής Οικονομικής Ανάλυσης και Διεθνών Οικονομικών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης


Οι επιστήμονες πρέπει να είμαστε ακριβείς. Ό,τι λέμε να το βασίζουμε σε δεδομένα και παρατηρήσεις και όχι να αναπαράγουμε άκριτα ό,τι ακούμε από φήμες, ιδεοληψίες και απόψεις‧ ειδικά, όταν μιλάμε για το ίδιο το πανεπιστήμιο.

1. Αποδόμηση των Μύθων

Εδώ και δεκαετίες, ένας πολύ «trendy» μύθος είναι η πανάκεια-επανάσταση-καινοτομία των μη-κρατικών/ιδιωτικών πανεπιστημίων. Εδώ να εξομολογηθώ ότι και εγώ πριν από 25 χρόνια -προτού αρχίσω να μελετώ το θέμα- ήμουν υπέρ. Όσο όμως το εξετάζω ενδελεχώς, τα τελευταία 25 χρόνια, είμαι πλέον απολύτως κατά. Και όταν μιλώ για μελέτη, εννοώ ότι κάθισα και διάβασα χιλιάδες σελίδες αναφορών των σχετικών αρχών, μελετών εκπαιδευτικών ινστιτούτων, οικονομικών καταστάσεων, αναφορών υπουργείων παιδείας, δικαιοσύνης, φορολογικών και ανεξάρτητων αρχών κ.λπ.

Το κακό στην Ελλάδα είναι ότι τόσο όσοι/ες είναι υπέρ όσο και όσοι είναι κατά δεν έχουν μελετήσει ποτέ το θέμα. Απλώς, αναπαράγουν τίτλους και ιδεοληψίες που δεν έχουν καμία σχέση με την πραγματικότητα.

Τον σημαντικό και πολυσχιδή ρόλο που παίζουν τα πανεπιστήμια σε μια σύγχρονη δημοκρατία τον αναλύω στο τέλος του κειμένου. Τους λόγους που δεν πρέπει να μπει η χώρα στην διαδικασία ίδρυσης μη-κρατικών πανεπιστημίων (πέρα από τον πιο σοβαρό τον σεβασμό στο Σύνταγμα) τους εξηγώ αναλυτικά παρακάτω. Ας απαντήσουμε, λοιπόν, σε πολλές ερωτήσεις και «επιχειρήματα» που ακούμε όλα αυτά τα χρόνια.

Ξέρετε κανένα «ιδιωτικό πανεπιστήμιο»;

Αυτή είναι η ερώτηση που κάνω πάντα, όταν βρίσκομαι σε debate για το συγκεκριμένο θέμα. Κανείς υπέρμαχος δεν μου απάντησε σωστά – ούτε μια φορά. Γιατί; Γιατί τα ιδιωτικά πανεπιστήμια είναι κατά κανόνα πολύ λίγα, πολύ μικρά και στην καλύτερη περίπτωση πολύ μέτρια ή τελείως κακά και έτσι είναι άγνωστα.

Παρασκευή 26 Ιανουαρίου 2024

Περί της ίδρυσης ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα

Ενας πανεπιστημιακός αποδομεί την απάτη των ιδιωτικών πανεπιστημίων

Eκτενής ανάλυση του κοσμήτορα της Σχολής Μεταλλειολόγων-Μεταλλουργών Μηχανικών του ΕΜΠ

Είναι, συνεπώς, απαραίτητο να σταματήσει οποιαδήποτε συζήτηση για την περαιτέρω ιδιωτικοποίηση της ανώτατης εκπαίδευσης και να ξεκινήσει ένας ειλικρινής διάλογος για την ουσιαστική στήριξη των δημόσιων πανεπιστημίων, τα οποία – σε πείσμα των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν λόγω της εγκατάλειψής τους από τις κυβερνήσεις διαχρονικά – συνεχίζουν να επιτελούν υψηλής στάθμης εκπαιδευτικό και ερευνητικό έργο χάρη στην υπερπροσπάθεια του διδακτικού και διοικητικού προσωπικού, έχοντας ως πυξίδα το όφελος της κοινωνίας και όχι κάποιων ιδιωτών μετόχων.

Δ. Δαμίγος, Καθηγητής ΕΜΠ / Κοσμήτορας Σχολής Μεταλλειολόγων-Μεταλλουργών Μηχανικών

Αναδημοσιεύουμε από την ιστοσελίδα με τίτλο Απόψεις για Ακαδημαϊκά Θέματα της Σχολής Μεταλλειολόγων Μεταλλουργών Μηχανικών άρθρο του Κοσμήτορα της Σχολής, καθηγητή του ΕΜΠ Δ. Δαμίγου, με τίτλο «Περί της ίδρυσης ιδιωτικών πανεπιστημίων στην Ελλάδα».

Πρόκειται για άρθρο που αποδομεί ντοκουμενταρισμένα, με στατιστικά στοιχεία παρμένα π.χ. από την Eurostat (2024) και το Στατιστικό Ινστιτούτο της UNESCO, όλα τα επιχειρήματα της κυβέρνησης για τα ιδιωτικά πανεπιστήμια.

Γίνεται σαφές ότι δεν υπάρχουν «κρατικά» και «μη κρατικά» πανεπιστήμια, αλλά δημόσια και ιδιωτικά. Αυτοί είναι οι όροι εξάλλου που χρησιμοποιούνται και από την Eurostat public/private)
στην ΕΕ των 27 και στο Ηνωμένο Βασίλειο (το οποίο μέχρι το 2020 ήταν μέλος της), η συντριπτική πλειονότητα (άνω του 83%) των εγγεγραμμένων φοιτητών (πλήρους φοίτησης) σε προγράμματα σπουδών επιπέδου Bachelor ή ισοδύναμου, φοιτούν σε δημόσια πανεπιστήμια
με εξαίρεση την Κύπρο, σε όλες τις άλλες χώρες που λειτουργούν ιδιωτικά πανεπιστήμια, βασικός χρηματοδότης παραμένει το κράτος (σε ποσοστό από 80% έως και 100%), μέσω της επιδότησης των διδάκτρων, υποτροφιών, φοροαπαλλαγών των ιδιωτικών δωρεών, ακίνητης περιουσίας, κ.λπ. Σε ιδιωτικά, μη εξαρτώμενα από την κρατική χρηματοδότηση πανεπιστήμια, φοιτούν περίπου 9,8% του συνόλου των φοιτητών της ΕΕ των 27. Στις ΗΠΑ, όλα τα ιδιωτικά πανεπιστήμια, με ελάχιστες εξαιρέσεις, εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την κρατική στήριξη. Μάλιστα εκτιμάται ότι τα ομοσπονδιακά φοιτητικά δάνεια τους επιτρέπουν να αυξάνουν τα δίδακτρα πολύ υψηλότερα απ’ ό,τι θα μπορούσαν διαφορετικά να χρεώνουν στα ιδιωτικά πανεπιστήμια, που στηρίζονται σε ιδιωτικούς πόρους, η έρευνα είναι σχεδόν αποκλειστικά χρηματοδοτούμενη από κρατικούς πόρους η πρόσβαση στα κορυφαία ιδρύματα εξαρτάται από την κοινωνική διαστρωμάτωση. Οι οικογένειες με υψηλό κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο έχουν πλεονεκτήματα στην πρόσβαση σε ιδρύματα ελίτ (π.χ. ΗΠΑ) μόνο το 5% των ελλήνων φοιτητών που σπουδάζουν στο εξωτερικό παρακολουθούν προγράμματα προπτυχιακών σπουδών (είτε γιατί απέτυχαν στις πανελλήνιες εξετάσεις, είτε γιατί στην Ελλάδα δεν υπάρχουν αντίστοιχα τμήματα σπουδών και πάντα με την προϋπόθεση της οικονομικής δυνατότητας των οικογενειών). Η πλειοψηφία τους παρακολουθεί μεταπτυχιακές σπουδές με την ελπίδα της επαγγελματικής αποκατάστασης στη χώρα που έχει επιλέξει να τις πραγματοποιήσει.

Καταρρέουν επίσης τα ψέματα της κυβέρνησης ότι στοχεύει στην ενίσχυση του δημόσιου πανεπιστήμιου, αφού ο οικονομικός στραγγαλισμός συνεχίζεται, ενώ η κυβέρνηση με όλους τους τρόπους (Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής, συγχώνευση-κατάργηση πανεπιστημιακών τμημάτων) φροντίζει να υπονομεύσει το δημόσιο πανεπιστήμιο και την πρόσβαση σε αυτό.

Καταρρέει το ψέμα Πιερρακάκη ότι στην Κύπρο σπουδάζουν 18.000 έλληνες φοιτητές (σ.σ. ο φουσκωμένος αριθμός ειπώθηκε για να δικαιολογηθεί το αφήγημα ότι όλοι αυτοί θα επιστρέψουν τώρα στην Ελλάδα με την ίδρυση ιδιωτικών ΑΕΙ). Η αλήθεια είναι ότι το 2021 στην Κύπρο σπούδαζαν 4.215 έλληνες φοιτητές!

Επίσης είναι αποκαλυπτικό ότι στην Κύπρο, τον παράδεισο των ιδιωτικών πανεπιστημίων, ένα τεράστιο ποσοστό των μαθητών της, λόγω των τσουχτερότατων διδάκτρων, του υψηλού κόστους ζωής και της χαμηλής ποιότητας των σπουδών επιλέγει σπουδές σε πανεπιστήμια του εξωτερικού.

Από τους 23.792 ξένους φοιτητές που σπούδαζαν στην Ελλάδα το 2021 με στοιχεία της UNESCO, τα 2/3 προέρχονταν από την Κύπρο (15.066 φοιτητές, ποσοστό 63,3%)!

Τα παραπάνω είναι χαρακτηριστικά στοιχεία του άρθρου, που σφυροκοπούν τα κάλπικα επιχειρήματα των Μητσοτάκη-Πιερρακάκη.

Αναλυτικά το άρθρο έχει ως εξής:Damigos_peri_idrisis_idiwtikwn-aei

Τετάρτη 10 Ιανουαρίου 2024

Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια ως «όχημα εκκαθάρισης» των δημόσιων


ΒΑΣΙΛΗΣ ΡΕΜΠΑΠΗΣ/EUROKINISSI
Τα ιδιωτικά πανεπιστήμια ως «όχημα εκκαθάρισης» των δημόσιων

Eίναι γνωστό ότι το υπουργείο Παιδείας έχει δρομολογήσει, εδώ και αρκετό καιρό, το Σχέδιο Νόμου «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο», το οποίο περιλαμβάνει διατάξεις για τα «Μη Κρατικά Πανεπιστήμια» και τα δημόσια ΑΕΙ. Παράλληλα, μέσα στο 2024, θα προχωρήσει στην «αναδιάταξη» του χάρτη της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (με τη μέθοδο της «λιποαναρρόφησης»), κοντολογίς της δραστικής μείωσης τμημάτων και σχολών, αλλά και της αλλαγής του περιεχομένου και της κατεύθυνσής τους.

Είναι φανερό: τα βαφτίσια των ιδιωτικών πανεπιστημίων σε «μη κερδοσκοπικά» για να παραβιαστεί με μεγαλύτερη «ασφάλεια» το άρθρο 16, συνδέεται με ένα νήμα και με αλλαγές στο dna των δημοσίων Πανεπιστημίων.

Το «νέο τοπίο» της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης που σχεδιάζεται, διαμορφώνει έναν «ενιαίο χώρο ανώτατης εκπαίδευσης», με ακόμα πιο ανισότιμη πρόσβαση, η οποία θα κρίνεται άμεσα από την οικονομική δυνατότητα κάθε οικογένειας.

Θυμίζουμε ότι η πρώτη μεθόδευση του υπουργείου Παιδείας, που αφορούσε στη μείωση του αριθμού των εισακτέων, με λαιμητόμο τη λεγόμενη ελάχιστη βάση εισαγωγής, «εργαλείο» που «κατασκεύασε» μέχρι τώρα 38.000 αποκλεισμένους και αντίστοιχες κενές θέσεις στα Πανεπιστήμια. Η δεύτερη μεθόδευση αφορά στην καταδίκη της βιωσιμότητας πολλών περιφερειακών (και όχι μόνον) πανεπιστημιακών τμημάτων, με στόχο τη συρρίκνωση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης και την αλλαγή του προσανατολισμού της.

Ήδη, το ΥΠΑΙΘΑ, επιδέξια και αθόρυβα, με τη βοήθεια του τακτοποιημένου λόγου μιας νέας (;) μεταρρυθμιστικής σταυροφορίας, όπου σκόπιμα έχει υποκατασταθεί η αναζήτηση των αιτιών από τη διαπίστωση των αποτελεσμάτων, οδηγεί τον προβληματισμό της κοινής γνώμης να μοιάζει με τη θεωρία του πεπρωμένου στη θρησκευτική σκέψη, όπου οι άνθρωποι αναφωνούν «είναι θέλημα θεού» για να εξηγήσουν ή να δικαιολογήσουν μια ορισμένη εξέλιξη των πραγμάτων: Όσα τμήματα δεν έχουν «φοιτητές-πελάτες» πρέπει να κλείσουν ή να αναμορφωθούν.

Έτσι, το ΥΠΑΙΘΑ νομιμοποιημένα θα σύρει τα «κενά» τμήματα στον «ανακριτικό» φακό της Εθνικής Αρχής για την Ανώτατη Εκπαίδευση (ΕΘΑΑΕ), η οποία, σαν έτοιμη από καιρό, αναμένεται να εισηγηθεί μείωση των πανεπιστημιακών τμημάτων της χώρας.

Η «αναδιάρθρωση» made by Πιερρακάκης, εκτός από λουκέτα και συγχωνεύσεις, σημαίνει και δημιουργία τμημάτων δυο ταχυτήτων. Να τι προβλέπει το Σχέδιο Κυβερνητικής Πολιτικής 2021: «Στο πλαίσιο διασύνδεσης με την αγορά εργασίας, δημιουργούνται προγράμματα σπουδών τριετούς διάρκειας, με προσανατολισμό στις εφαρμογές των επιστημών και της τεχνολογίας και στην ενίσχυση του θεσμού της πρακτικής άσκησης».
Αλλάζουν τα ανεμολόγια και οι ορίζοντες

Αν όμως η συρρίκνωση της Πανεπιστημιακής Εκπαίδευσης και η δημιουργία σχολών διαφορετικών ταχυτήτων είναι η μια έγνοια του ΥΠΑΙΘΑ, η άλλη είναι η «αναμόρφωση» των Πανεπιστημιακών σπουδών

Η κατεύθυνση είναι η εξής: Από νομικής πλευράς, τα Πανεπιστήμια παραμένουν δημόσια. Ωστόσο οι αποφάσεις για το τι διδάσκεται, πότε διδάσκεται, το περιεχόμενο των πτυχίων, την έρευνα κ.λπ. λαμβάνονται στο πλαίσιο της ζήτησης και της προσφοράς, οι οποίες μετριούνται στη βάση των λογιστικών μονάδων που συνδέονται με το σύστημα αξιολόγησης.

Ακριβώς με όχημα τον μηχανισμό της λεγόμενης αξιολόγησης και βάσει αυτής δια της στοχευμένης χρηματοδότησής τους, τα Πανεπιστήμια εκβιάζονται να δημιουργήσουν πεδία ζήτησης των «υπηρεσιών» τους, εργαλειοποιώντας πλήρως τη διδασκαλία και την έρευνα. Να προωθήσουν τις «πωλήσεις» των υπηρεσιών αυτών, υποτασσόμενα στις εκάστοτε εκτιμήσεις για τις ανάγκες της αγοράς, να μετατοπίσουν τη μέριμνα των προγραμμάτων σπουδών προς τις απαιτήσεις της κατάρτισης και πολύ σύντομα να ορίσουν δίδακτρα.

Το επόμενο χρονικό διάστημα, με σημαία τις εύηχες λέξεις και φράσεις «αξιολόγηση - κοινωνική λογοδοσία», «αυτοτέλεια - αυτονομία», «σύνδεση με την οικονομία και την κοινωνία», η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Παιδείας, πιστή στη συνταγή Μακιαβέλι (όλα τα χτυπήματα μαζί για να ζαλιστεί ο αντίπαλος) είναι έτοιμη ολοκληρώσει το νέο της στόχο...
Από την απορρύθμιση στη μετάλλαξη

Μιλάμε για «πριόνισμα των ριζών» των υπολειμμάτων του δημόσιου Πανεπιστηµίου, που γίνεται αθόρυβα πολλά χρόνια τώρα και πριµοδοτεί το Πανεπιστήμιο της υποχρηματοδότησης, της ιδιωτικοποίησης, της επιχειρηµατικότητας, της έντασης των ταξικών φραγμών και των διδάκτρων.

Στο πλαίσιο αυτό, η ιδιωτικοποίηση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, εκτός από τη ύπαρξη ιδιωτικών Πανεπιστημίων, περιλαμβάνει και την «επιχειρηματοποίηση» του δημόσιου Πανεπιστημίου, το οποίο, σύμφωνα µε την κυρίαρχη ανάγνωση, προκειμένου να επιβιώσει στις νέες ανταγωνιστικές συνθήκες, θα πρέπει να λειτουργήσει µε όρους ιδιωτικής επιχείρησης, διαφορετικά θα αντιμετωπίσει πρόβλημα επιβίωσης.
Ο πυρήνας των αλλαγών

Καθώς γνωρίζουμε πολύ καλά ότι δεν έχει καμιά σημασία τι λέει το υπουργείο Παιδείας, αλλά τι εννοεί, ας δούμε τον πυρήνα των αλλαγών που επιδιώκονται:Ένα μεγάλο τμήμα σχολών και τμημάτων θα συγχωνευτούν, άλλα θα υποβιβαστούν, άλλα θα καταργηθούν, ενώ όσα μείνουν, σε τίποτε δε θα θυμίζουν την τριτοβάθμια εκπαίδευση που γνωρίζαμε μέχρι σήμερα.
Τα Πανεπιστήμια καλούνται ευθέως να «βγάλουν το ψωμί τους» μόνα τους. Το υπουργείο Παιδείας εξαναγκάζει τα τριτοβάθμια ιδρύματα να υιοθετήσουν τη συμπεριφορά ιδιωτικής επιχείρησης για να βρουν νέους πόρους, κρατώντας από τη μια τον δίσκο του εράνου και από την άλλη το λιβανιστήρι. Σύμφωνα με τα στρατηγικά και «επιχειρηματικά» σχέδια του υπουργείου Παιδείας, τα Πανεπιστήμια θα αναγκαστούν να στραφούν στην αγορά (ήδη γίνεται σε διάφορες μορφές), σε αναζήτηση νέων πηγών εσόδων (δίδακτρα, σύνδεση με επιχειρήσεις, μετατροπή σε επιχειρήσεις πώλησης υπηρεσιών).
Όσες διαψεύσεις κι αν κάνει το υπουργείο, μελλοντικά, αν ευοδωθούν οι παραπάνω σχεδιασμοί, το ελληνικό Πανεπιστήμιο θα επιβάλει δίδακτρα. Και αυτά τα δίδακτρα δε θα επιβληθούν τυπικά από «πάνω», κεντρικά, αλλά από την κάθε σχολή ξεχωριστά στο πλαίσιο της «αυτοτέλειας», της «σύνδεσης με την κοινωνία και την οικονομία», της αλλαγής «χρηματοδοτικής κουλτούρας», της «απελευθέρωσης από τα δεσμά της δημόσιας χρηματοδότησης» και άλλων ζαχαρωμένων εκφράσεων, που κάθε λίγο και λιγάκι «ξεφουρνίζει» το υπουργικό επιτελείο του Αμαρουσίου. Ουσιαστικά και τυπικά, τα Πανεπιστήμια μετατρέπονται σε «επιχειρήσεις» με την πλήρη έννοια του όρου, οι οποίες για να επιβιώσουν κυνηγούν διεθνώς, ανταγωνιστικά και με όλα τα θεμιτά και αθέμιτα μέσα «φοιτητές-πελάτες». Κύριοι στόχοι τους είναι η μεγιστοποίηση του οικονομικού οφέλους, από την επίτευξη του οποίου και μόνο κρίνονται και οι διοικήσεις τους. Οι «πελάτες-φοιτητές» οφείλουν να χρηματοδοτούν οι ίδιοι τις σπουδές τους είτε από τους οικογενειακούς πόρους τους είτε δανειζόμενοι τα αναγκαία ποσά από τραπεζικά ή άλλα οικονομικά συγκροτήματα, τα οποία θα επενδύσουν επιλεκτικά στα διαφαινόμενα προσόντα τους, όπως ακριβώς επενδύουν και στις λεγόμενες καινοτόμες επιχειρήσεις.
Στις επιχειρούμενες αλλαγές περιλαμβάνεται και το τελικό συντριπτικό χτύπημα σε ό,τι είχε απομείνει από τους τρεις βασικούς πυλώνες του δημόσιου Πανεπιστημίου: το δωρεάν σύγγραμμα, η σίτιση και η στέγαση των φοιτητών. Η έκταση της φοιτητικής μέριμνας θα πάψει να προσδιορίζεται ενιαία για το σύνολο των ιδρυμάτων. Κάθε ίδρυμα θα αποφασίζει χωριστά και αναλόγως με τις οικονομικές δυνάμεις του για τις προϋποθέσεις παροχής δωρεάν σίτισης στους φοιτητές του. Τι σημαίνει αυτό; Πολύ σύντομα και στη βάση της αδυναμίας των Πανεπιστημίων να ανταπεξέλθουν σε δαπάνες αυτού του χαρακτήρα, θα εξαφανιστούν και τα τελευταία ίχνη τής δωρεάν σίτισης, στέγασης και διανομής των συγγραμμάτων.

Πέμπτη 28 Δεκεμβρίου 2023

Ζήτω το (νεοφιλ)ελεύθερο πανεπιστήμιο! (ή αλλιώς «Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου»)


Ζήτω το (νεοφιλ)ελεύθερο πανεπιστήμιο! (ή αλλιώς «Το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου»)


Στις 20/12/2023, ο Υπουργός ΠΑΙΘ παρουσίασε στο Υπουργικό Συμβούλιο το σχέδιο νόμου για το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο», γιατί προφανώς ο τίτλος αυτός είναι πιο εύηχος και λιγότερο τρομαχτικός από το «Νεοφιλελεύθερο Πανεπιστήμιο», όπως θα έπρεπε να ονομάζεται στην πραγματικότητα. Δεν είναι άλλωστε η πρώτη – και σίγουρα όχι η τελευταία – φορά που ο ακραίος νεοφιλελευθερισμός χρησιμοποιεί τη γλώσσα ως επικοινωνιακό όπλο για να διαστρεβλώσει την πραγματικότητα. Η εξαθλίωση μεγάλων τμημάτων της κοινωνίας μέσω της δραστικής περικοπής μισθών ονομάζεται «προσαρμογή». Η ισοπέδωση εργασιακών δικαιωμάτων αιώνων ονομάζεται «μεταρρύθμιση». Το λουκέτο σε εκπαιδευτικές δομές όλων των βαθμίδων ονομάζεται «συγχώνευση». Η δραστική περικοπή σε ιατροφαρμακευτικές δαπάνες που οδηγεί σε απώλειες ανθρώπινων ζωών ονομάζεται «εξορθολογισμός». Και πλείστα άλλα παραδείγματα.

Το πλέον όμως χαρακτηριστικό και κοντινό παράδειγμα στο «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο» που ευαγγελίζεται η κυβέρνηση είναι η «ελεύθερη αγορά». Τι κι αν τόσες φορές έχει αποδειχθεί απάνθρωπη, απρόσωπη και αδυσώπητη; Τι κι αν εμπορευματοποιεί βασικά κοινωνικά αγαθά κάνοντάς τα απρόσιτα για μεγάλα κοινωνικά στρώματα; Τι κι αν μεγεθύνει κοινωνικές ανισότητες και καταστρέφει τον κοινωνικό ιστό; Αρκεί που είναι «ελεύθερη»… Αυτό ακριβώς θα είναι το μέλλον της ανώτατης εκπαίδευσης αν το συγκεκριμένο σχέδιο νόμου ψηφιστεί. Μία ανεξέλεγκτη, κερδοσκοπική, αν όχι αισχροκερδής, αγορά ανώτατης εκπαίδευσης, η οποία θα βάλει ακόμη βαθύτερα το χέρι στην τσέπη της καθημαγμένης ελληνικής μικρομεσαίας οικογένειας και θα μεγεθύνει τις ανισότητες. Και όταν αυτό συμβεί, γιατί είναι σίγουρο πως θα συμβεί, θα βρεθεί με περισσό θράσος κάποιο κορυφαίο στέλεχος της κυβέρνησης να μας νουθετήσει λέγοντας ότι «…έτσι είναι η ελεύθερη οικονομία, δεν μπορούμε να ρυθμίζουμε τα πάντα…». Μόνο που τότε θα είναι πολύ αργά.

Το σχέδιο νόμου για το «Ελεύθερο Πανεπιστήμιο» θα μπορούσε κάλλιστα να αποτελέσει την έμπνευση του Γκάμπριελ Γκαρσία Μαρκές για το «Χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου». Στο γνωστό μυθιστόρημά του, ο συγγραφέας αποκαλύπτει το τέλος του κεντρικού του ήρωα στην πρώτη μόλις πρόταση: «Την ημέρα που θα τον σκότωναν, ο Σαντιάγο Νασάρ σηκώθηκε στις πεντέμισι το πρωί για να περιμένει το βαπόρι που θα έφερνε τον επίσκοπο…». Ο κεντρικός ήρωας δολοφονείται από δύο αδέλφια που θέλουν να ξεπλύνουν την τιμή της οικογένειάς τους. Κι ενώ όλη η τοπική κοινωνία γνώριζε τι επρόκειτο να συμβεί, κανείς δεν έκανε κάτι για να εμποδίσει το φονικό. Αρκεί στο ρόλο του κεντρικού ήρωα να τοποθετήσουμε το Δημόσιο Πανεπιστήμιο, στο ρόλο των δύο αδελφών να τοποθετήσουμε την Κυβέρνηση, οι οποίοι υπό τις προσταγές της νεοφιλελεύθερης πολιτικής – ως άλλης σκληρής κοινωνίας – δολοφονούν τον κεντρικό ήρωα για την τιμή της αδελφής τους (στην περίπτωσή μας, της ιδιωτικής εκπαίδευσης) και, κυρίως, στο ρόλο των υπόλοιπων δευτερευόντων χαρακτήρων του μυθιστορήματος ας τοποθετήσουμε όλους εμάς. Γιατί ενώ γνωρίζουμε τι ακριβώς θα συμβεί αν κατατεθεί το σχέδιο νόμου κι ενώ ξέρουμε πoιo είναι το ηθικά σωστό απέναντι στους εαυτούς μας, στο δημόσιο πανεπιστήμιο και στην ελληνική κοινωνία, δεν παίρνουμε θέση και, έτσι, δεν θα αποτρέψουμε το προδιαγεγραμμένο έγκλημα. Η αρχή αυτής της παθητικής στάσης έγινε από την πρόσφατη (12-15/12/2023) Σύνοδο των Πρυτάνεων, η οποία δεν άρθρωσε λέξη για τον «ελέφαντα στο δωμάτιο», πρακτική που ακολούθησε δυστυχώς και η τελευταία συνεδρίαση (18/12/2023) της Συγκλήτου του ΕΜΠ και του Συμβουλίου Διοίκησης (21/12/2023). Και βέβαια, είναι εκκωφαντική η σιωπή του Συλλόγου ΔΕΠ ΕΜΠ. Άραγε αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι η πλειοψηφία του ΔΣ είναι ομονοούσα ως προς την ίδρυση ιδιωτικών πανεπιστημίων ή απλά υποταγμένη στην υπεράσπιση του κομματικού καθήκοντος;

ΟΧΙ στα Ιδιωτικά Πανεπιστήμια

 



ΟΧΙ ΣΤΑ ΙΔΙΩΤΙΚΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑ

Το νέο νομοσχέδιο Πιερρακάκη δεν ειναι πάρα
Ένα χτύπημα στην Δήμοσια και Δωρεάν εκπαίδευση
Υποτίμηση των πτυχίων μας και των επαγγελματικών μας δικαιωμάτων
Θα πληρώνουμε τεράστια ποσά για να μπορούμε να σπουδάζουμε, και φυσικά κάποιοι δεν θα μπορούν!
Φτιάχνουν ένα πανεπιστήμιο που κάθε φωνή αντίδρασης θα φιμώνεται!
Παρακάμπτεται πραξικοπηματικά το Άρθρο16!
ΔΕ ΘΑ ΤΟ ΕΠΙΤΡΕΨΟΥΜΕ - Με το Άρθρο 16 !

Πέμπτη 21 Δεκεμβρίου 2023

Εδώ τα καλά πτυχία


EUROKINISSI/ΒΑΣΙΛΗΣ ΡΕΜΠΑΠΗΣ
Εδώ τα καλά πτυχία
Η ΑΠΟΨΗ ΤΗΣ «ΕΦ.ΣΥΝ.»21.12.23 08:55ΕΦ.ΣΥΝ.

Πτυχία με το κιλό. Πτυχία με τη σέσουλα. Πτυχία με το καντάρι. Πτυχία Ιατρικής, Νομικής τε και Αρχαιολογίας. Βρέχει πτυχία στην Ελλάδα, τώρα που η κυβέρνηση ετοιμάζεται να «απελευθερώσει» την «αγορά» της ανώτατης εκπαίδευσης. Χρειάζεται βέβαια να παραβιάσει το Σύνταγμα, να επιστρατεύσει νομικίστικες αλχημείες, να χειραγωγήσει την κοινή γνώμη, να βιάσει τη συλλογική μνήμη, να διαρρήξει ιστορικά κεκτημένα ενός λαού που έδωσε αίμα, να παρακάμψει την οργή των φοιτητών - αλλά πόσα έχει να κερδίσει η κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη αν πετύχει στο ρεσάλτο που επιχειρεί στην Παιδεία...

Το 2018 ο ΣΕΒ ζητούσε «άρση της απαγόρευσης ίδρυσης ιδιωτικών εκπαιδευτηρίων για την παροχή ανώτατης εκπαίδευσης». Το αίτημα των ταξικών συμμάχων της δεν αγνοήθηκε από τη Νέα Δημοκρατία, αλλά ήξερε πως πρέπει να ζυγιάσει καλά τη στιγμή που θα το ικανοποιούσε. Αλλωστε οι μνήμες από την προηγούμενη επιχείρηση κατάργησης του άρθρου 16, το 2007, ήταν οδυνηρές.



Τότε ένα ρωμαλέο, πολύμορφο κι εμπνευσμένο φοιτητικό κίνημα βρέθηκε απέναντί της, με δεκάδες χιλιάδες φοιτητές στους δρόμους κι εκατοντάδες κατειλημμένες σχολές πανελλαδικά και τη στήριξη του εργατικού κινήματος. Εντέλει η υπουργός Παιδείας παραιτήθηκε κι η γνώση του συλλογικού αγώνα που κατακτήθηκε από τους νέους ανθρώπους συνέβαλε στην εξέγερση του Δεκέμβρη του 2008.

Η κυβέρνηση γνωρίζει πια πως οι τεχνικές χειραγώγησης και η προπαγάνδα της οφείλουν να είναι πιο λεπτοφυείς, κομψές και σωστά πλασαρισμένες ώστε να αποφύγει ένα νέο Βατερλό. Ετσι τώρα ετοιμάζει την παρανομία επικαλούμενη... τη νομιμότητα. Ενώ ξεκάθαρα το νομοσχέδιο που φέρνει παραβιάζει και καταστρατηγεί το Σύνταγμα, επιστρατεύει μια νομικίστικη επιχειρηματολογία, η οποία δεν στέκει σε κανένα της σημείο.

Η κυβέρνηση Μητσοτάκη έχει να κερδίσει πολύ περισσότερα από το να ικανοποιήσει το χρόνιο αίτημα των ταξικών συμμάχων της. Πέρα από τα μεγάλα ντιλ που θα γίνουν, πέρα από τον πακτωλό χρημάτων που θα διακινηθεί, αν το δημόσιο αγαθό που το Σύνταγμα διασφαλίζει όσο κανένα άλλο μετατραπεί σε εμπόρευμα, τότε δεν θα υπάρχει πια κανένας φραγμός για καμία άλλη κοινωνική κατάκτηση και κανένα άλλο δημόσιο αγαθό. Και, ίσως κυριότατα για τη Δεξιά, θα έχει χτυπηθεί κατάστηθα η παράδοση της Μεταπολίτευσης, καταργώντας την πιο εμβληματική κατάκτησή της, τη δημόσια και δωρεάν ανώτατη εκπαίδευση.


Δεκάδες φοιτητικοί σύλλογοι καλούν τα παιδιά μας σε γενικό ξεσηκωμό. Πρόκειται για μια ιστορική μάχη κι εμείς οφείλουμε να τη δώσουμε μαζί τους.

Σάββατο 16 Δεκεμβρίου 2023

Οι Φοιτητές αντιστέκονται στην παράκαμψη του Άρθρου 16 του Συντάγματος



Τι προβλέπει το άρθρο 16 του Συντάγματος

‘Αρθρο 16: (Παιδεία, τέχνη, επιστήμη)

1. H τέχνη και η επιστήμη, η έρευνα και η διδασκαλία είναι ελεύθερες η ανάπτυξη και η προαγωγή τους αποτελεί υποχρέωση του Kράτους. H ακαδημαϊκή ελευθερία και η ελευθερία της διδασκαλίας δεν απαλλάσσουν από το καθήκον της υπακοής στο Σύνταγμα.
2. H παιδεία αποτελεί βασική αποστολή του Kράτους και έχει σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Eλλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνείδησης και τη διάπλασή τους σε ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες.
3. Tα έτη υποχρεωτικής φοίτησης δεν μπορεί να είναι λιγότερα από εννέα.
4. Όλοι οι Έλληνες έχουν δικαίωμα δωρεάν παιδείας, σε όλες τις βαθμίδες της, στα κρατικά εκπαιδευτήρια. Tο Kράτος ενισχύει τους σπουδαστές που διακρίνονται, καθώς και αυτούς που έχουν ανάγκη από βοήθεια ή ειδική προστασία, ανάλογα με τις ικανότητές τους.
5. H ανώτατη εκπαίδευση παρέχεται αποκλειστικά από ιδρύματα που αποτελούν νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου με πλήρη αυτοδιοίκηση. Tα ιδρύματα αυτά τελούν υπό την εποπτεία του Kράτους, έχουν δικαίωμα να ενισχύονται οικονομικά από αυτό και λειτουργούν σύμφωνα με τους νόμους που αφορούν τους οργανισμούς τους. Συγχώνευση ή κατάτμηση ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων μπορεί να γίνει και κατά παρέκκλιση από κάθε αντίθετη διάταξη, όπως νόμος ορίζει.
Eιδικός νόμος ορίζει όσα αφορούν τους φοιτητικούς συλλόγους και τη συμμετοχή των σπουδαστών σ’ αυτούς.
6. Oι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων είναι δημόσιοι λειτουργοί. Tο υπόλοιπο διδακτικό προσωπικό τους επιτελεί επίσης δημόσιο λειτούργημα, με τις προϋποθέσεις που νόμος ορίζει. Tα σχετικά με την κατάσταση όλων αυτών των προσώπων καθορίζονται από τους οργανισμούς των οικείων ιδρυμάτων.
Oι καθηγητές των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων δεν μπορούν να παυθούν προτού λήξει σύμφωνα με το νόμο ο χρόνος υπηρεσίας τους παρά μόνο με τις ουσιαστικές προϋποθέσεις που προβλέπονται στο άρθρο 88 παράγραφος 4 και ύστερα από απόφαση συμβουλίου που αποτελείται κατά πλειοψηφία από ανώτατους δικαστικούς λειτουργούς, όπως νόμος ορίζει.
Nόμος ορίζει το όριο της ηλικίας των καθηγητών των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων εωσότου εκδοθεί ο νόμος αυτός οι καθηγητές που υπηρετούν αποχωρούν αυτοδικαίως μόλις λήξει το ακαδημαϊκό έτος μέσα στο οποίο συμπληρώνουν το εξηκοστό έβδομο έτος της ηλικίας τους.
7. H επαγγελματική και κάθε άλλη ειδική εκπαίδευση παρέχεται από το Kράτος και με σχολές ανώτερης βαθμίδας για χρονικό διάστημα όχι μεγαλύτερο από τρία χρόνια, όπως προβλέπεται ειδικότερα από το νόμο, που ορίζει και τα επαγγελματικά δικαιώματα όσων αποφοιτούν από τις σχολές αυτές.
8. Nόμος ορίζει τις προϋποθέσεις και τους όρους χορήγησης άδειας για την ίδρυση και λειτουργία εκπαιδευτηρίων που δεν ανήκουν στο Kράτος, τα σχετικά με την εποπτεία που ασκείται πάνω σ’ αυτά, καθώς και την υπηρεσιακή κατάσταση του διδακτικού προσωπικού τους.
H σύσταση ανώτατων σχολών από ιδιώτες απαγορεύεται.
9. O αθλητισμός τελεί υπό την προστασία και την ανώτατη εποπτεία του Kράτους.
Tο Kράτος επιχορηγεί και ελέγχει τις ενώσεις των αθλητικών σωματείων κάθε είδους, όπως νόμος ορίζει. Nόμος ορίζει επίσης τη διάθεση των ενισχύσεων που παρέχονται κάθε φορά στις επιχορηγούμενες ενώσεις σύμφωνα με τον προορισμό τους.

Ένταση και χημικά στη Σύνοδο των Πρυτάνεων στο Καβούρι
Οι φοιτητές με συνθήματα τονίζουν την αντίθεσή τους στην ίδρυση μη Κρατικών Πανεπιστημίων
Δημοσίευση: 15/12/2023

ΡΕΠΟΡΤΑΖ ESOS

Ένταση επικράτησε έξω από το ξενοδοχείο,στο Καβούρι, στο οποίο συνεδρίαζαν οι Πρυτάνεις, παρουσία του υπουργού Παιδείας Κ. Πιερρακάκη, όταν φοιτητές επιχείρησαν να σπάσουν τον κλοιό των αστυνομικών.

Οι άνδρες των ΜΑΤ απώθησαν τους φοιτητές ενώ έκαναν χρήση χημικών.